จีนกับแนวรบด้านวัฒนธรรม(1)
นอกบ้านผ่านเมือง : จีนกับแนวรบด้านวัฒนธรรม (1) : โดย...บุญรัตน์ อภิชาติไตรสรณ์
นึกแล้วไม่มีผิดว่าสักวันหนึ่งการปลุกกระแสรักชาติจนกลายเป็นคลั่งชาติจะส่งผลสะท้อนกลับที่รุนแรงปานกันตามกฎของนิวตันว่าด้วยแรงกิริยาเท่ากับแรงปฏิกิริยา
ยังไม่ทันที่รัฐบาลแดนมังกรจะหาทางแก้ไขปัญหากระทบกระทั่งกับประเทศเพื่อนบ้านหลายประเทศในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้กรณีแย่งกันอ้างกรรมสิทธิ์เหนือหมู่เกาะสแปรตลีย์และพาราเซลส์แถบทะเลจีนใต้ และกับแดนซามูไรญี่ปุ่นในกรณีพิพาทหมู่เกาะเตียวหยูที่ปะทุขึ้นอีกครั้งเมื่อปีที่แล้ว ลูกหลานมังกรบางคนที่เลือดรักชาติพุ่งกระฉูด และคงย่ามใจในชัยชนะจากการสร้างกระแสต่อต้านสินค้าญี่ปุ่นที่ได้ผลมาแล้วเมื่อปีที่แล้ว จึงประกาศศักดาด้วยการเปิดแนวรบด้านสังคมและวัฒนธรรม จู่โจมข้าศึกโดยไม่ให้รู้ตัวอีกระลอก เล่นเอาคนที่ถูกตราหน้าว่าเป็นศัตรูโดยไม่รู้อิโหน่อิเหน่ถึงกับเต้นผางไปตามๆ กัน
เพราะอยู่ดีไม่ว่าดี ภัตตาคารแห่งหนึ่งในกรุงปักกิ่งก็แปะป้ายประกาศเขียนด้วยภาษาจีนและอังกฤษที่กระจกหน้าต่างว่า "ร้านนี้ไม่ต้อนรับคนญี่ปุ่น ฟิลิปปินส์ เวียดนาม และสุนัข"
ไม่รู้ว่าการติดป้ายประกาศนี้เป็นเพราะความคลั่งชาติหรือเพื่อจะลบรอยแค้นที่ฝังลึกในกระดูกดำกรณีที่บรรพบุรุษเคยถูกมหาอำนาจตะวันตก 8 ประเทศลบหลู่ดูหมิ่น ด้วยการติดป้ายว่า "ห้ามสุนัขและคนจีนเข้า" ที่หน้าภัตตาคารแห่งหนึ่งใกล้สวนสาธารณะเซี่ยงไฮ้ สมัยที่เป็นเขตเช่าหรืออีกนัยหนึ่งอาณานิคมกลายๆ ของกองทัพ 8 ชาติตะวันตกในช่วงปลายราชวงศ์ชิง ใครที่ชอบดูหนังกังฟู อย่างเรื่องไอ้หนุ่มซินตึ๊ง แสดงนำโดยบรู๊ซ ลี หรือไอ้หนุ่มหมัดเมา หรือหวงเฟยหง คงจะจำป้ายประกาศแบบเดียวกันนี้ได้ดี เพราะจำลองมาจากเหตุการณ์อัปยศที่เกิดขึ้นในยุคนั้น และพรรคคอมมิวนิสต์จีนได้นำไปเป็นประเด็นโฆษณาชวนเชื่อปลุกกระแสชาตินิยมจนได้ผลมาแล้ว
แม้ว่าผู้เชี่ยวชาญทางประวัติศาสตร์บางคนจะโต้ว่าป้ายที่สร้างความอัปยศให้แก่ลูกหลานมังกรทั้งชาติแบบนี้ไม่เคยปรากฏอยู่จริง เป็นเพียงคำเล่าลืออันเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างกระแสเชิดชูลัทธิชาตินิยมเท่านั้น แต่ก็ไม่มีใครเชื่อ ถึงขนาดที่ว่าสถานที่ท่องเที่ยวหลายแห่งที่เคยเป็นเขตเช่าของกองทัพ 8 ชาติตะวันตกมาก่อนหน้า อย่างที่ชานตุง ทางตะวันออกเฉียงเหนือของแดนมังกร ได้จำลองป้ายอัปยศนี้ติดตามสถานที่หลายแห่ง
จริงเท็จไม่ประจักษ์ ที่แน่ๆ ก็คือป้ายของภัตตาคารแห่งนี้ได้ปลุกกระแสโกรธเกรี้ยวขึ้นในแดนลุงโฮเวียดนามและแดนตากาล็อกฟิลิปปินส์ที่โต้กลับเป็นชุด ชนิดที่เรียกว่า "ความวัวไม่ทันหาย ความควายเข้ามาแทรก" หรือจะเป็นเรื่องของ "ผีซ้ำด้ำพลอย" ก็ไม่ผิด
--------------------
(นอกบ้านผ่านเมือง : จีนกับแนวรบด้านวัฒนธรรม (1) : โดย...บุญรัตน์ อภิชาติไตรสรณ์)