ข่าว

ญี่ปุ่นกำลังติดกับดักตัวเอง

ญี่ปุ่นกำลังติดกับดักตัวเอง

12 มี.ค. 2555

ญี่ปุ่นกำลังติดกับดักตัวเอง : หน้าต่างอาเซียน โดย ทนง ขันทอง

                ขณะที่คนส่วนมากกำลังเฝ้าดูการปรับโครงสร้างหนี้ของกรีซและการแก้ไขวิกฤติการณ์หนี้ของยุโรปอย่างกังวลใจ มีจำนวนไม่น้อยที่เริ่มเห็นปัญหาของญี่ปุ่นที่เริ่มจะปะทุหนักมากขึ้นเรื่อยๆ ญี่ปุ่นจะเป็นชนวนให้เกิดวิกฤติการเงินและเศรษฐกิจของโลกที่รุนแรง พอจะสรุปปัญหาหลักๆ ของญี่ปุ่นได้ดังนี้
   
             ถ้าญี่ปุ่นแก้ไขปัญหานิวเคลียร์ที่ฟูกูชิมะได้ไม่เบ็ดเสร็จอาจจะนำไปสู่การประท้วง หรือแรงกดดันทางการเมืองให้ปิดโรงงานนิวเคลียร์จำนาน 54 โรงทั่วทั้งประเทศ เพราะว่าถึงจุดหนึ่งประชาชนจะไม่ยอมรับภัยจากสารพิษจากกากนิวเคลียร์ ถ้าต้องปิดโรงงานนิวเคลียร์ทั้งหมดอุตสาหกรรมญี่ปุ่นจะเป็นอัมพาตทันที เพราะว่าญี่ปุ่นพึ่งพาพลังงานนิวเคลียร์ในการปั่นกระแสไฟฟ้าสูงถึง 30% ของการบริโภคภายในประเทศ
   
             ญี่ปุ่นเริ่มเห็นดุลการค้าติดลบเป็นคร้งแรกในรอบ 30 ปี เพราะขาดดุลการค้าถึง 31.4 พันล้านดอลลาร์ เมื่อปีที่แล้ว สาเหตุเป็นเพราะว่าค่าใช้จ่ายน้ำมันสูงขึ้นจะเห็นได้ว่าญี่ปุ่นอ่อนไหวมากต่อเรื่องพลังงาน เพราะว่าต้องนำเข้าน้ำมันทั้งหมดจากตะวันออกกลาง ขณะที่ความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมญี่ปุ่นเริ่มถอยหลัง ความต้องการบริโภคพลังงานยังไม่ลด
   
             ญี่ปุ่นมีงบประมาณขาดดุลถึง 56% ของรายได้ภาษีที่เก็บเข้ามา ความพยายามกระตุ้นเศรษฐกิจโดยภาครัฐที่ผ่านมาทำให้ญี่ปุ่นเคยชินกับการใช้จ่ายภาครัฐ ผลที่ตามมาคืองบประมาณที่ขาดดุลมหาศาล และหนี้สาธารณะที่สูง
   
             ขณะนี้หนี้สาธารณะของญี่ปุ่นสูงที่สุดในโลก เมื่อเปรียบเทียบกับประเทศที่พัฒนาแล้ว โดยอยู่ที่ประมาณ 12 ล้านล้านกว่าดอลลาร์สหรัฐ หรือเทียบเท่า 235% ต่อจีดีพี ไม่มีทางเลยที่ญี่ปุ่นจะเก็บภาษีมาจ่ายหนี้ที่สะสมมาตั้งแต่ทศวรรษ 1990 เพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจภายหลังฟองสบู่แตก หนี้ก้อนโตนี้จะเป็นระเบิดเวลาทำลายเศรษฐกิจญี่ปุ่นในวันข้างหน้า
   
             ขณะนี้เศรษฐกิจญี่ปุ่นมีการเติบโตช้า รายได้ไม่พอกับรายจ่าย ปีนี้อาจจะโตอย่างมาก 2.3% แล้วก็จะซบเซากลับไปใหม่ ดูเหมือนว่าการพัฒนาอุตสาหกรรมญี่ปุ่นถึงจุดอิ่มตัวแล้ว ความเชื่อมั่นที่จะให้ญี่ปุ่นกู้ต่อไปอาจมีขีดจำกัด
   
             ทางรอดทางเดียวก็คือ ญี่ปุ่นต้องกดค่าเงินให้อ่อนเพื่อที่จะกระตุ้นภาคส่งออก ส่งออกเป็นความหวังอย่างเดียวของญี่ปุ่นที่จะช่วยประคองสถานการณ์ในขณะนี้ ถ้าการส่งออกแผ่วลงไป ญี่ปุ่นจะล้มทันที แต่ตลาดก็ไม่เอื้อให้ค่าเงินเยนอ่อนตามที่ธนาคารกลางญี่ปุ่นต้องการ มีการต่อสู้อย่างหนักหน่วงตลอดเวลาในตลาดการเงินที่ต้องการให้ค่าเงินเยนแข็ง
   
             ญี่ปุ่นกำลังอยู่ในช่วงขาลง ยุคทองของอุตสาหกรรมญี่ปุ่นได้จบลงแล้ว บริษัทหรือโรงงานญี่ปุ่นที่ย้ายออกนอกประเทศมีโอกาสรอดมากกว่า
   
             ถ้ามีเหตุรุนแรงในตะวันออกกลางปะทุขึ้น ทำให้ราคาน้ำมันสูงขึ้นหรือขายของไม่ได้ ญี่ปุ่นจะไม่มีทางฟื้นขึ้นมาอีกได้เลย เพราะว่าปัญหาหนี้และโครงสร้างอุตสาหกรรมหมักหมมเกินเยียวยา