
บริโภคอย่างไรให้ไปถึงชั่วลูกชั่วหลาน
บริโภคอย่างไรให้ไปถึงชั่วลูกชั่วหลาน : คอลัมน์ เล่าสู่กันฟัง : โดย ... บัญญัติ คำนูณวัฒน์
เมื่อสัปดาห์ก่อน ผมได้รับเชิญจากสถาบันสิ่งแวดล้อมไทยเป็นวิทยากรร่วมแบ่งปันแนวคิดและประสบการณ์ในหัวข้อ “การบริโภคและการผลิตอย่างยั่งยืน” ในงานประชุมประจำปีของสถาบันสิ่งแวดล้อมไทย Rio+20 : ประเทศไทยมุ่งสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน? จึงสรุปสาระสำคัญของความคิดเห็นโดยรวมๆ มา “เล่าสู่กันฟัง”
การให้ความสำคัญกับการเติบโตทางเศรษฐกิจและการลงทุนของประเทศในปัจจุบันนี้ บางครั้งอาจต้องแลกมาด้วยการสูญเสียทรัพยากรที่มีค่าบางอย่างไป ทำให้คุณภาพสิ่งแวดล้อมเสื่อมโทรมลงไป ถึงแม้จะมีหลายหน่วยงานพยายามช่วยกันฟื้นฟูหรือสร้างขึ้นมาทดแทนก็ตาม แต่ถ้าไม่ทำอย่างต่อเนื่อง ความพยายามดังกล่าวก็คงจะไร้ผล เนื่องจากเป็นการจัดการที่ปลายเหตุ การบริโภคและการผลิตที่ยั่งยืนจึงเป็นแนวคิดที่จะช่วยขับเคลื่อนการสร้างกลไกการตลาดด้วยผลิตภัณฑ์ที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม อันจะนำไปสู่การพัฒนาอย่างยั่งยืนได้
ซึ่งขณะนี้เริ่มเห็นในภาคการผลิตมาเป็นระยะเวลาหนึ่งแล้ว เหลือแต่เพียงภาคการบริโภค ดังนั้น การสร้างความร่วมมือสู่การบริโภคที่ยั่งยืนระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจึงต้องมีการขับเคลื่อนที่ชัดเจนและเป็นรูปธรรมเพื่อให้รุ่นลูกรุ่นหลานมีทรัพยากรให้บริโภคต่อไปได้อย่างเพียงพอเช่นเดียวกับรุ่นพ่อแม่
เราจะเริ่มต้นได้อย่างไร?
ต้องเริ่มต้นที่ความคิดของเราเองก่อน โดยการพยายามช่วยกันลดการใช้ทรัพยากรที่ฟุ่มเฟือยหรือเกินความจำเป็น และลดการกระทำที่ส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมไม่ว่าทางใดก็ทางหนึ่ง
การบริโภคอย่างยั่งยืนจะเกิดขึ้นไม่ได้ถ้าไม่ได้รับความร่วมมือจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่างๆ เช่น ภาคการศึกษา และภาครัฐ ที่จะช่วยจัดทำหลักสูตรที่ปลูกฝังจิตสำนึกด้านสิ่งแวดล้อมกันตั้งแต่ชั้นประถม และส่งเสริมให้ความรู้อย่างต่อเนื่องเป็นระบบ พร้อมทั้งส่งเสริม สนับสนุน ผู้ผลิต ผู้ขายสินค้า ด้วยวิธีการต่างๆ เช่น การลดภาษีเครื่องจักรหรือวัตถุดิบที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ให้ทุนสนับสนุนการศึกษาวิจัย ฯลฯ ภาคเอกชน ช่วยกันปลูกฝังแนวคิดการผลิตสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และปลูกฝังพนักงานของตนให้เลือกบริโภคสินค้าและใช้บริการสินค้าที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ภาคประชาชน ช่วยปลูกฝังแนวคิดการเลือกบริโภคสินค้าและบริการด้วยการรณรงค์อย่างจริงจังต่อเนื่องผ่านวิธีการต่างๆ
ดังนั้น ปัจจัยสำเร็จสู่การบริโภคอย่างยั่งยืน พอจะสรุปได้ก็คือ อย่าเป็นความคิดที่ออกมาจากภาครัฐ หรือหน่วยธุรกิจแต่เพียงฝ่ายเดียว แต่ต้องฟังเสียงของผู้บริโภคให้มาก เพราะเราต้องการการมีส่วนร่วมจากประชาชน ซึ่งจะนำไปสู่ความยั่งยืน และต้องทำงานอย่างมีกลยุทธ์ มีการวางแผนอย่างเป็นระบบ มีการวัดผลอย่างค่อยเป็นค่อยไป เพื่อพัฒนาและปรับปรุงต่อไป
นี่เป็นส่วนหนึ่งที่เราทุกคนจะสามารถช่วยกันสร้างการบริโภคที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม ช่วยรักษาโลกและทรัพยากรให้มีบริโภคไปถึงชั่วลูกชั่วหลานได้
--------------------
(บริโภคอย่างไรให้ไปถึงชั่วลูกชั่วหลาน : คอลัมน์ เล่าสู่กันฟัง : โดย ... บัญญัติ คำนูณวัฒน์)



