‘วิชา’ชี้นักกฎหมายต้องมีศีลธรรมกำกับ | คมชัดลึก

                เมื่อเวลา 13.30 น. วันที่ 27 ต.ค.2557 ที่สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) จัดโครงการ “จริยธรรมในวิชาชีพนักกฎหมาย” โดยมีนายปานเทพ กล้าณรงค์ราญ ประธาน ป.ป.ช. เป็นประธานเปิดงาน ทั้งนี้มีนายวิชา มหาคุณ กรรมการ ป.ป.ช. นายอุทิศ บัวศรี ผู้ช่วยเลขาธิการ ป.ป.ช. (นักวิจัย) นางสาวคริษฐา ดาราศร นักวิจัย นายพัฒนพงศ์ จันทร์เพ็ชรพูล ผู้ช่วยนักวิจัย และเจ้าหน้าที่สำนักงาน ป.ป.ช. เข้าร่วมโครงการดังกล่าว

               นายวิชา กล่าวตอนหนึ่งว่า จริยธรรมในวิชาชีพกฎหมาย ซึ่งทางมหาวิทยาลัยมหิดลร่วมทำการวิจัย และมีการเก็บข้อมูลเรื่องของหลักการ วิชาการ รวมถึงในเรื่องต่างประเทศด้วย และการเก็บข้อมูลมาจากตุลาการ ศาลรัฐธรรมนูญ ศาลปกครอง อัยการ ทนายความ รวมถึงจะต้องเก็บจากประชาชนด้วย วันนี้จะมาสรุปปัญหาที่เกิดขึ้นเพื่อปรับปรุงก่อนที่จะเข้าสู้ประชาคมอาเซียน จะทำอย่างไรให้มีประมวลจริยธรรมสำหรับผู้ประกอบการอาชีพกฎหมายให้เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน และสามารถเดินไปในทิศทางเดียวกันได้ คือมาตราฐานความประพฤติของผู้ประกอบการวิชาชีพกฎหมายอาเซียนไม่ต่ำกว่าของประเทศยุโรป และประเทศสหรัฐอเมริกา

                “มีคนพูดว่าการปฏิรูปประเทศให้สำเร็จยั่งยืนจะต้องเริ่มต้นจาการเปลี่ยนแปลงทัศนคติของคนในสังคม คือการปรับทัศนคติ ความั่นคงแห่งรัฐ นักกฎหมายจะนึกถึงตัวเป็นใหญ่ เพราะมักถูกฝึกไว้ให้ยึดตัวเองเป็นหลัก และรัฐจะมั่นคงได้จะต้องดูจากความดีของคนที่ปกครอง ทั้งนี้ แนวคิดและทฤษฎีของจริยธรรม คือ หลักนิติธรรม ความยุติธรรม และการยึดมั่นในสิ่งที่ชอบธรรม เช่นเดียวกันกับการปฎิรูปองค์กรของตนเองด้วย ” นายวิชา กล่าว

                นายวิชา ยังกล่าวอีกว่า หลักจริยธรรมเมื่อเปรียบเทียบในวิชาชีพกฎหมาย ต้องเป็นอิสระ ไม่ได้หมายความว่าทำตามชอบ แต่ไม่ถูกกดขี่หรือบังคับ และการรักษาความลับเกี่ยวกับการติดต่อลูกความ รวมถึงการมีผลประโยชน์ทับซ้อน ที่สำคัญต้องไม่มีผลประโยชน์ทับซ้อน ทั้งนี้ การเสนอแนะด้านการปลูกฝังค่านิยม การศึกษาอบรมหลักสูตรและการเรียนการสอน ด้านการบริหารงานบุคคล ด้านการปรับปรุงระบบส่งเสริมจริยธรรมวิชาชีพ สรุปผลกระทบคือทำให้คนไม่เชื่อถือระบบกระบวนการยุติธรรม เราจะทำอย่างไรให้คนเห็นว่าตัดสินแล้วมีความเคารพศาล อย่างที่ผ่านมาประชาชนไม่เคารพกฎหมาย เมื่อศาลตัดสินไปแล้ว แต่ไม่ยอมรับคำตัดสินของศาล ใครฝ่าฝืนได้ทำให้มีคนยกย่อง ทำให้มีระบบอุปถัมภ์ อำนาจนิยม การทุจริต และสุดท้ายสังคมเกิดความแตกแยก

                นายวิชา กล่าวว่า หลักจริยธรรมวิชาชีพเป็นสิ่งที่สำคัญที่จะทำให้การประพฤติปฏิบัติของผู้ประกอบการวิชาชีพกฏหมายได้รับการยอมรับจากสาธารณชน และมีความสำคัญต่อการดำรงไว้ซึ่งความมั่นคงแห่งรัฐ และเป็นความรับผิดชอบของผู้ประกอบอาชีพทั่วไป ทั้งนี้การประกอบวิชาชีพกฎหมายในประเทศไทย ไม่อาจหนีพ้นจากความเปลี่ยนแปลงของสังคมโลกได้ ไม่ว่าจะทางเศรษฐกิจ การเมือง และสังคม ซึ่งส่งผลกระทบต่อการปฏิบัติหน้าที่ในวิชาชีพกฎหมาย โดยเฉพาะค่านิยมทางสังคมที่มุ่งเน้นวัตถุนิยม และบริโภคนิยมเป็นหลักฐาน ทำให้ความประพฤติพื้นฐานได้ห่างออกจากหลักกฎหมาย ศีลธรรม และจริยรรม ซึ่งสิ่งนี้เป็นแนวทางสำคัญของจริยธรรมวิชาชีพกฎหมาย