เปิดแผนบี2-3ป้องน้ำหาดใหญ่สัญญาณลื่นไหลไร้แรงต้าน! | คมชัดลึก

             ถึงหน้ามรสุมคราใด คนในหลายพื้นที่ โดยเฉพาะพื้นที่เสี่ยงภัยต้องระทึกในหัวใจพลัน

             ยิ่งพื้นที่เมืองหาดใหญ่ จ.สงขลา ฐานเศรษฐกิจสำคัญดุจเป็นเมืองหลวงปักษ์ใต้  ก็ยิ่งหนาวๆ ร้อนๆ หลังโดนน้ำท่วมหนักเสียหายยับเยินมาหลายระลอก
 
             แผนแก้ปัญหาน้ำท่วม-น้ำแล้งแบบยั่งยืนจึงถูกหยิบยกมาใช้ เพื่อหวังป้องฟื้นที่ไข่แดงดังกล่าวครั้งแล้วครั้งเล่า

             กระทั่งล่าสุด พื้นที่แห่งนี้รัฐบาลได้บรรจุเข้าสู่โครงการบริหารจัดการน้ำ 3.5 แสนล้านบาท
 
             เช้าวันที่ 25 พฤศจิกายนนี้ ถือเป็นการเปิดเวทีสาธารณะถกและระดมความเห็นครั้งสำคัญ ก่อนนำไปสู่แผนปฏิบัติการที่เป็นรูปธรรมต่อไป โดย คณะกรรมการบริหารจัดการน้ำและอุทกภัย (กบอ.) จัดเวทีรับฟังความคิดเห็นของประชาชน ตามโครงการประชาสัมพันธ์รับฟังความเห็นของประชาชน กรณีโครงการเพื่อออกแบบและก่อสร้างระบบบริหารจัดการทรัพยากรน้ำอย่างยั่งยืน และระบบแก้ไขปัญหาอุทกภัยของประเทศไทย ณ ศูนย์ประชุมนานาชาติ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ (ม.อ.) หาดใหญ่ 
 
             น่าสนใจว่า 2 แผนงาน (โมดูล) บี 2  โครงการแก้ไขปัญหาน้ำท่วมเทศบาลนครหาดใหญ่ และ บี 3 โครงการบรรเทาอุทกภัย อ.หาดใหญ่ (ระยะที่ 2)  ซึ่งทั้ง 2 แผนงานได้หน่วยงานที่รับผิดชอบนำเสนอรายละเอียดโครงการทั้งหมด ก่อนจะถูกนำไปบรรจุในโครงการเพื่อออกแบบและก่อสร้างระบบบริหารจัดการทรัพยากรน้ำอย่างยั่งยืนและระบบแก้ไขปัญหาอุทกภัยของประเทศ
   
             สำหรับ 2 แผนงานนี้ ถือเป็น 1 ใน 36 จังหวัด และเป็นจังหวัดเดียวของภาคใต้ ที่รัฐบาลบรรจุแผนงานทั้ง 2 แผนงาน โดยบริษัทที่ปรึกษา การออกแบบและก่อสร้าง แผนงาน บี 2 บริษัทร่วมค้าซัมมิต แผนงาน บี 3 บริษัท อิตาเลียนไทย ดีเว๊ลอปเมนต์ จำกัด (มหาชน) และ บริษัท พาวเวอร์ไชน่า แต่ก่อนที่จะถึงวันเปิดเวทีรับฟังความเห็นของประชาชน
 
             ประเมินกันว่า กลุ่มเป้าหมาย 2,000 คนจะเข้าร่วมเวทีนี้ ทั้งองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ผู้นำชุมชน  สถาบันการศึกษา  ภาคเอกชน ผู้ประกอบการ องค์กรอิสระ องค์กรลุ่มน้ำ องค์กรพัฒนาเอกชน (เอ็นจีโอ) ด้านสิ่งแวดล้อม พระภิกษุ นักบวช ผู้นำศาสนา แพทย์ พยาบาล บุคลากรทางการแพทย์ สื่อมวลชน และประชาชนในพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ รวมทั้งผู้ได้รับผลประโยชน์และเสียประโยชน์
 
             หลังได้รับทราบข้อมูลทั้ง 2 แผน คือ แผนงาน บี 2 ที่นำเสนอโดยเทศบาลนครหาดใหญ่ และแผนงาน บี 3 ที่นำเสนอโดยชลประทานจังหวัดสงขลา กรมชลประทาน เพื่อนำไปเปรียบเทียบกับข้อมูลที่บริษัทเอกชนที่จะนำเสนอในวันที่ 25 พฤศจิกายนว่า มีการปรับแก้ เปลี่ยนแปลงไปจากโครงการที่หน่วยงานเจ้าของพื้นที่นำเสนออย่างไร
 
             สำหรับแผนงาน บี 2 ที่นำเสนอโดยเทศบาลนครหาดใหญ่มีจำนวนทั้งสิ้น 5 โครงการ  ได้แก่ 1.โครงการก่อสร้างคันกั้นน้ำคลองอู่ตะเภาฝั่งขวา 2.โครงการปรับปรุงคลองต่ำฝั่งขวา ช่วงคลอง ร.1-คลองอู่ตะเภา 3.โครงการก่อสร้างระบบระบายน้ำถนนกาญจนวนิชพร้อมท่อระบายน้ำซอย 2 ถนนเพชรเกษม 4.โครงการก่อสร้างท่อขนส่งน้ำถนนกาญจนวนิชหน้าวิทยาลัยเทคนิคหาดใหญ่ ซอย 5 และซอย 6 จรดคลอง ร.5 และ 5.โครงการขยายช่องจราจรถนนราษฎร์ยินดีพร้อมระบบคลองส่งน้ำ รวมงบประมาณทั้งสิ้น 929,808.000 บาท 
 
             ดิเรกฤทธิ์ ทวะกาญจน์ ผู้อำนวยการกองช่างสุขาภิบาลเทศบาลนครหาดใหญ่ กล่าวว่า เทศบาลนครหาดใหญ่ได้เชิญประชาชนที่มีส่วนเกี่ยวข้องในเขตเทศบาลนครหาดใหญ่ จำนวน 688 คน เข้าร่วมเวทีรับฟังความเห็นประชาชน โดยเฉพาะประชาชนที่อาศัยอยู่ในแนวโครงการก่อสร้างทั้ง 5 โครงการ    
     
             "ทั้ง 5 โครงการ มีการศึกษาโครงการและรับฟังเห็นจากประชาชนในพื้นที่ทั้งหมดแล้ว โดยมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ซึ่งประชาชนในพื้นที่เห็นด้วย และเชื่อว่าจะสามารถแก้ปัญหาน้ำท่วมหาดใหญ่ได้ แต่ก็ไม่แน่ใจว่าทางบริษัทที่ปรึกษาจะมีการปรับเปลี่ยนรายละเอียดโครงการที่ทางเทศบาลนครหาดใหญ่นำเสนอไปหรือไม่ ก็ต้องไปดูกันในวันนั้น เพราะเขาจะมีการจัดนิทรรศกาลด้านหน้าห้องประชุม"
 
             ในขณะที่แผนงาน บี 3 ที่นำเสนอโดยชลประทานสงขลา เมื่อวันที่ 13 มกราคม 2555 กรมชลประทานได้อนุมัติในหลักการดำเนินการโครงการบรรเทาอุทกภัย อ.หาดใหญ่ (ระยะที่ 2) จ.สงขลา ได้แก่ งานปรับปรุงคลองระบายน้ำ ร.1 ความยาว 21.343 กิโลเมตร ให้สามารถระบายน้ำได้ไม่น้อยกว่า 1,200 ลบ.ม./วินาที จากเดิมสามารถระบายน้ำได้ 465 ลบ.ม./วินาที ด้วยการขุดขยายท้องคลองให้กว้างขึ้นและขยายเขตคลองเพิ่มเติมข้างละ 30 เมตร ปรับปรุงคลองดินเดิมเป็นคลองคอนกรีตเสริมเหล็ก โดยตอกเข็มและเสริมกำแพงคอนกรีตป้องกันตลิ่ง
 
             นอกจากนั้น ยังมีการก่อสร้างประตูระบายน้ำหน้าควน แห่งที่ 2 จำนวน 3 ช่อง, ก่อสร้างประตูระบายน้ำบางหยี แห่งที่ 2 จำนวน 8 ช่อง จากเดิมที่มีอยู่ 6 ช่อง, ก่อสร้างสถานีสูบน้ำ ประตูระบายน้ำบางหยี มีอัตราการสูบน้ำ 90 ลบ.ม./วินาที เพื่อช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำจากคลอง ร.1 ออกสู่ทะเลสาบสงขลาให้เร็วขึ้น โดยใช้งบประมาณก่อสร้าง 5,500 ล้านบาท (รวมค่าที่ดิน)  ระยะเวลาโครงการ 4 ปี (2557-2560) 
 
             ทั้งนี้ โครงการมีความก้าวหน้าการขออนุญาตใช้พื้นที่และการจัดหาที่ดิน  เนื่องจากการดำเนินการด้านจัดหาที่ดินเพื่อการก่อสร้างโครงการบรรเทาอุทกภัย อ.หาดใหญ่ (ระยะที่ 2) ส่วนใหญ่ใช้ที่ดินในเขตคลองระบายน้ำ ร.1 แต่จำเป็นต้องจัดหาที่ดินเพิ่มเติมประมาณ 124 ไร่ สำหรับโครงการบรรเทาอุทกภัย อ.หาดใหญ่ อยู่ในพื้นที่ 2 อำเภอ 5 ตำบล คือ อ.หาดใหญ่ 2 ตำบล ได้แก่ ต.ควนลัง และต.คองอู่ตะเภา อ.บางกล่ำ 3 ตำบล ได้แก่ ต.บางกล่ำ ต.ท่าข้าง ต.บ้านหาร
 
             เสริมชัย เซียวศิริถาวร ผู้อำนวยการสำนักก่อสร้างที่ 11 ชี้ว่า โครงการนี้ทางชลประทานจังหวัดสงขลาได้ทำเวทีประชาชนส่วนใหญ่เห็นด้วยกับโครงการนี้เกือบ 100% แต่มีข้อกังวลในช่วงปลายของโครงการที่จะมีการขยายพื้นที่เพื่อสร้างประตูระบายน้ำเพิ่มอีก 8 ประตู เขาถามว่าเขาจะได้รับการชดเชยเท่าไหร่  แต่ถามว่าเขาเห็นด้วยหรือไม่ เขาเห็นด้วย และทุกคนตระหนักดีว่าโครงการนี้ช่วยแก้ปัญหาน้ำท่วมในเมืองหาดใหญ่และบริเวณใกล้เคียงได้
 
             "ช่วงกลางน้ำกับปลายน้ำโครงการชาวบ้านที่อยู่ในที่ลุ่ม อ.บางกล่ำ หรือข้างคลอง ร.1 ชาวบ้านแนะนำว่าช่วยกรุณาเขาในช่วงน้ำหลากและขังอยู่หลายเดือน ลองหาวิธีในการนำน้ำออกไปจากพื้นที่เร็วๆ หน่อย ในการออกแบบโครงการเราจึงออกแบบประตูน้ำอีกด้านหนึ่ง เมื่อน้ำในคลอง ร.1 ลดลงแล้ว เราก็จะเปิดเอาน้ำบริเวณข้างนอกที่สูงกว่าไหลเข้าไปในคลอง ร.1 ก่อนจะนำส่งออกทะเลให้เร็วที่สุด"
 
             ผู้อำนวยการสำนักก่อสร้างที่ 11 กล่าวว่า การจัดเวทีสำหรับโครงการนี้ ก็ได้ทำมาอย่างต่อเนื่อง ก่อนจะนำเสนอกรมชลประทาน ประกอบการประชุมใหญ่ 4 ครั้ง ประชุมย่อย 6 ครั้ง และประชุมหัวหน้าส่วนราชการจำนวน 7 ครั้ง แต่ไม่แน่ใจว่าแบบก่อสร้างโครงการของบริษัทที่ปรึกษาจะมีการปรับเปลี่ยนอะไรไปจากเดิมบ้าง เนื่องจากยังไม่เห็นแบบที่บริษัทที่ปรึกษาจะนำมาเสนอต่อที่ประชุม ดังนั้นประชาชนจะได้ทราบข้อมูลทั้ง 2 แผนงานนี้อย่างเป็นรูปธรรมมากขึ้น
 
             ขณะเดียวกัน ในแง่กระแสต้านเชื่อว่าแทบจะไม่มี สมพร สิริโปราณานนท์ ประธานคณะทำงานเฝ้าระวังน้ำท่วมหาดใหญ่ มองว่า ถ้าถามว่าจะมีกระแสการคัดค้านหรือไม่ ก็ตอบได้ว่าคงไม่มี เนื่องจากเป็นโครงการที่ปรับปรุงคลอง ร.1 ที่มีอยู่เดิม ด้วยการขุดและปรับจากคลองที่เป็นรูปตัววี เป็นรูปตัวยู เพื่อให้สามารถระบายน้ำเพิ่มขึ้น 1,200 ลบ.ม./วินาที 
 
             "ไม่ได้มีการเวนคืนที่ดินเหมือนที่อื่น แม้จะมีก็น้อยมาก การจุดที่มีการเพิ่มประตูระบายน้ำเท่านั้น ต่างจากแผนงานในจังหวัดอื่นๆ ที่มีการประท้วง เนื่องจากเป็นโครงการขุดคลองใหม่ ต้องมีการเวนคืนที่ดินทั้งหมด แต่ของหาดใหญ่พัฒนา ปรับปรุงของเดิมเท่านั้น"
 
             พร้อมเสนอแนะว่า โครงการบรรเทาอุทกภัย อ.หาดใหญ่ ด้วยงบประมาณ 5,500 ล้านบาท ที่จะใช้สำหรับการปรับปรุงคลอง ร.1 ตามแผนงาน บี 3  คือ ให้นำงบประมาณดังกล่าวมาดำเนินการขุดคลองเพิ่มอีก 1 เส้น เพื่อช่วยระบายน้ำเพิ่มอีก 1 เส้น ที่มีขนาดเดียวกับคลอง ร.1 ก็จะสามารถแก้ปัญหาน้ำท่วมระยะยาวได้มากกว่า
     
             "ถามว่าการปรับปรุงคลอง ร.1 เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการระบายน้ำให้ได้ 1,200 ลบ.ม./วินาที จากเดิมที่มีอยู่ 465 ลบ.ม./วินาที บวกกับคลองอู่ตะเภาอีก 400 กว่า ลบ.ม./วินาที ก็ได้ไม่เกิน 1,700 ลบ.ม./วินาที แต่ปริมาณน้ำในปี 2553 ประมาณ 2,300 ลบ.ม./วินาที ถามว่าถ้าปริมาณน้ำเหมือนปี 2553 น้ำจะท่วมหรือไม่  แต่หากเราขุดคลองเพิ่มอีก 1 คลองขนาดใกล้เคียงกับคลอง ร.1 ที่จะปรับปรุงในอนาคตอย่างไหนจะแก้ปัญหาน้ำท่วมได้มากกว่า"

.....................................................

(หมายเหตุ : เปิดแผนบี2-3ป้องน้ำหาดใหญ่  สัญญาณลื่นไหลไร้แรงต้าน! : สมชาย สามารถรายงาน)