ย้อนรอย'2549โมเดล'เลือกตั้งโมฆะ | คมชัดลึก

             คงแน่นอนแล้วว่า การเลือกตั้งจะต้องเกิดขึ้นในวันที่ 2 กุมภาพันธ์ ที่จะถึงนี้ และแน่นอนเช่นกันว่า จะมีหลายเขต หลากจังหวัดที่จะไม่สามารถจัดการเลือกตั้งได้ อีกทั้งไม่รู้ว่าจะสามารถจัดได้เมื่อไหร่ คล้ายกับการเลือกตั้งล่วงหน้า ที่กลายเป็น "การเลือกตั้งล่วงหน้าหลังวันเลือกตั้ง" และก็ยังไม่รู้ว่าจะต้องกำหนดใหม่อีกกี่รอบตราบเท่าที่ผู้ชุมนุมยังคงคัดค้านการเลือกตั้งอยู่เช่นนี้

             หลายคนเริ่มมองแล้วว่า การเลือกตั้งครั้งนี้จะจบลงอย่างไร เพราะหนทางข้างหน้าช่างแสนตีบตัน อีกทั้งยังไม่ได้รับการยอมรับจากทุกฝ่าย แม้จะไม่อยากยอมรับ แต่ทุกคนคงเห็น "การเลือกตั้งใหม่" อยู่ข้างหน้าขึ้นกับว่าจะเป็นเมื่อไหร่เท่านั้น

             หากจับสัญญาณทั้งจากนักกฎหมายหลายๆ คน และกปปส.มองทางออกของสถานการณ์นี้ไว้คล้ายๆ กันคือ ประกาศให้การเลือกตั้งทั่วไปครั้งนี้เป็นโมฆะ ซึ่งเป็นโมเดลเดียวกับการเลือกตั้งเมื่อวันที่ 2 เมษายน 2549

             ที่น่าสนใจคือ วิธีการทำให้การเลือกตั้งเป็นโมฆะนี้ ถูกเสนอขึ้นมาในวันเดียวกันจากสองคน คนหนึ่งยืนในฐานะแกนนำม็อบอย่าง "สุเทพ เทือกสุบรรณ" ส่วนอีกหนึ่งเป็นมือกฎหมายมหาชนชั้น "เซียนเหยียบเมฆ" อย่าง "มีชัย ฤชุพันธุ์"

             ทั้งสองเห็นตรงกันว่า การเลือกตั้งวันที่ 2 กุมภาพันธ์นี้ จะเป็นโมฆะด้วยเหตุผลเรื่องวันเลือกตั้งที่จะไม่เป็นวันเดียวกันทั่วราชอาณาจักร เนื่องจากหลายเขตจะจัดการเลือกตั้งไม่ได้

             "มีชัย" ระบุว่า "เป็นโมฆะของการเลือกตั้ง จะไม่ได้เกิดจากจำนวนคนที่ออกไปใช้สิทธิ หากแต่อาจจะเกิดขึ้นจากการที่ไม่อาจจัดการเลือกตั้งได้ในวันเดียวกันทั่วราชอาณาจักร ซึ่งทั้งรัฐบาลก็รู้และ กกต.ก็รู้"

             ขณะที่ "สุเทพ" ประกาศลั่นเวทีว่า "ได้ตัดสินใจพร้อมกันว่า จะไม่ไปเลือกตั้งวันที่ 2 กุมภานี้ ไม่ต้องกลัวว่า หากไม่ไปเลือกตั้งแล้วจะทำให้เราเสียสิทธิ์ เพราะในที่สุดผลการเลือกตั้งก็จะเป็นโมฆะ เนื่องการจัดการเลือกตั้งทั่วไปจะต้องจัดพร้อมกันทุกเขต และจะต้องจัดกันในวันเดียว ซึ่งในวันดังกล่าวจะมีอยู่หลายสิบเขต หลายสิบจังหวัดที่จะจัดการเลือกตั้งไม่ได้"

             การสอดประสานเช่นนี้ ทำให้เชื่อขนมกินได้เลยว่าหลังการเลือกตั้งจะมีผู้ไปยื่นร้องต่อศาลรัฐธรรมนูญเพื่อขอให้การเลือกตั้งเป็นโมฆะ

             และหากศาลรัฐธรรมนูญตัดสินเช่นว่า สิ่งที่จะตามมาคือ การออกพระราชกฤษฎีกาเลือกตั้งใหม่ ซึ่งจะส่งผลให้พรรคประชาธิปัตย์หรือพรรคอื่นที่บอยคอตการเลือกตั้งกลับลงรับสมัครเลือกตั้งได้ และกระบวนการทั้งหมดจะเริ่มนับหนึ่งใหม่ ซึ่งหากทุกคนเห็นด้วยในการเดินหน้า การเลือกตั้งครั้งต่อไปก็จะเป็นที่ยอมรับของทุกฝ่าย

             ส่วนการที่รัฐบาลจะยอมรับได้หรือไม่นั้น หากเดินหน้าต่อไปและต้องเจอทางตัน วิธีการทำให้การเลือกตั้งเป็นโมฆะนี้ก็น่าจะเป็นทางออกที่สวยที่สุด ซึ่งวิธีคิดนี้ถูกโยนไปในวงหารือเพื่อเลื่อนการเลือกตั้งระหว่างรัฐบาลและ กกต. เมื่อวันที่ 28 มกราคม ที่ผ่านมา

             รัฐบาลเองนั้น ไม่กังวลกับเรื่องการที่ต้องอยู่ในฐานะ "รัฐบาลรักษาการ" ว่าจะเป็นเวลานานสักเท่าไหร่ เพราะรู้ว่า ที่สุดแล้วก็ต้องออกมาในทางการเลือกตั้งที่เป็นโมฆะ แต่หากรัฐบาลตัดสินใจเลื่อนการเลือกตั้งออกไป โดยนายกรัฐมนตรีที่เป็นผู้ต้องทูลเกล้าฯ ถวายพระราชกฤษฎีกา ก็จะต้องตกเป็นจำเลย และรับผิดชอบทางกฎหมายแต่เพียงผู้เดียว

             แต่หากศาลรัฐธรรมนูญมีคำสั่งให้การเลือกตั้งเป็นโมฆะ ทำให้หากนายกรัฐมนตรีต้องเสนอพระราชกฤษฎีกาฉบับใหม่ ก็เป็นเพราะคำสั่งศาลที่ทำให้มีผลเช่นนั้น มิใช่นายกฯ กระทำด้วยตัวเองคนเดียวอันอาจจะเสี่ยงต่อความผิดต่างๆ เพราะคำพิพากษาของศาลจะเป็นหลังพิงที่ดีที่สุด

             อย่างไรก็ตาม สิ่งที่พึงคิดให้ดีคือ การที่ไม่ได้เลือกตั้งทุกหน่วยในวันเดียวกันทั้งประเทศนั้น ผิดจริงหรือไม่ เพราะกฎหมายยังเปิดช่องให้สามารถเลื่อนเลือกตั้งในกรณีที่เกิดเหตุภัยพิบัติหรือจลาจล หากศาลจะตัดสินให้การเลือกตั้งเป็นโมฆะด้วยวิธีนี้ก็อาจจะค้านสายตาบางฝ่ายก็เป็นได้

             เหล่านี้คือการตัดสินใจบนพื้นฐานของกฎหมายล้วนๆ โดยมิได้มองถึงความวุ่นวายหรือการที่ประเทศชาติต้องอาจตกอยู่ในภาวะสุญญากาศอีกเป็นเวลานาน

พลิกแฟ้ม "เลือกตั้งโมฆะ 2 เม.ย.2549"

             - 24 พ.ค.2549 รัฐบาลพรรคไทยรักไทยประกาศยุบสภาพร้อมกำหนดให้มีการเลือกตั้งในวันที่ 2 เม.ย.2549

             - 25 ก.พ.2549 สามพรรคร่วมฝ่ายค้าน พรรคประชาธิปัตย์ พรรคชาติไทย พรรคมหาชน ทำสัตยาบันว่าหลังเลือกตั้งจะร่วมแก้ไขรัฐธรรมนูญแต่พรรคไทยรักไทยไม่ยอมลงนาม นำมาซึ่งประกาศบอยคอตการเลือกตั้ง

             - 2 เม.ย.2549 เดินหน้าจัดการเลือกตั้ง

             - 28 เม.ย.2549 ผู้ตรวจการแผ่นดินของรัฐสภา เสนอให้ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัย การจัดการเลือกตั้งว่าชอบตามรัฐธรรมนูญหรือไม่

             - 8 พ.ค.2549 ศาลรัฐธรรมนูญตัดสินให้การเลือกตั้งเป็นโมฆะ จากหลายกรณี เช่น การกำหนดวันเลือกตั้งห่างจากวันยุบสภาเพียง 31 วัน, การหันคูหาออกทำให้การเลือกตั้งไม่เป็นความลับ, จ้างวานพรรคเล็กลงสมัคร

             -25 ก.ค.2549 กกต.ถูกจำคุก จนต้องสรรหาใหม่ 

             -ออก พ.ร.ฎ.เลือกตั้งใหม่ 15 ต.ค.2549 แต่ไม่มีเลือกตั้งเพราะรัฐประหาร "19 กันยา" เสียก่อน

--------

(หมายเหตุ : ย้อนรอย'2549โมเดล' เลือกตั้งโมฆะเปิดทางเลือกตั้งใหม่ : สำนักข่าวเนชั่น โดย อรรถยุทธ บุตรศรีภูมิรายงาน)