'รับจำนำข้าว'ทางออกประเทศเกษตรกรรม? | คมชัดลึก

          เมื่อเร็วๆ นี้ ผมได้อ่าน นสพ.กรุงเทพธุรกิจ พบข่าวที่นายจอม ประสิทธิ์ รมว.พาณิชย์กัมพูชาออกมาเผยว่า ภายในสิ้นปีนี้กัมพูชาจะส่งออกข้าวไปจีนให้ได้ 3 แสนตัน ซึ่งภัยแล้งอย่างหนักในปีนี้ทำให้คาดว่าจีนซื้อข้าวไปแล้ว 2 ล้านตันจากประเทศต่างๆ โดยเมื่อปี 2554 กัมพูชาได้ลงทุน 200 ล้านดอลลาร์สหรัฐในระบบชลประทาน เพื่อส่งเสริมการผลิตข้าว และผลักดันการส่งออกโดยรวมให้ได้ 1 ล้านตันภายในปี 2559

 

          เราอาจรู้สึกว่าเราไม่ค่อยได้มองว่าประเทศกัมพูชาเขาเป็นคู่แข่งด้านการส่งออกข้าวสักเท่าไหร่ แต่พอเห็นรัฐบาลเขาตื่นตัวก็อดไม่ได้ที่จะหันมามองตัวเราบ้าง จริงๆ แล้ว แม้จีนไม่ประสบปัญหาภัยแล้ง แต่ผมก็เชื่อว่าในอนาคต ประเทศจีนจะต้องเป็นประเทศที่นำเข้าข้าวเพื่อให้คนของเขาบริโภคอย่างมหาศาล ทำไมหรือครับ? ตอนนี้จีนแม้จะผลิตข้าวได้เป็นอันดับหนึ่งของโลกคือปีละประมาณ 140 ล้านตัน แต่ข้าวที่ผลิตได้จำนวนมหาศาลนี้ เพียงพอเพียงแค่บริโภคกันในประเทศเท่านั้น ไม่เหลือที่จะส่งออก...

          ท่านผู้อ่านลองนึกดูนะครับ ถ้าแรงงานจีนเข้าเมืองมาทำงานกันมากขึ้นตามกระแสการเติบโตของประเทศ แล้วใครจะปลูกข้าวให้คนจีนรับประทานกันเองครับ...กัมพูชาเขาเริ่มมีแผนการส่งออกไปจีนแล้ว เขาเริ่มมีแผนชลประทานระยะ 5 ปีแล้ว ลองมาดูของเราบ้างครับ

          ประเทศไทยปลูกข้าวได้ประมาณปีละ 30 ล้านตัน พอนำไปสีเป็นข้าวสารแล้วก็จะเหลือน้ำหนักประมาณ 20 ล้านตัน ข้อมูลจาก Foreign Agriculture Service, United States Department of Agriculture พบว่าในจำนวนข้าว 20 ล้านตันที่เราผลิตได้ เราใช้บริโภคในประเทศกับส่งออกพอๆ กัน คือประมาณอย่างละ 10 ล้านตันต่อปี แต่ที่น่าสังเกตคือ “สต็อกข้าว” ครับ...สต็อกข้าว เราเพิ่มขึ้นถึง 2.5 เท่าตัวในระยะเวลาไม่ถึง 4 ปี เมื่อพิจารณากับตัวเลขการบริโภคข้าวภายในประเทศที่ระดับราว 10 ล้านตันในแต่ละปีแล้วพบว่า เรามีข้าวอยู่ในสต็อกตอนนี้ มากพอที่จะให้พี่น้องชาวไทย 68 ล้านคนรับประทานกันได้ราว 1.2 ปี นับเป็นสัดส่วนที่มากที่สุดในโลก 

          แรงงานเราเกือบ 40% ของไทยเราทำเกษตรกรรม ผมเชื่อครับว่า ไม่ว่าจะเป็นการรับจำนำข้าว หรือการประกันราคาข้าว ทุกรัฐบาลมีความตั้งใจที่ดีที่จะช่วยเหลือรายได้พี่น้องเกษตรกร ซึ่งถ้าเราวัดความสำเร็จของนโยบายกันตรงที่พี่น้องเกษตรกรมีรายได้สูงขึ้น การดำเนินนโยบายก็จะออกมาในแนวว่า ทำอย่างไรเราถึงเอาเงินใส่มือพี่น้องเกษตรกรให้ได้มากๆ สุดท้ายแล้วเงินที่ใส่มือพี่น้องเกษตรกรก็เป็นเงินของประเทศ 

 

          แต่ถ้าเรามองว่าตอนนี้คนในโลกบริโภคข้าวไทยเรา 2.2% ถ้าเราทำให้คนในโลกรับประทานข้าวเราได้ 2.5% สต็อกของเราจะลดลงปีละเกือบ 1,400 ล้านตันต่อปี...ราคาข้าวในประเทศเราก็จะสูงขึ้น ภาระการจำนำข้าวเราก็จะลดลง การส่งออกเราก็จะดีขึ้น...แน่นอนครับ อาจจะไม่ได้ช่วยแก้ปัญหาทั้งหมดเพราะราคาข้าวส่วนใหญ่ถูกกำหนดโดยตลาดโลก แต่การเริ่มวางแผนการผลิตและการตลาดระยะปานกลางดังเช่นที่ประเทศกัมพูชากำลังทำ อาจเป็นสิ่งที่เราต้องให้ความสำคัญเพิ่มขึ้นครับ

 

 

--------------------

(รับจำนำข้าว : ทางออกประเทศเกษตรกรรม? : คอลัมน์ ปิดประเด็น : โดย ... ดร.นิตินัย ศิริสมรรถการ กรรมการผู้อำนวยการ [email protected]>)