'เหลือง แดง'กับ'โจรใต้' | คมชัดลึก

              พลันที่ สมช.ลงนามข้อตกลงแก้ปัญหาไฟใต้กับตัวแทนบีอาร์เอ็น โดยรัฐบาลมาเลเซียเป็นตัวกลาง ฝ่ายค้าน สื่อ ส.ว. และข้าราชการบางคนที่เป็นปรปักษ์กับรัฐบาล ก็ออกมาโจมตีทันทีว่า “ปาหี่” ผู้นำบีอาร์เอ็น เป็น “ตัวปลอม” แล้วพอวันรุ่งขึ้นยังมีการก่อเหตุรุนแรงต่อเนื่อง ก็ชี้นิ้วว่า เห็นไหม ไม่ได้เจรจากับตัวจริง พวกโจรใต้ไม่ยอมรับ

              ถือเป็นท่าที “อุบาทว์” ยิ่ง ที่เอาความขัดแย้งแบ่งขั้วทางการเมือง มาขัดแข้งขัดขาการแก้ปัญหาความไม่สงบใน 3 จังหวัดชายแดนภาคใต้ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง เมื่อปรากฏชื่อทักษิณเข้าไปเกี่ยวข้อง บางพวกบางกลุ่มก็จะเป็นจะตาย ยอมไม่ได้ ทักษิณทำอะไรต้องผิดทุกอย่าง

              ผมไม่ใช่คนวงในคลุกคลีปัญหาภาคใต้ แต่ดูท่าทีผู้นำศาสนา ส.ว.ในพื้นที่ ก็บอกว่าเป็นนิมิตหมายที่ดี กลุ่มเคลื่อนไหวสิทธิมนุษยชน เช่น มูลนิธิศูนย์ทนายความมุสลิม มูลนิธิผสานวัฒนธรรม ก็สนับสนุนการเจรจา สุณัย ผาสุข ที่ปรึกษาฮิวแมนไรท์วอทช์ ก็บอกว่านี่เป็นก้าวสำคัญของกระบวนการสันติภาพ

              ที่สำคัญ เรายังดึงรัฐบาลมาเลเซียเข้ามาร่วมรับผิดชอบ เป็นหลักฐานว่าไม่ใช่ “ปาหี่”

              แต่แน่นอนว่าการเจรจาไม่สามารถทำให้เกิดสันติภาพได้ในวันนี้ พรุ่งนี้ หรือต่อให้ปีหน้า 2-3 ปีหน้า ทราบไหมครับว่าที่มาเลเซียเข้าไปช่วยไกล่เกลี่ยปัญหากบฏมุสลิมในมินดาเนาทางใต้ของฟิลิปปินส์ ใช้เวลากี่ปี ร่วม 20 ปี ! กระนั้นถ้าไม่เริ่มวันนี้จะยุติได้เมื่อไหร่

              ผมถามนักวิเคราะห์ที่เชื่อถือได้ คือไม่ใช่พวกจ้องล้มรัฐบาล แต่ไม่ได้แห่ตามรัฐบาล เขาติงว่ารัฐบาลก้าวเร็วไปหน่อย และมุ่งตีปี๊บทางการเมือง (เช่นออเหลิมยกทักษิณเป็นฮีโร่) กระนั้นในภาพรวมก็ต้องถือเป็นด้านบวก ควรสนับสนุน ถ้ามีข้อบกพร่องก็ต้องช่วยกันติเพื่อก่อ

              ผู้นำบีอาร์เอ็น เป็นตัวจริงไหม ผู้รู้ท่านนี้บอกว่าจริง แต่ต้องเข้าใจว่าใน 3 จังหวัดภาคใต้มีกลุ่มต่างๆ เต็มไปหมด ไม่ได้เป็นขบวนการเดียวเหมือนพรรคคอมมิวนิสต์ ฉะนั้นเป็นไปไม่ได้ที่จะไปหา “ตัวจริง” ตัวเดียว มาตั้งโต๊ะคุยกันแล้วจบ ต้องเริ่มจากทีละกลุ่ม

              อย่างน้อยถ้าเราสร้างความไว้วางใจให้กลุ่มหนึ่ง ก็จะส่งผลสะเทือนสามารถดึงกลุ่มอื่นๆ เข้าร่วม ถ้ากลุ่มไหนไม่ยอมรับ ยังใช้ความรุนแรง ก็จะถูกโดดเดี่ยว พูดได้ว่านี่คือยุทธศาสตร์ทางการเมือง แยกกลุ่มแบ่งแยกดินแดนที่ต้องการเจรจา ออกจากที่ต้องการรุนแรง

              ปัญหาคือ สังคมไทยจะยอมเปิดใจกว้าง รับฟัง “กลุ่มแบ่งแยกดินแดนที่ต้องการเจรจา” หรือไม่ หรือจะผลักพวกเขาเป็นศัตรูทั้งหมด

              ยิ่งกว่านั้น ต้องเข้าใจด้วยว่าปัญหาภาคใต้ขณะนี้ทับซ้อนหลายปม นอกจากเรื่องความคิด อุดมการณ์ ยังมีพวก “ประกอบอุตสาหกรรมความมั่นคง” ทั้งฝ่ายโจรฝ่ายรัฐ ทำมาหากินกับงบประมาณ จัดซื้อจัดจ้าง จัดกิจกรรม พัฒนา อีกฝั่งก็ค้าของเถื่อน ค้ายาเสพย์ติด มั่วไปหมด ซึ่งแน่นอนว่าคนเหล่านี้ไม่อยากเห็นความสงบ

              ฉะนั้นการเจรจากับบีอาร์เอ็น จึงเป็นแค่ความพยายามแก้ปมแรก ที่ยังมีอีกหลายชั้นหลายปม รัฐบาลไม่ควรตีปี๊บ ขายฝัน ให้คนตั้งความหวังสูง แต่ฝ่ายค้านฝ่ายแค้นก็ไม่ควรเอาแต่ขัดแข้งขัดขากัน

              ถึงที่สุดแล้ว มันไม่ใช่แค่การเจรจา สังคมไทยต้องเข้าใจว่าปัญหาที่เป็นเงื่อนไขให้เกิดขบวนการคือความรู้สึกไม่เท่าเทียมและไม่ได้รับความยุติธรรม เช่นหลังเกิดกรณีมะรอโซ 16 ศพ ก็มีการเปิดเผยว่า มะรอโซเป็นผู้ถูกจับกุมในเหตุการณ์ตากใบเมื่อปี 2548

              แน่นอน ผมไม่ได้บอกว่าการเข่นฆ่าผู้บริสุทธิ์เป็นอุดมการณ์ที่ถูกต้อง เพราะอีกมุมหนึ่ง หลังเหตุการณ์ก็มีการเปิดเผยว่า อาร์เคเค สูญเสียมวลชนจากการกระทำดังกล่าว โดยเฉพาะการยิงครูชลธี ผู้เป็นที่รักนับถือของชุมชนมุสลิม

              แต่ยกเว้นเสียจากแนวทางที่ผิด คนไทยที่ต่อสู้ขัดแย้งเป็นเหลืองเป็นแดง ควรจะเข้าใจหัวอก “โจรใต้” ในเมื่อต่างฝ่ายต่างก็รู้สึกว่าไม่ได้รับความยุติธรรมเช่นกัน เสื้อเหลืองก็เคยวิพากษ์วิจารณ์รัฐบาลทักษิณ ว่าละเมิดสิทธิมนุษยชน ปล่อยให้ตำรวจอุ้มฆ่า พอมาชุมนุม โดนเอ็ม 79 ก็ยก “กองกำลัง” ไปยึดสนามบิน เสื้อแดงยิ่งหนักไปใหญ่ โดน พ.ร.ก.ฉุกเฉิน โดนปราบ โดนจับ ไม่ต่างจากกรือเซะ ตากใบ ถ้าเป็นยุคสมัยที่มี พคท.เสื้อแดงคงเข้าป่าจับปืนเป็นหมื่น

              มันก็หัวอกเดียวกัน แต่ยิ่งทับซ้อนด้วยความแตกต่างทางศาสนาและชาติพันธุ์ มีประวัติศาสตร์อันขมขื่นมานานนับร้อยปี ถ้าเอาใจเราใส่ใจเขาบ้าง อย่างน้อยก็เป็นจุดเริ่มต้น ไม่ใช่ตั้งป้อมค้าน ไม่เอาการ “เจรจากับโจร” ต้องฆ่ามันสถานเดียว

....................

(หมายเหตุ : เหลือง แดง กับ'โจรใต้' : ว่ายทวนอารมณ์ โดยใบตองแห้ง  [email protected])