
ความทรงจำความรู้ผ่าน'รูปยาตรา ภาพทัศนาจร'
ไลฟ์สไตล์ : ความทรงจำความรู้ ผ่าน 'รูปยาตรา ภาพทัศนาจร'
นับตั้งแต่ปี 2550 สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานภาพถ่ายฝีพระหัตถ์ เพื่อนำมาจัดแสดงนิทรรศการอย่างต่อเนื่อง เพื่อเป็นความรู้แก่นักศึกษาและประชาชนทั่วไป เช่นเดียวกันในปีนี้ได้พระราชทานภาพถ่ายฝีพระหัตถ์จำนวน 173 ภาพ พร้อมเสด็จฯ ไปทรงเปิดนิทรรศการในชื่อ “รูปยาตรา ภาพทัศนาจร” ณ หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร โดยมี ฐาปน สิริวัฒนภักดี กรรมการผู้อำนวยการใหญ่ บริษัท ไทยเบฟเวอเรจ จำกัด (มหาชน) นิติกร กรัยวิเชียร นายกสมาคมถ่ายภาพแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ ลักขณา คุณาวิชยานนท์ ผู้อำนวยการหอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร และคณะผู้จัดงานเฝ้ารับเสด็จ
การนี้ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พระราชทานของที่ระลึกแก่ผู้ให้การสนับสนุนการจัดนิทรรศการ จากนั้นทรงบรรยายภาพถ่ายฝีพระหัตถ์แก่ผู้ร่วมชมนิทรรศการ โดยมีใจความสำคัญว่า รูปภาพต่างๆ ที่เห็นเป็นส่วนหนึ่งที่ถ่ายไว้ในช่วงปี 2555-2556 และสิ้นสุดการถ่ายในเดือนตุลาคมปีนี้ ที่ไม่สามารถนำมาจัดแสดงได้ทั้งหมดเนื่องจากมีจำนวนมากเกินไป การนำมาเผยแพร่ก็เพื่อให้ผู้สนใจได้มีโอกาสชื่นชม คนที่ไม่ได้ร่วมเดินทางไปด้วยก็ได้ประโยชน์เสมือนไปด้วยกัน จนอาจเรียกได้ว่าเป็น "นักท่องเที่ยวโซฟา" คือนั่งกินขนมไปพลางดูภาพไปพลาง
ในจำนวนภาพถ่ายฝีพระหัตถ์ที่ทรงคัดเลือกมาบรรยายนั้น มีภาพที่เป็นไฮไลท์อย่างภาพชื่อ "ปู่เมธ" ถ่ายรูปกับรูป "ปู่เมธเฝ้าแปลงผัก" มูลนิธิชัยพัฒนา ภาพรับเสด็จงานวันเฉลิมพระชนมพรรษา เมื่อ 5 ธันวาคม 2555 ทรงถ่ายที่พระที่นั่งอนันตสมาคม เป็นภาพพสกนิกรมารอถวายพระพร โดยรับสั่งว่าไม่รู้ว่าเป็นใครบ้าง บางครั้งก็มีเพื่อนๆ ส่งข้อความมาให้ ถ่ายให้ บอกว่าจะอยู่จุดนั้นจุดนี้...ภาพสลักนูนต่ำที่ศาสนสถานบูโรบูดูร์ ประเทศอินโดนีเซีย ที่ไปเยือนแต่ละครั้งจะไม่เหมือนเดิม เพราะตั้งอยู่ในเขตภูเขาไฟ เมื่อภูเขาไฟระเบิดก็จะมีความเปลี่ยนแปลงอยู่เสมอ ภาพลูกช้างไทย ในสวนสัตว์โคเปนเฮเกน ประเทศเดนมาร์ก โดยทรงเล่าอย่างพระเกษมสำราญว่า พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เคยพระราชทานช้างพลายชื่อ "เชียงใหม่" ให้สวนสัตว์แห่งนี้ไว้เมื่อ 50 ปีก่อน และต่อมาได้ชื่อว่าเป็นพญาเทครัว เพราะไปสร้างผลงานไว้ออกลูกออกหลานกว่า 30 ตัว และตัวนี้มีแม่ชื่อ "กรรณเกรา"
และแน่นอนว่าในจำนวนนี้มีภาพบรรดาสัตว์ทรงเลี้ยงรวมถึงสัตว์ต่างๆ ที่ไม่ได้รับเชิญอยู่ในวังสระปทุม อย่างภาพสามสหาย ทิฟฟี่ กะละแม และ แป๊ะฮวยอิ๊ว สุนัขทรงเลี้ยงที่พากันนั่งอย่างสบายอารมณ์อยู่บนรถเข็น น่าเสียดายว่า "แป๊ะฮวยอิ๊ว" ได้จากไปแล้ว ภาพงูเหลือมถูกจับแล้วอ้าปาก ซึ่งรับสั่งว่าตัวที่เท่าไรไม่ทราบ เพราะมีให้เห็นทุกปี จึงทรงให้เจ้าหน้าที่ทำบัญชีงูไว้เป็นหลักฐานจึงรู้ว่าเป็นตัวที่ 29 แล้ว หรืออย่างภาพหมองู และงูเขียว เป็นงูเขียวที่จับโดยหมองูที่เก่งที่สุดในวังสระปทุม และแน่นอนว่ามีภาพแมวทรงเลี้ยงชื่อ "ใบตอง" สมาชิกตัวใหม่ของวังสระปทุมอยู่หลายภาพ และแต่อิริยาบทก็มีเรื่องเล่ามากมาย นอกจากนี้ยังทรงจำหน่ายหนังสือภาพถ่าย ฝีพระหัตถ์ ประจำปี 2556 แก่ผู้ที่มาร่วมงานอีกด้วย
ภาพถ่ายฝีพระหัตถ์ที่นำมาจัดแสดง นอกจากเป็นภาพที่สวยงามทรงคุณค่าทางศิลปะการถ่ายภาพแล้ว ยังสะท้อนให้เห็นถึงมุมมองจากสายพระเนตรที่ทรงประสบพบเห็นสิ่งต่างๆ ที่ทรงสนพระราชหฤทัยถ่ายทอดเรื่องราวผ่านภาพถ่าย อีกทั้งยังให้ข้อคิดเตือนใจในแง่มุมต่างๆ เพื่อให้คนไทยทุกคนได้มาชมภาพที่เปรียบเสมือนการเล่าเรื่องผ่านภาพถ่ายของพระองค์ท่านในทุกแห่งหน
ทั้งนี้ ผู้สนใจสามารถเข้าชมได้ตั้งแต่วันนี้ 16 กุมภาพันธ์ 2557 (หยุดทุกวันจันทร์) เวลา 10.00-21.00 น. และมีการจำหน่ายหนังสือในราคาเล่มละ 900 บาท บริเวณห้องนิทรรศการ ชั้น 9 หอศิลปวัฒนธรรมแห่งกรุงเทพมหานคร และศูนย์หนังสือแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย รายได้ทั้งหมดนำขึ้นทูลเกล้าฯ ถวาย โดยเสด็จพระราชกุศลตามพระราชอัธยาศัย



