แผ่นดินนี้ต้องเป็นของเรา(2) | คมชัดลึก

          แต่ที่แรงที่สุดก็คือ การรวมตัวประท้วงของชาวบ้านในเมืองมณีวา ทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศ คัดค้านกรณีบริษัทร่วมทุนระหว่างบริษัทไชน่า นอร์ท อินดัสตรีส์ คอร์ป ในเครือบริษัทหว่านเป้า ไมนิ่งของจีน กับกองทัพพม่า เตรียมการขยายพื้นที่การทำเหมืองทองแดง ซึ่งหมายถึงการต้องยึดพื้นที่ทำกินจำนวนมากของชาวบ้าน รวมทั้งต้องอพยพชาวบ้านถึง 26 หมู่บ้าน การประท้วงได้ทวีความรุนแรงมากขึ้น จนตำรวจต้องเข้าไปสลายการประท้วงและจับกุมแกนนำชาวบ้านกว่าสิบคนไปกักขังเป็นเวลาหลายวัน แต่ชาวบ้านนับพันคนก็ยังชุมนุมไม่เลิก แม้จะเผชิญหน้ากับตำรวจอยู่บ่อยๆ ก็ตาม

          โครงการนี้แต่เดิมเป็นการลงทุนระหว่างบริษัทไอแวนโฮ ไมน์ของแคนาดาและรัฐวิสาหกิจของพม่า แต่ภายหลังบริษัทไอแวนโฮได้ถอนตัวเพื่อไปลงทุนด้านอื่น โดยขายหุ้นให้ทรัสต์แห่งหนึ่ง ท้ายสุดหุ้นนั้นก็ตกเป็นของนักลงทุนจีน ท่ามกลางเสียงครหาว่าไม่โปร่งใส หลังจากชาวบ้านผนึกกำลังกันอย่างเหนียวแน่นคัดค้านการขยายพื้นที่ทำเหมืองทองแดง บริษัทจีนก็เสนอจะอพยพชาวบ้านไปยังที่อยู่ใหม่ที่ดีกว่าเดิม พร้อมกับจะจ่ายเงินชดเชยที่ดินในราคา 600 ดอลลาร์ต่อเอเคอร์ (ราว 1.8 หมื่นบาท) ชาวบ้านบางคนจะยอมทำตามข้อเสนอ แต่ส่วนใหญ่ไม่ยินยอม อ้างว่าเงินชดเชยนั้นน้อยเกินไป เมื่อเทียบกับผลผลิตที่ได้ในแต่ละปี

          สถานการณ์เริ่มรุนแรงมากขึ้น จนอยู่นอกเหนือการควบคุม โดยชาวบ้านเมืองมณีวากล่าวหาตำรวจว่ายั่วยุและตามราวีชาวบ้านด้วยรูปแบบต่างๆ ผู้ประท้วงหญิงรายหนึ่งเผยว่า เธอถูกลากตัวไปที่สถานีตำรวจและถูกจับเปลื้องผ้าเพื่อตรจจค้นว่ามีอาวุธซุกซ่อนอยู่หรือไม่ เธอถูกขังอยู่หลายวันก่อนจะได้รับการปล่อยตัว 

          ขณะที่รองประธานบริษัทหว่านเป้า ไมนิ่ง บริษัทแม่ของบริษัทไชน่า นอร์ท อินดัสตรีส์ คอร์ป เผยว่า ไม่เคยบังคับชาวบ้านรายใดให้อพยพโยกย้ายที่อยู่ ส่วนใหญ่โยกย้ายที่อยู่ด้วยความสมัครใจ ยกเว้นคนกลุ่มแค่หยิบมือเดียวกลุ่มหนึ่งที่พยายามขัดขวางการทำงานด้วยวิธีการที่ผิดกฎหมาย ทั้งๆ ที่บริษัทดำเนินการอย่างถูกต้องตามกฎหมาย เรื่องนี้ถือเป็นความรับผิดชอบของรัฐบาลพม่าเพื่อประกันว่า โครงการนี้จะดำเนินไปอย่างราบรื่น

          เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นยิ่งตอกย้ำถึงความไม่พอใจของชาวพม่าต่อโครงการการลงทุนของนักธุรกิจหลายโครงการ รวมไปถึงโครงการสร้างเขื่อนพลังน้ำมนิตโซเน ทางตอนเหนือของบริษัทไชน่า เพาเวอร์ อินเวสต์เมนต์ จนทางการต้องระงับโครงการนี้ เพราะจะทำให้เกิดน้ำท่วมพื้นที่รอบๆ กินพื้นที่ขนาดเท่ากับสิงคโปร์ก็เป็นได้

--------------------

(คอลัมน์ นอกบ้านผ่านเมือง : แผ่นดินนี้ต้องเป็นของเรา (2) : โดย...บุญรัตน์  อภิชาติไตรสรณ์)