ดูเหรียญเรียนรู้ประวัติศาสตร์ | คมชัดลึก

                          คุณค่าของ "เหรียญที่ระลึก" นอกเหนือจากเรื่องมูลค่า คือการเก็บงำเรื่องราวสำคัญๆ ต่างซึ่งสามารถเปลี่ยนถ่ายมาสู่องค์ความรู้จากรุ่นสู่รุ่น และด้วยเหตุนี้สมาคมเหรียญที่ระลึกไทย นำโดย นิรันดร วิศิษฎ์สิน นายกสมาคมฯ ร่วมกับศูนย์การค้าริเวอร์ซิตี้ จัดนิทรรศการย้อนรอยตำนานเครื่องโต๊ะและเหรียญที่ระลึกไทย เพื่อสืบสานและเผยแพร่ความรู้เกี่ยวกับเครื่องโต๊ะ ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 รวมทั้งเพื่อเป็นการอนุรักษ์เครื่องถ้วยและเหรียญที่ระลึกต่างๆ เหล่านี้ไม่ให้สูญหายไป โดยได้รับเกียรติจาก ท่านผู้หญิงบุตรี วีระไวทยะ เป็นประธานเปิดงานที่ห้องศิลาทราย ชั้น 4 ศูนย์การค้าริเวอร์ซิตี้ เมื่อวันก่อน

                          นิรันดร วิศิษฏ์สิน กล่าวถึงเหรียญที่ระลึกที่นำมาจัดแสดงครั้งนี้ส่วนโดยได้รับความอนุเคราะห์จากคณะกรรมการสมาคมเหรียญที่ระลึกไทย อาทิ สามารถ เวสุวรรณ์ อุปนายกสมาคมฯ พฤฒิพงษ์ เชิดเกียรติกุล เลขานุการ ศราวุฒิ วรพัทธ์ทวีโชติ โดยมีจำนวนมากกว่า 300 เหรียญ อายุของเหรียญมีตั้งแต่ 50 ปีขึ้นไปจนถึงกว่า 300 ปี ซึ่งสร้างขึ้นตั้งแต่สมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช พระเจ้ากรุงสยามในสมัยกรุงศรีอยุธยา ต่อมาปรากฏในสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 และพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 และในช่วงดังกล่าวนี่เอง "เครื่องโต๊ะ" ก็ได้รับความนิยมจากบรรดานักสะสมด้วยเช่นกัน แต่หลังจากที่ รัชกาลที่ 5 เสด็จสวรรคตทำให้สิ่งเหล่านั้นถูกทอดทิ้งไปตามกาลเวลา

                          "สำหรับเหรียญที่เป็นไฮไลท์ ได้แก่ เหรียญแรกในประวัติศาสตร์ประเทศไทย คือ "เหรียญโกษาปาน" เพื่อเป็นที่ระลึกเมื่อครั้ง พระยาโกษาธิบดี (ปาน) เสด็จฝรั่งเศส ซึ่งขณะนั้นดำรงตำแหน่ง ออกพระวิสุทธิสุนทร ราชทูตในสมเด็จพระนาราณ์มหาราช ถวายสาส์นแด่ พระเจ้าหลุยส์ที่ 14 ณ ท้องพระโรง พระราชวังแวซายส์ ต่อมาในสมัยรัฐกาลที่ 4 โปรดเกล้าฯ ให้ผลิตเหรียญ "แต้เม้งทงป้อ" ซึ่งเป็นพระนามจีนของรัชกาลที่ 4 เพื่อเป็นที่ระลึกในวรโกาสที่ทรงเจริญพระชนมายุครบ 60 พรรษา  ซึ่งถือว่าเป็นเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกเหรียญแรกของไทย จนกระทั่งถึงรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ด้วยพระปรีชาสามารถและพระราชวิสัยทัศน์อันยาวไกล ทรงโปรดให้สร้างเหรียญที่ระลึกในวาระต่างๆ ขึ้นมากมาย อาทิ "เหรียญหลักแจว" ซึ่งถือว่าเป็นเหรียญแรกที่มีการจำลองพระบรมฉายาลักษณ์ และพระปรมาภิไธย ลงบนเหรียญทั้งที่เมื่อ 100 กว่าปีที่แล้ว ตามคติความเชื่อว่าการจำลองรูปภาพของตัวเองลงบนสิ่งใดก็ตามจะเป็นการบั่นทอนชีวิตของผู้นั้น นอกจากนี้ยังมี "เหรียญพระสตพรรษามาลา" หรือ เหรียญรัชกาลที่ 5 ทรงโปรดให้จัดสร้างขึ้นเมื่อ ร.ศ. 1001(2424) เพื่อพระราชทานเป็นที่ระลึกในการสมโภชครบ 100 ปี ของการสถาปนากรุงเทพฯ เป็นราชธานี รวมถึง "เหรียญเสด็จฯ ประพาสยุโรป ครั้งที่ 1" และ "เหรียญพระเกี้ยวหน้าเดียว" นายกสมาคมฯ ให้ข้อมูล

                          ด้าน สามารถ เวสุวรรณ์ ผู้เชี่ยวชาญเรื่องเครื่องโต๊ะ เล่าว่า คือโต๊ะที่จัดขึ้นเพื่อไหว้บรรพบุรุษ  ประกอบด้วยของ 5 ชิ้นตามหลักของจีน คือ กระถางกำยาน เชิงเทียน 1 คู่ ขวดปักดอกไม้ 1 คู่ หรือรวมคือภาชนะ 5 ชิ้น ซึ่งตามธรรมเนียมชาวจีนไม่ว่าจะอาศัยอยู่ในถิ่นฐานใดต้องมีการตั้งโต๊ะไหว้บรรพบุรุษ และ ในสมัยรัชกาลที่ 5 "เครื่องโต๊ะ" ก็อยู่ในกระแสความนิยมจนได้รับการกล่าวว่า เป็นยุคทองของเครื่องโต๊ะของสยามประเทศเลยทีเดียว โดยมีการจัดประกวดอย่างต่อเนื่อง ส่วนรางวัลสำหรับผู้ได้รับชัยชนะก็คือ เหรียญ และนี่จึงเป็นจุดเชื่อมโยงให้ทั้งสองสิ่งมีความเกี่ยวข้องต่อกัน จนเป็นที่มาของนิทรรศการร่วมในครั้งนี้

                          นิทรรศการครั้งนี้นอกจากการจัดแสดงเหรียญที่ระลึกต่างๆ แล้ว ภายในงานซึ่งจะจัดไปจนถึงวันที่ 23 ตุลาคม จะมีการตั้งโต๊ะเสวนาหัวข้อต่างๆ โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย