ปลูกถ่ายสเต็มเซลล์กำจัดเชื้อไวรัสเอดส์ | คมชัดลึก

                      เมื่อกว่า 2 ทศวรรษที่แล้ว ประชากรโลกต่างตื่นตระหนกกับการค้นพบไวรัสชนิดใหม่ที่มีแหล่งกำเนิดในป่าลึกของทวีปแอฟริกา ที่กลายมาเป็นต้นกำเนิดของโรคมรณะที่มีชื่อว่า โรคภูมิคุ้มกันบกพร่อง (เอดส์) ในเวลานั้นผู้ที่ติดเชื้อไวรัสเอชไอวีที่เป็นสาเหตุของโรคเอดส์มีโอกาสสูงมากที่จะเสียชีวิต เนื่องจากแพทย์และนักวิจัยยังไม่สามารถค้นหายาหรือขั้นตอนทางการแพทย์ที่ใช้ต่อต้านและกำจัดเชื้อไวรัสโรคเอดส์นี้ได้

                      แต่ด้วยการพัฒนาของเทคโนโลยีทางการแพทย์ ทำให้การรักษาโรคเอดส์มีความเป็นไปได้มากขึ้นเรื่อยๆ และล่าสุดแพทย์ในสหรัฐอเมริกาก็ค้นพบแนวทางการรักษาผู้ติดเชื้อเอชไอวีได้อย่างมีประสิทธิภาพโดยอาศัยสิ่งที่เป็นพื้นฐานมากที่สุดของร่างกายสิ่งมีชีวิต นั่นคือ "เซลล์ต้นกำเนิด" หรือ "สเต็มเซลล์" นั่นเอง

                      ชัยชนะของคนต่อเชื้อเอชไอวี ที่ชัดเจนเกิดขึ้นเมื่อนายแพทย์ธิโมธี เฮนริช แพทย์และนักวิจัยแห่งสถาบันแพทย์ฮาร์วาร์ด บริกแฮม และโรงพยาบาลหญิงในนครบอสตัน ประกาศผลสำเร็จในการรักษาผู้ติดเชื้อเอชไอวีด้วยการปลูกถ่ายสเต็มเซลล์ เข้าไปในร่างกายผู้ป่วยโรคมะเร็งต่อมน้ำเหลือง 2 ราย ที่มีเชื้อเอชไอวีในตัวตั้งแต่อายุน้อย โดยมีวัตถุประสงค์ในการรักษาโรคมะเร็งต่อมน้ำเหลือง แต่เมื่อทำการผ่าตัดปลูกถ่ายไขกระดูกที่ได้มาจากผู้บริจาคที่มีภูมิต้านทานเชื้อเอชไอวีตั้งแต่ปี 2550 แพทย์ก็พบว่าภูมิต้านทานเชื้อเอชไอวีในตัวผู้ป่วยทั้งสองรายเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง จนสามารถหยุดยากดการทำงานของเชื้อไวรัสเอชไอวีได้เมื่อ 15 และ 7 สัปดาห์ที่แล้วตามลำดับ หลังจากที่ผลการตรวจร่างกายพบว่าในร่างผู้ป่วยทั้งสองไม่มีเชื้อเอชไอวีหลงเหลืออยู่เลย

                      ก่อนหน้านี้แพทย์ในรัฐมิสซิสซิปปี้ ก็ประสบความสำเร็จในการกำจัดเชื้อเอชไอวีในร่างกายของทารกรายหนึ่งที่ได้รับเชื้อเอชไอวีจากมารดาระหว่างอยู่ในครรภ์ ด้วยการให้ยาต่อต้านเชื้อเอชไอวีปริมาณมากในช่วงไม่กี่ชั่วโมงหลังจากออกจากครรภ์มารดา ซึ่งในช่วงหลายสัปดาห์ต่อมาแพทย์ก็ไม่พบเชื้อไวรัสเอชไอวีในร่างกายของทารกน้อยผู้บริสุทธิ์แต่อย่างใด

                      แพทย์ในประเทศไทยก็เก่งไม่แพ้แพทย์ในต่างประเทศ เพราะเมื่อไม่กี่เดือนที่ผ่านมา ศ.นพ.ประพันธ์ ภานุภาค ผอ.ศูนย์วิจัยโรคเอดส์ สภากาชาดไทย ได้เสนอผลงานวิจัยของแพทย์หญิงไทยเกี่ยวกับการทดลองกับอาสาสมัครของคลินิกนิรนาม ที่มาตรวจเชื้อเอชไอวีแล้วพบในระยะเริ่มแรกไม่เกิน 1 อาทิตย์ หลังจากรับเชื้อแล้วให้กินยาสูตรเบื้องต้นทันที หลังเฝ้าติดตามผลปรากฏว่าแทบจะไม่พบเชื้อหลงเหลืออยู่ในร่างกายหรือพบบางส่วนที่น้อยมาก ทำให้แพทย์ทั่วโลกอยากได้ข้อมูลเรื่องนี้เพิ่มเติม ถือเป็นงานวิจัยเรื่องเอดส์ของไทยที่มีชื่อเสียงในระดับโลก หากในอนาคตสามารถยืนยันการรักษาเอดส์ได้หายขาดจริง ถือว่าเป็นนิมิตหมายอันดีของผู้ติดเชื้อเอดส์รายใหม่

                      ศ.นพ.ประพันธ์ แนะนำว่า "เงื่อนไขสำคัญคือ คนที่จะรักษาหายได้ หมายถึงต้องเริ่มกินยาตั้งแต่ติดเชื้อมาใหม่ๆ เพราะเชื้อเอชไอวียังไม่แพร่กระจายออกไป แต่ก่อนแพทย์มีความเชื่อว่าต้องให้ภูมิคุ้มกันลดลง จึงจะให้เริ่มกินยา แต่งานวิจัยนี้แสดงให้เห็นว่า หากผู้ใดสงสัยว่าไปมีเซ็กส์เสี่ยงหรืออาจได้รับเชื้อเอดส์เข้าร่างกายด้วยวิธีใดๆ ก็ตาม ให้รีบมาตรวจ ถ้าพบเร็วแล้วให้กินยาทันทีจะมีโอกาสรักษาหายได้มากกว่า คำว่ารักษาหายหมายถึงร่างกายควบคุมไม่ให้เชื้อเอชไอวีทำลายภูมิคุ้มกันในร่างกายได้เองโดยไม่ต้องกินยาทุกวันทั้งชีวิตเหมือนผู้ป่วยเอดส์ทั่วไป แต่ไม่ได้หมายความว่าจะกำจัดเชื้อออกจากร่างกายได้หมดสิ้น 100 เปอร์เซ็นต์ อยากขอร้องให้ผู้มีพฤติกรรมเสี่ยงรีบมาตรวจหาเชื้อทันทีที่สงสัยหรือรู้ตัวแล้ว อย่าปล่อยไว้นาน เพราะถ้าติดเชื้อนานจะรักษาหายขาดไม่ได้ ขอให้มาตรวจฟรีได้ที่คลินิกนิรนาม"