3ปัจจัย...ช้างห่างป่า'คน-ช้าง'เสี่ยงอุบัติเหตุ | คมชัดลึก

            รถปาเจโร่ สีขาว ชนช้างป่า 3 ตัว ขณะเดินข้ามถนนบ้านบึง-แกลง จ.ระยอง อุบัติเหตุครั้งนี้มีผู้เสียชีวิต 6 คน บาดเจ็บอีก 2 คน ส่วนช้างป่า 1 ตัว ถูกรถชนเข้าอย่างจัง ต้องทนทุกข์ทรมานอยู่กับความเจ็บปวดเกือบ 1 วัน ก่อนจะล้มตายอย่างน่าเวทนา!!
 
             หากมองย้อนไปถึงต้นตอของปัญหาที่เกิดขึ้นกับช้างป่า เริ่มก่อตัวมานานแล้ว เมื่อพื้นที่หากิน แหล่งน้ำ แหล่งอาหารของช้างในป่า ร่อยหรอและขาดแคลน สวนทางกับปริมาณช้างป่าที่เพิ่มมากขึ้น จนล้นจากผืนป่า ทำให้ช้างนับร้อยตัวต้องเสี่ยงชีวิตออกจากผืนป่า เพื่อมาหาแหล่งอาหารในชุมชน

             "พิทักษ์ ยิ่งยง" ผู้ช่วยหัวหน้าเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเขาอ่างฤาไน บอกถึงปัจจัยหลักที่ทำให้ช้างเพศผู้ทั้ง 3 ตัว ต้องข้ามถนน 4 เลน ทั้งที่ไม่เคยมีมาก่อนว่า มีเหตุอยู่ 3 ปัจจัย คือ 1.ช้างในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเขาอ่างฤาไน มีปริมาณเพิ่มมากเกินกว่าพื้นที่จะรองรับได้ เพราะพื้นที่ป่าเดิมนั้น เคยประเมินว่า สามารถรองรับช้างได้ 160 ตัว แต่ปัจจุบันจากการสำรวจพบว่า มีช้างเพิ่มมากขึ้นประมาณ 300 ตัว 2.ช่วงนี้เป็นช่วงหน้าแล้ง ปริมาณน้ำที่อยู่ในป่ามันแห้งไปเยอะ และแหล่งน้ำในธรรมชาติก็ตื้นเขิน จึงทำให้ช้างต้องออกมาหาอาหารและแหล่งน้ำข้างนอก และ 3.ช้างพวกนี้เป็นช้างเพศผู้ทั้งหมด เป็นลักษณะที่เริ่มจะผสมพันธุ์ได้ ก็จะถูกบังคับให้ไปหากินในพื้นที่ที่ห่างจากกลุ่มที่เป็นตัวเมีย เพราะว่าตัวเมียจะมีตัวผู้คอยคุมอยู่ ช้างพวกนี้เมื่อเริ่มเข้าวัยผสมพันธุ์ มันก็ต้องไปแย่งชิงตัวเมีย แต่ว่าตัวมันยังเล็กกว่า ประสบการณ์ก็เลยน้อยกว่า มันก็เลยสู้ไม่ได้ ก็ต้องออกมาอยู่ข้างนอก

             ส่วนมาตรการในพื้นที่เป็นมาตรการเฉพาะหน้า ต้องติดตามช้างที่ออกจากพื้นที่ไปในหลายๆ ที่ ไม่ว่าจะเป็น จ.ฉะเชิงเทรา จ.จันทบุรี รวมทั้ง จ.ระยอง ด้วย เพราะช้างในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเขาอ่างฤาไน สามารถกระจายออกไปในพื้นที่รอยต่อได้ทุกทิศทุกทาง ต้องจัดเจ้าหน้าที่มาคอยเฝ้าดูแล

             "ที่ผ่านมาก็ไม่มีปัญหาอะไร แต่เหตุการณ์ครั้งนี้มันรุนแรงมาก เพราะช้างข้ามถนนแล้วรถวิ่งมาด้วยความเร็วก็ชนช้าง ลักษณะเหมือนกับช้างทับมาบนรถ จึงทำให้คนเสียชีวิต ช้างก็ล้มตาย เป็นครั้งแรกที่เกิดขึ้น นอกเหนือจากเส้นทางสาย 3259 ที่ตัดผ่านเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเขาอ่างฤาไน ซึ่งเป็นถนนเส้นเดียวที่มีปัญหารถชนช้าง ทางอุทยานได้แก้ปัญหาด้วยการปิดถนนเป็นบางเวลา ไม่ได้ปิดตลอดเวลา"

             "พิทักษ์" กล่าวเพิ่มเติมว่า เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าเขาอ่างฤาไน มีพื้นที่ประมาณ 640,000 ไร่ มีการตั้งโครงการอนุรักษ์ทรัพยากรป่าไม้และสัตว์ป่า ในพื้นที่ป่ารอยต่อ 5 จังหวัด ภาคตะวันออก ได้แก่ ฉะเชิงเทรา สระแก้ว จันทบุรี ระยอง และชลบุรี ที่ผ่านมา หลายภาคส่วนก็เข้ามาร่วมกันแก้ไขปัญหาช้างออกหากินนอกพื้นที่ ทั้งระยะสั้น ระยะยาว เช่น การทำโป่งเทียม ทำแหล่งอาหาร ทุ่งหญ้าให้ช้าง แม้แต่นักเรียนนักศึกษาก็มีจิตอาสามาช่วยทำโป่งช้างและสร้างฝาย ล่าสุดชาวบ้านต้องการให้ทำคู่กัน ช้างใน จ.ฉะเชิงเทรา เราจึงขุดคูกันช้าง ทำไปแล้วประมาณ 230 กิโลเมตร และได้ขยายทำต่อไปที่ จ.สระแก้ว ประมาณ 99 กิโลเมตร จ.จันทบุรี ประมาณ 90 กิโลเมตร จ.ชลบุรี ประมาณ 33 กิโลเมตร ส่วนที่ จ.ระยอง ยังไม่ได้ดำเนินการ

             "สัมพันธ์ ผลโพธิ์" หัวหน้าอุทยานแห่งชาติเขาชะเมา-เขาวง ยอมรับว่า ที่ผ่านมา ช้างป่าในเขตอุทยานแห่งชาติฯ ก็ออกมาหากิน ในพื้นที่ไร่สวนของชาวบ้านเป็นประจำอยู่แล้ว ทางอุทยานจัดกำลัง เจ้าหน้าที่เฝ้าคอยติดตาม ไม่ให้เกิดการกระทบกระทั่ง ระหว่างคนและช้าง แต่ยังไม่เคยมีช้างข้ามฝั่ง ถนนสายบ้านบึงแกลง ครั้งนี้คาดว่า พื้นที่หากินต้องอยู่ไกลจากเดิมมากกว่า 60 กม. เนื่องจากสภาพความแห้งแล้งในพื้นที่ป่า ซึ่งช้างที่ข้ามฝั่งไป มีทั้งหมด 3 ตัว ตายไปแล้ว 1 ตัว อีก 2 ตัว เจ้าหน้าที่ต้องเฝ้าติดตามหาทางส่งช้างทั้งสองข้ามถนนมา เพื่อให้กลับคืนเข้าป่าในเขตอุทยาน ซึ่งเป็นบ้านของเขาโดยรวดเร็วที่สุด

             ด้าน นายวิชิต ชาตไพสิฐ ผู้ว่าราชการจังหวัดระยอง สั่งการให้ทุกหน่วยงานร่วมบูรณาการ จัดตั้งชุดเฉพาะกิจในการติดตามฝูงช้างป่าที่ออกจากป่ามาหากิน เพื่อเฝ้าระมัดระวังไม่ให้เกิดการกระทบกระทั่งระหว่างประชาชน เจ้าของสวนผลไม้และพืชไร่ ป้องกันการเกิดอุบัติเหตุในท้องถนน และไม่ให้ชาวบ้านทำร้ายช้าง โดยให้สนธิกำลังระหว่างเจ้าหน้าที่ปกครอง ตำรวจ อาสาสมัคร ชุมชน หน่วยกู้ภัย และอุทยาน เฝ้าติดตามช้างป่าว่าใช้เส้นทางไหน เวลาใด ให้ทำป้ายติดตั้งไว้ในจุดที่เห็นว่าอาจจะเกิดอันตรายกับทั้งคนและช้างป่า

----------------------------------

(หมายเหตุ : 3ปัจจัย...ช้างห่างป่า 'คน-ช้าง'เสี่ยงอุบัติเหตุ : อัจฉรา  วิเศษศรีรายงาน)