พระนครคีรี เพชรบุรี | คมชัดลึก

                จะมี "งานพระนครคีรี-เมืองเพชร" วันที่ 28 มีนาคม-6 เมษายน 2555 ณ บริเวณพิพิธภัณฑสถานแหงชาติพระนครคีรี (เขาวัง) จ.เพชรบุรี

                พระนครคีรี หรือเขาวัง เดิมเป็นพระราชวังที่พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 โปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นบนเขาสามยอด ชื่อเขาสมน (สะหมน) หรือสมณ แล้วพระราชทานนามใหม่ว่า "เขามหาสวรรค์" มีเจ้าพระยาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) เป็นแม่กองในการก่อสร้าง เริ่มก่อสร้าง พ.ศ.2402 แล้วเสร็จวันที่ 12 พฤษภาคม พ.ศ.2405 แบ่งพื้นที่การก่อสร้างเป็นสามส่วน คือ

                ยอดเขาด้านทิศตะวันตก เป็นพระมหาปราสาทและราชมณเฑียรสถาน เช่น พระที่นั่งเพชรภูมิไพโรจน์, พระที่นั่งปราโมทย์มไหศวรรย์ ที่ประทับของสมเด็จพระนางเจ้าเทพศิรินทราบรมราชินี, พระที่นั่งเวชยันต์วิเชียรปราสาท, พระที่นั่งราชธรรมสภา, ตำหนักสันฐาคารสถาน ใช้รับแขกเมือง, หอพิมานเพชรมเหศวร ใช้เป็นศาลาเทพารักษ์ (ศาลพระภูมิเจ้าที่) หอหนึ่ง หอประโคมสังคีตหอหนึ่ง และหอประดิษฐฐานพระพุทธรูป, หอชัชวาลเวียงชัย (หรือหอกระโจมแก้ว หอส่องกล้อง) โปรดให้สร้างไว้ส่องกล้องทอดพระเนตรดวงดาว ฯลฯ

ยอดเขากลาง เป็นที่ตั้งของพระธาตุจอมเพชร

                 ยอดเขาด้านตะวันออก เป็นที่ตั้งของวัดพระแก้วซึ่งมีพระแก้วผลึกเป็นพระประธาน เมื่อสิ้นแผ่นดินพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทางการได้นำพระแก้วผลึกกลับคืนไปกรุงเทพฯ เปลี่ยนพระพุทธรูปหินอ่อนประดิษฐานเป็นพระประธานแทน หน้าอุโบสถ์วัดพระแก้ว มีพระปรางค์แดง

                 พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงโปรดพระนครคีรีและเสด็จประทับอยู่หลายครั้ง ต่อมาพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ก็เสด็จประทับรวมทั้งใช้เป็นที่ต้อนรับแขกเมืองและพระราชอาคันตุกะ

                 ภายหลังพระนครคีรีได้ถูกปล่อยให้รกร้างและทรุดโทรม จนถึงปี พ.ศ.2478 กรมศิลปากรได้ประกาศขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถาน และได้รับการบูรณปฏิสังขรณ์ เมื่อ พ.ศ.2522 แล้วจัดตั้งเป็นพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพระนครคีรี จนปัจจุบัน

.........................
(ชุมชนคนท้องถิ่น : พระนครคีรี เพชรบุรี โดย...เรือนอินทร์ หน้าพระลาน)