แก้ปัญหาน้ำท่วมแบบ'มากหมอ-มากความ' | คมชัดลึก

          ผมพยายามอ่านและฟังการให้ข่าวของ “กรรมการ” คนแล้วคนเล่า จาก “คณะกรรมการ” ที่รัฐบาลตั้งขึ้นมามากมายหลายชุดจนจำไม่ได้จริงๆ อย่างตั้งใจ เพื่อที่จะทำความเข้าใจกับแผนป้องกันน้ำท่วมปี 2555 นี้ ผลจากความพยายามตั้งใจ ทำให้ผมเริ่มรู้สึกกังวลใจว่า เงิน 350,000 ล้านบาท ที่รัฐบาลจะกู้มาแก้ปัญหาน้ำท่วม จะกลายเป็น “น้ำพริก” ที่ถูกตำเพื่อละลายลงไปในแม่น้ำเสียแล้วกระมัง 

          นี่ไม่ใช่ครั้งแรกที่ผมรู้สึกอย่างนั้นนะครับ จำได้ว่าผมเคยแสดงความเป็นห่วงการทำงานแบบ “มากหมอ-มากความ” เอาไว้นานแล้ว เคยเขียนว่า แผนงานที่คณะกรรมการยุทธศาสตร์เพื่อวางระบบบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ (กยน.) วางไว้ จะถูกต่อต้านจากหน่วยงานเดิมๆ ที่มี “หน้าที่” ในการบริหารจัดการน้ำ ไม่ว่าจะ “น้ำเพื่อการเกษตร” - “น้ำเพื่อการคมนาคม” หรือ “น้ำเพื่ออะไรก็ตาม”, ที่ผ่านมาทุกหน่วยต่างก็มี “แผนงาน” ที่เสนอผ่านกระทรวงต้นสังกัดไปยังรัฐบาล เพื่อขอ “งบประมาณ” มาใช้สบายๆ อยู่แล้ว(ฮา), แล้วเรื่องอะไร ต้องให้ใครก็ไม่รู้ ไม่ว่าจะเป็น กยน. หรือคณะกรรมการนโยบายน้ำและอุทกภัยแห่งชาติ (กนอช.) มา “ชี้นิ้ว” สั่งให้ทำโน่นทำนี่ เหมือนก้างขวางคอ(ฮา)  

          หลังจาก “ผู้อาวุโสของแผ่นดิน” อย่าง อาจารย์ปราโมทย์ ไม้กลัด, อาจารย์สมิทธ ธรรมสโรช ที่ต่างก็มีความปรารถนาดีต่อชาติ ยอม “รับเชิญ” จากรัฐบาลเข้าไปเป็น “สมอง” ให้รัฐบาลในการแก้ปัญหาน้ำท่วม ต่างรู้สึก “ไม่ค่อยสนุก” กับการทำงานให้ได้ยินมาแล้ว 

          ล่าสุด คุณปีติพงศ์ พึ่งบุญ ณ อยุธยา ประธานคณะอนุกรรมการบริหารจัดการน้ำระยะเร่งด่วน ของ กยน.ก็ออกปาก หลังสำรวจพื้นที่เพื่อสร้างฟลัดเวย์ว่า “เราไม่ได้ทำอะไรมาก แค่ไปทำให้น้ำวิ่งเร็วกว่าปกติ อยากให้รัฐบาลช่วยเร่งหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง... กรมชลประทาน กรมทางหลวง การรถไฟฯ ช่วยกันทำงาน... แต่ถ้าเขาไม่ทำ ผมก็ไม่รู้จะทำยังไง ยอมรับว่าตอนนี้หงุดหงิดที่ได้ข้อมูลไม่ครบ ผมไม่ใช่ปลัดกระทรวง อธิบดี หรือรัฐมนตรี เป็นแค่นายปีติพงศ์ ธรรมดา” (กรุงเทพธุรกิจ 27 ก.พ.55) 

          คำพูดเหมือนเหลืออดของคุณปีติพงศ์ สะท้อนให้เห็นว่า การแก้ปัญหาน้ำท่วมของรัฐบาล เป็นการทำงานแบบ “มากหมอ-มากความ”อย่างที่ผมเคยตั้งข้อสังเกตไว้มีความชัดเจนยิ่งขึ้น 

          ไม่เพียงเท่านั้นยังมีข่าว คุณธีระชน มโนมัยพิบูลย์ รองผู้ว่าฯ กทม. ก็ออกมาตั้งข้อสังเกตถึงแผนงานของ กนย.ว่ามีความผิดพลาดคลาดเคลื่อนในทางภูมิศาสตร์ รวมไปถึงการเปลี่ยนตัวอธิบดีกรมชลประทานที่น่าจะรู้ตื้นลึกหนาบางของน้ำในปีที่แล้วเป็นอย่างดี ปรากฏการณ์ดังกล่าวบอกให้รู้ว่า การแก้ปัญหาน้ำท่วมของรัฐบาลขาดความเป็นเอกภาพ ไม่มีการประสานสามัคคีของหน่วยงานต่างๆ  

          ผมว่าเรื่องนี้น่าเป็นห่วงกว่า “แผนงาน” ต่างๆ มากนัก หากรัฐบาลกำลังสร้าง “เขื่อน” สิ่งที่เกิดขึ้นคือ “รอยร้าว” ที่หากรัฐบาลไม่สามารถลบรอยร้าวนั้นได้ มันจะแยกใหญ่ขึ้นจนเขื่อนแตกตั้งแต่ยังสร้างไม่เสร็จ และไม่เพียงเท่านั้น วันนี้มีชาวบ้านสักกี่คน ที่เข้าใจในแผนงานต่างๆ ของรัฐบาล ชาวบ้านได้ยินว่ารัฐบาลจะเช่าที่ชาวนาขังน้ำไว้ 2 ล้านไร่ แต่ชาวบ้านไม่รู้ว่ารัฐบาลจะต้องเช่าที่นา 2 ล้านไร่ไปกี่ปีหรือเช่าตลอดชาติ ชาวบ้านไม่รู้เลยว่า น้ำที่ขังอยู่ในพื้นที่ 2 ล้านไร่ จะถูกผันออกไปทางไหน และเมื่อไหร่พื้นที่นาจึงจะกลับมาดังเดิม 

          รัฐบาลบอกจะทำพนังกั้นน้ำตลอดแนวแม่น้ำเจ้าพระยาที่น้ำล้นตลิ่ง แต่ชาวบ้านไม่รู้เลยว่า แล้วน้ำที่ท่วมอยู่บนตลิ่งจะหาทางลงไปสู่แม่น้ำอย่างไร ฯลฯ ทุกอย่างรัฐบาลคิดที่จะทำอยู่ฝ่ายเดียว ...เคยถามชาวบ้านสักคำหนึ่งไหมว่ารู้สึกอย่างไรกับแผนนั้น ผมเห็นมาเยอะแล้ว รัฐบาลที่มองข้ามหัวชาวบ้าน ก็มักจะถูกชาวบ้านมองข้ามหัวจนอยู่ไม่ได้ รัฐบาลยิ่งลักษณ์อยากเป็นเช่นนั้นหรือ

 

 

----------

(หมายเหตุ : ชาวบ้านร้านตลาด : แก้ปัญหาน้ำท่วมแบบ 'มากหมอ-มากความ' : โดย ... ภาณุมาศ ทักษณา)

----------