แบรนด์ดังมะกันแห่ดันก.ม.แต่งงานคู่เกย์ | คมชัดลึก

 

                         การผลักดันด้านกฎหมายเพื่อให้คนเพศเดียวกันสามารถแต่งงานกันได้ กำลังเป็นประเด็นที่มีการเคลื่อนไหวอย่างคึกคักในหลายประเทศ โดยเฉพาะสหรัฐอเมริกา เพราะคนที่กระโจนมาร่วมถกเถียงและเคลื่อนไหวขยายวงกว้างขึ้นตามลำดับ ทั้งในส่วนของภาคเอกชนและฝ่ายการเมือง

 

 

 

บิ๊กแบรนด์ร่วมเล่นประเด็นร้อน

 

 

                         ในสหรัฐ กฎหมายแต่งงานเพศเดียวกันแตกต่างตามแต่ละมลรัฐ มีราว 30 รัฐที่ห้ามเพศเดียวกันแต่งงาน ส่วนใหญ่เป็นรัฐที่เคร่งศาสนาและมีแนวคิดอนุรักษนิยม ขณะที่บางมลรัฐประชาชนลงประชามติให้คนเพศเดียวกันจดทะเบียนสมรสได้ เช่น รัฐคอนเนคทิคัต ไอโอวา แมสซาชูเซตส์ นิวยอร์ก เป็นต้น 

 

                         แต่ถึงจะแต่งงานกันได้ คู่สมรสเพศเดียวกันในรัฐเหล่านี้ก็ได้รับสิทธิประโยชน์ต่างๆ ไม่เท่าคู่สมรสชายหญิงอยู่ดี ไม่ว่าจะเป็นสิทธิทางภาษี การสืบทอดมรดก ฯลฯ 

 

                         ทั้งนี้ เนื่องจากมีกฎหมายระดับประเทศที่เรียกว่า กฎหมายปกป้องการแต่งงาน (Defense of Marriage Act หรือ DOMA) บังคับใช้เมื่อปี 2539 โดยการผลักดันจากฝ่ายอนุรักษนิยม สาระสำคัญคือ การกำหนดว่า การสมรสในสหรัฐจำกัดไว้เฉพาะชายกับหญิงเท่านั้น 

 

                         กลางปี 2556 ศาลสูงสหรัฐตัดสินว่า DOMA ขัดกับบทบัญญัติเรื่องสิทธิและเสรีภาพตามรัฐธรรมนูญ คำตัดสินครั้งนี้มีความสำคัญ เพราะเป็นการยืนยันสิทธิให้แก่ผู้ที่มีความหลากหลายทางเพศ และจะถูกนำไปใช้อ้างอิงสำหรับการต่อสู้เพื่อเรียกร้องสิทธิการแต่งงานเพศเดียวกันในมลรัฐอื่นๆ ต่อไป

 

                         ความน่าสนใจในการพิจารณาตัดสินของศาลสูงสหรัฐในครั้งนั้น อยู่ที่บริษัทชั้นนำเกือบ 300 แห่ง ต่างออกมาแสดงจุดยืนสนับสนุนสิทธิของคู่รักเพศเดียวกัน ทั้ง แอปเปิ้ล ซิตี้กรุ๊ป  อีเบย์ เฟซบุ๊ก กูเกิล แมร์ริออต ไนกี้ สตาร์บัคส์ วอลท์ ดิสนีย์ โกลด์แมน แซคส์ โดยสำนักงานใหญ่ในกรุงนิวยอร์กของโกลด์แมน แซคส์ วาณิชธนกิจยักษ์ใหญ่แห่งวอลล์สตรีทถึงกับชักธงหลากสีที่เป็นสัญลักษณ์ของความเท่าเทียมทางเพศขึ้นสู่ยอดเสาคู่กับธงอเมริกัน

 

 

 

พลังผู้บริโภคเปลี่ยนสังคม

 

 

                         ปรากฏการณ์ที่ผู้ประกอบการแบรนด์ดังระดับโลกลุกขึ้นมาแสดงจุดยืนในประเด็นร้อนถือเป็นเรื่องใหม่ เพราะถ้าย้อนกลับไปแค่ 2 ปีก่อนหน้า มลรัฐนอร์ทแคโรไลนาของสหรัฐ มีการต่อสู้เรื่องการแก้ไขกฎหมายแต่งงานเพศเดียวกัน ทั้งที่มลรัฐดังกล่าวเป็นที่ตั้งของสำนักงานใหญ่บริษัทใหญ่ระดับฟอร์จูน 500 แต่ไม่มีเอกชนแม้แต่รายเดียวที่จะออกมาส่งเสียงในเรื่องนี้

 

                         ผู้บริหารบริษัทแบรนด์ดังบางรายถึงกับแสดงความคิดเห็นอย่างเปิดเผยว่า เพื่อความปลอดภัย บริษัทชั้นนำควรวางตัวเป็นกลาง อยู่ห่างๆ ประเด็นอ่อนไหวอย่างการแต่งงานคู่เกย์ ถ้าอยากทำซีเอสอาร์ หรือกิจกรรมในและนอกองค์กรเพื่อแสดงสำนึกส่วนร่วม ก็ให้เลือกเรื่องที่ไม่มีข้อขัดแย้ง อย่างแรงงานเด็ก หรือไปดูแลสิ่งแวดล้อมจะดีกว่า

 

                         วันนี้สถานการณ์พลิกผัน บริษัทชั้นนำต่างออกมามีบทบาทในประเด็นความหลากหลายทางเพศอย่างเปิดเผยในหลากหลายรูปแบบ บางบริษัทบริจาคให้กลุ่มเคลื่อนไหวเพื่อสิทธิชาวเกย์เป็นประจำทุกปี สื่อเด็กรายใหญ่อย่าง วอลท์ ดิสนีย์ ก็ลุกขึ้นมาประกาศตัดเงินช่วยเหลือแก่องค์กรลูกเสือสหรัฐ เพื่อแสดงความไม่พอใจที่สภาลูกเสือมีมติไม่ให้คนเป็นเกย์รับตำแหน่งบริหารในองค์กร

 

                         สาเหตุสำคัญในการขยับจุดยืนของเอกชน ด้านหนึ่งคือ แรงผลักดันจากบรรดาลูกจ้างพนักงาน รวมถึงผู้บริหารและผู้ถือหุ้น อีกส่วนคือ พลังผู้บริโภคที่ออกมาแสดงฤทธิ์เดช ไม่ใช่แค่ในสหรัฐ แม้แต่รัฐบาลรัสเซียที่อนุมัติกฎหมาย ซึ่งถูกมองว่าละเมิดสิทธิของคนรักเพศเดียวกัน ก็ทำเอาเครื่องดื่มน้ำเมา “วอดก้า” ของรัสเซียพลอยเดือดร้อน ถูกนักเที่ยว ผับบาร์ และร้านอาหารในสหรัฐ บอยคอตไม่ยอมซื้อหา

 

 

 

 

"โอบามา" ขวัญใจชาวเกย์

 

 

                         ไม่ใช่แต่ภาคธุรกิจ แม้แต่นักการเมืองที่ในอดีตมักสงวนท่าทีในประเด็นอ่อนไหวเพื่อรักษาฐานเสียง ปีที่แล้ว ประธานาธิบดีบารัก โอบามา สร้างความฮือฮาด้วยการให้สัมภาษณ์ว่า เขาไม่ขัดขวางการแต่งงานเพศเดียวกัน ทั้งที่ก่อนหน้านี้ โอบามาพยายามหลีกเลี่ยงการแสดงความเห็นในเรื่องดังกล่าว 

 

                         ความเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ มีการวิเคราะห์กันว่า อาจเป็นเพราะประธานาธิบดีจากพรรคเดโมแครตประเมินแล้วว่า อย่างไรก็คงไม่สามารถเรียกคะแนนจากกลุ่มอนุรักษนิยมและเคร่งศาสนาที่สนับสนุนพรรครีพับลิกัน จึงเลือกที่จะทำคะแนนกันเต็มๆ จากชาวเกย์และฝ่ายเสรีนิยมไปเลยดีกว่า 

 

 

 

                         ในโลกใบนี้ ประเทศแรกที่ให้สิทธิการแต่งงานคู่เกย์อย่างสมบูรณ์แบบ เมื่อปี 2544 คือ เนเธอร์แลนด์ ปัจจุบันมีประมาณ 15 ประเทศ รวมทั้งบางมลรัฐในสหรัฐ ที่คนเพศเดียวกันสามารถแต่งงานโดยถูกต้องตามกฎหมาย ขณะที่อีกหลายประเทศ เช่นเดียวกับในสหรัฐ การเคลื่อนไหวเพื่อเรียกร้องสิทธิการแต่งงานของคนเพศเดียวกันดำเนินไปด้วยระดับความเข้มข้นที่แตกต่างกัน ไม่เว้นแม้แต่ประเทศในเอเชียอย่างเวียดนาม จีน ไต้หวัน และไทย

 

 

---------------------------

 

เครือข่ายเพศหลากหลายชูกฎหมายคู่ชีวิต

 

 

 

 

                         ในประเทศไทย ปี 2555 คณะกรรมาธิการกฎหมาย การยุติธรรม และสิทธิมนุษยชน สภาผู้แทนราษฎร จัดทำ “ร่าง พ.ร.บ.คู่ชีวิต” เพื่อยืนยันสิทธิการแต่งงานของบุคคลเพศหลากหลาย

 

                         อัญชนา สุวรรณานนท์ ประธานกลุ่มอัญจารี กล่าวถึงความจำเป็นในการจัดทำร่างกฎหมายแต่งงานเพศเดียวกันว่า เมื่อคู่รักเพศเดียวกันไม่สามารถแต่งงานกันได้ตามกฎหมายปัจจุบัน ทำให้มีสถานะเป็นโสด ดังนั้น ผู้ที่จะตัดสินใจหรือดำเนินการร่วมกันในเรื่องต่างๆ คือพ่อแม่หรือพี่น้องเท่านั้น

 

                         “คู่รักเพศเดียวกัน หลายคนถูกตัดขาดจากพ่อแม่ เมื่อจดทะเบียนสมรสไม่ได้ จึงไม่สามารถดูแลกันได้ โดยเฉพาะเวลาที่เกิดเหตุฉุกเฉิน ต้องเข้ารับการรักษาพยาบาลแล้วต้องมีการเซ็นยินยอม เป็นต้น”

 

                         นอกจากนี้เครือข่ายความหลากหลายทางเพศร่วมกับหลายองค์กร จัดทำร่าง พ.ร.บ.คู่ชีวิต ภาคประชาชน โดยจัดรับฟังความคิดเห็น 4 ภูมิภาคเมื่อปีที่แล้ว และอยู่ระหว่างการปรับปรุงร่าง ซึ่งอาจเสนอสู่การพิจารณาคู่กับร่างของสภาผู้แทนราษฎร แต่ขณะนี้การดำเนินการหยุดชะงักจากเหตุการณ์ทางการเมือง

 

 

---------------------------

 

(เปิดโลกวันอาทิตย์ : แบรนด์ดังมะกัน แห่ดันกฎหมายแต่งงานคู่เกย์ : โดย...รัชดา ธราภาค)