ทุนนิยมหรือไทยนิยม | คมชัดลึก

           มีคนตั้งคำถามแบบทีเล่นทีจริงว่า ก่อนที่จะมีระบบเศรษฐกิจแบบทุนนิยมอย่างในเวลานี้ ประเทศไทยของเราใช้ระบบเศรษฐกิจแบบใด - คำถามนี้ทำให้หลายคนต้องกลับไปทบทวนความรู้ที่เคยเล่าเรียนมา แล้วก็ได้คำตอบต่างๆ กัน เช่น บางคนบอกว่าเป็นระบบศักดินา คือขุนนางได้รับพระราชทานที่ดินจากพระมหากษัตริย์ ตามที่มีพระบรมราชโองการให้ถือศักดินาเป็นจำนวนกี่ไร่ ขุนนางก็จะนำที่ดินไปทำนาเอาข้าวมาเลี้ยงข้าทาสบริวารหรือทำประโยชน์ต่างๆ ดังนั้น ปัจจัยของเศรษฐกิจในระบบนี้คือที่ดินและแรงงานจากไพร่

           บางคนบอกว่า เป็นระบบเจ้าภาษีนายอากร คือกรมพระคลังมอบหมายให้บุคคลผู้ได้รับสัมปทานในกิจการใดกิจการหนึ่ง ทำหน้าที่ดูแลจัดเก็บค่าธรรมเนียมและภาษีอากรแทน โดยจ่ายเงินล่วงหน้าให้กรมพระคลังเป็นรายปี เช่น นายอากรบ่อนเบี้ย นายอากรโรงเหล้า นายอากรโรงหวย เป็นต้น แต่ระบบนี้ล้มเลิกไปในสมัยรัชกาลที่ 5 ทรงปฏิรูปการปกครองประเทศ

           อีกคนบอกเป็นระบบผูกขาด ที่มากับระบอบเผด็จการ ซึ่งเป็นการแบ่งสรรและปกป้องผลประโยชน์ของกลุ่มผู้มีอำนาจ การจะทำธุรกิจการค้าใดๆ หากไม่พึ่งอิงกับกลุ่มอำนาจย่อมยากที่จะมีโอกาสแจ้งเกิด การผูกขาดยังแผ่เข้าไปในรัฐวิสาหกิจต่างๆ ซึ่งผลที่ตามมาก็คือความล้มเหลวในการบริหารจัดการ การประสบปัญหาขาดทุน และการขาดการพัฒนา

           ย้อนกลับมาที่ระบบเศรษฐกิจในปัจจุบัน เมื่อเปรียบเทียบกับระบบเศรษฐกิจของไทยในอดีตที่ฟื้นความจำกันมาได้แล้ว ก็ต้องยอมรับว่ามีทั้งดีและไม่ดีเช่นเดียวกัน ซึ่งส่วนหนึ่งน่าจะเป็นเพราะการรับแนวคิดของตะวันตกมาแบบครึ่งๆ กลางๆ และผสมผสานกับแนวคิดเก่าๆ ของเราเองในสมัยก่อน ทุนนิยมเป็นระบบของเงินต่อเงิน และการแข่งขันแบบใครดีใครอยู่ แต่การแข่งขันของไทยไม่มีข้อจำกัดหรือกฎเกณฑ์กติกาที่เป็นธรรม ซึ่งจะช่วยป้องกันมิให้ปลาใหญ่กินปลาเล็ก หรืออุ้มชูแก่ผู้ประกอบการรายย่อยอย่างจริงจัง ดังนั้น โอกาสและความมั่งคั่งร่ำรวยจึงตกอยู่ในมือของคนไม่กี่คนหรือไม่กี่ตระกูล ขณะที่คนส่วนใหญ่ของประเทศยากจนลงเรื่อยๆ

           หากถามว่า ถ้าทุนนิยมไม่ดีแล้ว จะมีระบบเศรษฐกิจแบบไหนที่เหมาะกับประเทศไทย - ผมคิดว่าน่าจะเป็นระบบไทยนิยม ครับ...ไทยนิยมที่ว่านี้ก็คือการนำจุดดีของไทยแต่เดิมมาเป็นต้นแบบ เช่น การเป็นคนมีคุณธรรม โดยเฉพาะคุณธรรมในทางการค้า และการแข่งขัน การไม่ละโมบโลภมาก การเสียสละเพื่อส่วนรวม การช่วยเหลือเกื้อกูลกันคนเรานั้นอยู่ดูโลกได้อย่างมากก็ประมาณ 100 ปี และทรัพย์สมบัติที่กอบโกยมาได้ ตายไปก็เอาไปไม่ได้แม้แต่บาทเดียวและการที่จะร่ำรวยอยู่ลำพังคนเดียว ท่ามกลางเพื่อนร่วมชาติที่ลำบากยากแค้นนั้น คุณคงจะหาความสุขไม่ได้หรอกครับ

           การที่ประเทศไทยของเราสามารถฟันฝ่าวิกฤติการณ์ต่างๆ มาจนถึงทุกวันนี้ได้ ก็เพราะเราใช้ระบบไทยนิยมที่รู้จักพอ รู้จักแบ่งปัน และไม่โลภโมโทสัน ถึงจะไม่รวยล้นฟ้า แต่คนไทยก็อยู่ร่วมกันอย่างมีความสุข

           หันกลับมาหาระบบไทยนิยมกันเถอะครับ