ลอยเงินจ๊าดปูทางพม่าสู่สากล | คมชัดลึก

          ทันทีที่ธนาคารกลางพม่า ได้กำหนดอัตราแลกเปลี่ยนทางการเงิน ระหว่างเงินจ๊าดกับเงินดอลลาร์สหรัฐที่ระดับ 818 จ๊าดต่อหนึ่งดอลลาร์ และนับจากวันแรกของการเริ่มใช้อัตราแลกเปลี่ยนแบบลอยตัวของค่าเงินจ๊าดนี้ ตั้งแต่วันที่ 1 เมษายนที่ผ่านมา ในมิติทางการลงทุนแล้ว อาจกล่าวได้ว่านี่เป็นย่างก้าวแรกของพม่า ในการปฏิรูประบบเศรษฐกิจของประเทศ ภายหลังการเลือกตั้งภายในประเทศของพม่าผ่านไป

          สำหรับเงินสกุลจ๊าดของพม่าเป็นที่รับรู้กันว่า ไม่มีมาตรฐานของราคาซื้อขายแต่อย่างใด แต่ในทางตรงกันข้าม อัตราที่ซื้อขายแลกเปลี่ยนกันในตลาดมืด กลับมีส่วนต่างกัน เพราะ 1 ดอลลาร์สหรัฐต้องแลกด้วยเงินจ๊าดประมาณ 800-820 จ๊าด ดังนั้น การที่ธนาคารกลางพม่า นำอัตราแลกเปลี่ยนอัตราใหม่มาใช้ในครั้งนี้ จึงเป็นภาพที่สะท้อนการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของประเทศในเชิงเศรษฐกิจและการลงทุนได้เป็นอย่างดี  

          ทั้งยังชี้ให้เห็นถึงความพร้อมเปิดประเทศ เพื่อรับการลงทุน ที่หลั่งไหลเข้ามาจากต่างประเทศ หลังจากที่กลุ่มทุนต่างชาติพยายามจับจ้องไปที่พม่า นับตั้งแต่ก่อนการเลือกตั้ง เพราะคาดหวังว่า พม่าน่าจะเกิดจุดเปลี่ยนครั้งสำคัญ หลังการเลือกตั้งเสร็จสิ้นแล้ว ซึ่งการใช้ระบบอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัวของธนาคารกลางพม่า จะเป็นผลดีอย่างมาก ต่อระบบเศรษฐกิจพม่าในการติดต่อกับประชาคมโลก โดยเฉพาะการทำธุรกิจกับบริษัทข้ามชาติ

          "การกำหนดอัตราแลกเปลี่ยนค่าเงินของพม่า เป็นภาพที่สะท้อนภาคการลงทุนในระยะยาวของพม่าได้เป็นอย่างดี เพราะนั่นหมายถึงการสื่อถึงการเปิดประเทศเพื่อรับกลุ่มทุนที่จะไหลทะลักเข้าสู่ประเทศพม่า ภายหลังการเปลี่ยนแปลงทางการเมืองครั้งสำคัญ นับตั้งแต่มีการเลือกตั้งในช่วงต้นเดือนเมษายนที่ผ่านมานี้ หลังจากที่มีกลุ่มนักลงทุนต่างชาติ ให้ความสนใจที่จะเดินทางเข้าไปลงทุนในประเทศพม่ามาอย่างต่อเนื่องอยู่แล้ว" พัฒนา สิทธิสมบัติ ประธานคณะกรรมการเพื่อโครงการสี่เหลี่ยมเศรษฐกิจหอการค้า 10 จังหวัดภาคเหนือ สะท้อนความเห็นและว่า

          หากพม่ายังคงใช้นโยบายค่าเงินรูปแบบเดิม ปัญหาที่จะตามมา คือ การคอรัปชั่น และการก่อเกิดเป็นกลุ่มผลประโยชน์มากมาย อีกทั้งปัญหาจากอัตราแลกเปลี่ยนที่ต่างกันอย่างมาก จากในระบบและนอกระบบ จะทำให้แม้แต่ภาคการลงทุนจากต่างชาติก็ต้องชะงัก เพราะสถานการณ์ที่เป็นไปในลักษณะนี้ จะเป็นอุปสรรคอย่างมาก กับกลุ่มทุนที่เป็นบริษัทซึ่งมีความโปร่งใส หรือมีมาตรฐานทางระบบบัญชีสูง

          "ปัญหาที่จะเกิดขึ้นหากไม่มีการเปลี่ยนแปลงก็คือ ตลาดมืดสามารถนำเงินดอลลาร์ไปแลกได้ในจำนวนที่มากกว่า แต่ในทางตรงกันข้าม ที่ผ่านมาระบบการเงินของรัฐ กลับให้ค่าเงินที่ต่ำกว่า และมีส่วนต่างกันมาก ปัญหานี้แน่นอนว่า จะส่งผลต่อการตัดสินใจของนักลงทุน ที่จะเดินทางเข้าสู่ประเทศพม่า" พัฒนากล่าว

          บุญธรรม ทิพย์ประสงค์ ผู้ประกอบการค้าชายแดน อ.แม่สาย จ.เชียงราย กล่าวว่า การปรับโครงสร้างอัตราแลกเปลี่ยนของพม่าจนถึงขณะนี้ เท่าที่ติดตามภาวะการค้าชายแดน ด้าน อ.แม่สาย กับทางฝั่งท่าขี้เหล็ก ไม่มีผลกระทบแต่อย่างใด เพราะตลอดระยะเวลาที่ผ่านมาผู้ประกอบการค้าชายแดนทั้งสองฝ่ายต่างยังยึดถือค่าเงินบาทในการกำหนดราคาสินค้า และการค้าขายระหว่างกัน ทั้งในระบบการซื้อการขาย ที่ต้องใช้เอกสารกำกับ หรือที่เรียกว่าโพยก้วย แทนจำนวนเงินสด รวมถึงค่าเงินที่มีการยึดถือจากเกณฑ์ตามสภาวะตลาดจริง ซึ่งในวงการค้าชายแดน จะเป็นที่รู้และให้การยอมรับต่อกันในเชิงของวัฒนธรรมทางการค้า และความเชื่อถือที่มีต่อกัน

          จะเห็นว่า "โพยก้วน" ซึ่งเป็นเอกสารการซื้อขายอย่างไม่เป็นทางการ หรือ ตั๋วแลกเงิน ที่ว่าด้วยความเชื่อถือระหว่างกันในทางการเงิน ก็ยังคงใช้กันอยู่เหมือนเดิม เนื่องจากพม่าไม่ได้มีระบบแอลซี หรือข้อจำกัดทางการค้ามากนัก ดังนั้น ความเชื่อถือระหว่างคู่ค้า จึงยังเป็นส่วนสำคัญของการค้าชายแดนกับผู้ประกอบการทางฝั่งพม่า 

          “โพยก้วนยังเป็นที่ยอมรับกันในกลุ่มพ่อค้าชายแดน ว่านั่น คือ ตั๋วแลกเงินในระบบการค้า ที่ทั้งสองประเทศ ต่างให้การยอมรับและใช้กันมาเป็นเวลายาวนาน ดังนั้น ที่ผ่านมา การค้าขายกับพม่า พ่อค้าไม่จำเป็นต้องขนเงินครั้งละจำนวนมากๆ เพื่อการสั่งซื้อสินค้า อันเนื่องจากพม่าเองก็มีข้อจำกัดอีกหลายด้าน โดยเฉพาะธนาคารหรือสถาบันการเงินในแต่ละพื้นที่” บุญธรรมกล่าว

          "ที่ผ่านมาค่าเงินของพม่าไม่ได้เป็นไปตามความเป็นจริงในตลาดการเงินปกติ และการแลกเปลี่ยนไม่มีความเป็นมาตรฐานแต่อย่างใด อัตราแลกเปลี่ยนจะสูงต่ำเท่าไหร่ ขึ้นอยู่กับว่า ผู้แลกรู้จักกับใครในเวลานั้น ซึ่งนั่นหมายถึง ค่าเงินไม่มีราคากลางในการที่จะสะท้อนปัจจัยได้อย่างแท้จริง นโยบายลอยตัวค่าเงินจ๊าดของพม่าคราวนี้ จึงถือได้ว่าเป็นการนับหนึ่ง เพื่อการสร้างความสมดุลทางการเงินอีกครั้ง" ดร.ธนสิน ถนอมพงษ์พันธ์ อาจารย์ประจำสำนักวิชาการจัดการ มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง กล่าว

          นักวิชาการรายนี้ยังให้ภาพด้วยว่า การจัดตั้งตลาดแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ ให้ได้มาตรฐานสากล และปล่อยให้กลไกตลาด เป็นตัวกำหนดค่าเงินจ๊าด จะทำให้เงินจ๊าดมีเสถียรภาพมากขึ้นกว่าเดิม นอกจากนี้ อัตราแลกเปลี่ยนที่ลอยตัว ยังจะเป็นช่องทางที่มีประสิทธิภาพในการดำเนินนโยบายทางเศรษฐกิจ มหภาคภายในประเทศอีกด้วย เพราะกลุ่มทุนต่างชาติที่พร้อมจะเข้าไปลงทุนในพม่ามีอยู่จำนวนไม่น้อย โดยเฉพาะภายหลังจากการที่ประเทศพม่า เริ่มเปิดตัวเองในการให้การยอมรับอิทธิพลจากโลกตะวันตกขึ้นมาบ้าง 

          ภาวะการค้าในพม่าที่เกิดขึ้นอยู่ในขณะนี้จึงอยู่ในมิติสองด้าน เพราะด้านหนึ่งนั่นคือการนำตัวเองเข้าสู่ความเป็นสากล ขณะที่ในเชิงอนุรักษ์นิยมแล้วประเทศเพื่อนบ้านยังคงให้ความสำคัญกับระบบการเงินที่ฝังรากมาอย่างยาวนานผ่าน "โพยก้วน"

 

 

----------

(หมายเหตุ : ลอยเงินจ๊าดปูทางพม่าสู่สากล ค้าชายแดนไทยยังยึด 'โพยก๊วน' : รายงานพิเศษ : โดย ... ชินภัทร์ ไชยมล)

----------