ข่าว

ประเทศไทยกับเส้นแบ่งเขตวัน

ประเทศไทยกับเส้นแบ่งเขตวัน

06 ม.ค. 2555

ประเทศไทยกับเส้นแบ่งเขตวัน : วันเว้นวัน จันทร์ พุธ ศุกร์ กับ ประภัสสร เสวิกุล

                    ปีใหม่ปีนี้ มีเรื่องที่น่าสนใจอยู่เรื่องหนึ่ง นั่นคือ การที่ซามัวตะวันตก ซึ่งเป็นดินแดนในความดูแลของสหรัฐ ประกาศเปลี่ยนเวลาของตนใหม่ จากที่เคยใช้เวลาเดียวกันกับสหรัฐ ก็เปลี่ยนมาใช้เวลาเดียวกันกับออสเตรเลียและนิวซีแลนด์ รวมทั้งเอเชีย ผลที่เกิดขึ้นก็คือทำให้ซามัวตะวันตกมีเวลาเร็วขึ้นจากเดิม 24 ชั่วโมง และดินแดนที่เคยฉลองปีใหม่แห่งสุดท้ายในโลก กลายเป็นดินแดนแห่งแรกของโลกที่ฉลองปีใหม่ 2012 ทั้งนี้ โดยไม่มีวันที่ 31 ธันวาคม 2554
   
                 การเปลี่ยนแปลงเวลาดังกล่าว ตามจริงแล้วก็เป็นเรื่องสมมุติ เพราะเส้นแบ่งเขตวันสากลเป็นเส้นสมมุติที่ลากผ่านใจกลางมหาสมุทรแปซิฟิกและกำหนดสถานที่ซึ่งวันใหม่เริ่มต้น เวลาของเส้นแบ่งเขตวันสากลฝั่งตะวันออกจะช้ากว่าตะวันตกอยู่ 1 วัน เมื่อข้ามเส้นแบ่งมาตะวันออกจึงต้องหักออก 1 วัน ในทางตรงข้าม หากข้ามไปทางตะวันตกก็ต้องเพิ่มเข้าไปอีก 1 วัน ในอดีตฟิลิปปินส์ ในสมัยที่เป็นอาณานิคมของสเปน ก็ถูกกำหนดให้อยู่ฝั่งตะวันออกของเส้นแบ่งเขตวันสากล เพื่อใช้เวลาเดียวกันกับเม็กซิโก ซึ่งตอนนั้นยังเป็นของสเปนอยู่ ต่อมาในช่วงกลางคริสต์ศตวรรษที่ 18 เมื่อเส้นทางการค้าเปลี่ยนไปยังจีนและญี่ปุ่น ฟิลิปปินส์จึงเปลี่ยนเวลามาอยู่ฝั่งตะวันตกของเส้นแบ่งเขตวัน
   
                 สำหรับซามัวนั้น เป็นหมู่เกาะในมหาสมุทรแปซิฟิกตอนใต้ เป็นถิ่นที่อยู่ของชาวโพลินีเซียนมาตั้งแต่ก่อนคริสตกาล ต่อมาได้ตกเป็นเมืองขึ้นของตองกาเป็นเวลา 500 ปี ก่อนจะประกาศเอกราช แต่ก็เป็นอิสระอยู่ได้ไม่นาน เพราะอังกฤษได้เข้ามายึดครอง ต่อมาซามัวส่วนใหญ่อยู่ในความปกครองของเยอรมันแล้วถูกโอนให้อยู่ในความดูแลของนิวซีแลนด์ จนได้รับเอกราชในปี พ.ศ.2505 ขณะที่ซามัวตะวันตกอยู่ในความปกครองของสหรัฐ และเปลี่ยนเวลาแบบเอเชียไปใช้ตามเวลาในสหรัฐ ในปลายคริสต์ศตวรรษที่ 18 โดยช้ากว่าแคลิฟอร์เนียอยู่ 4 ชั่วโมง สำหรับเหตุผลสำคัญในการเปลี่ยนแปลงเวลาในครั้งนี้ของซามัวตะวันตก ก็เนื่องมาจากปัจจุบันประเทศนี้มีการค้าและการติดต่อส่วนใหญ่อยู่กับออสเตรเลีย และนิวซีแลนด์ การที่มีเวลาแตกต่างกันจึงก่อให้เกิดความไม่สะดวก ดังนั้น จึงจำเป็นต้องกลับมาใช้เวลาแบบเอเชียอีกครั้ง
   
                 ถ้าถามว่า การเปลี่ยนเวลาของซามัวตะวันตกส่งผลอะไรต่อประเทศไทยบ้าง เราก็คงไม่ได้รับประโยชน์ทางการค้าหรืออื่นๆ โดยตรงเท่าไหร่หรอกครับ แต่จะได้รับทราบถึงความเปลี่ยนแปลงของโลก ที่ดินแดนในเส้นแบ่งเขตวันฟากตะวันตก คือเอเชีย ทวีบทบาทและความสำคัญแทนที่สหรัฐ และยุโรป ในเวลาเดียวกันก็เรียนรู้วิธีคิดที่จะพลิกผันสถานการณ์ ซึ่งล้วนเป็นสิ่งจำเป็นต่อการคงอยู่และแข่งขันในโลกปัจจุบัน
   
                 ประเทศไทยของเราอาจจะชะลอการเคลื่อนไหวมาพักใหญ่ แต่นั่นไม่ได้หมายความว่า เราจะหยุดอยู่กับที่และไม่ก้าวไปไหนอีกแล้ว ผมเชื่อว่ายังมีช่องทางและโอกาสอีกมากสำหรับเมืองไทยและคนไทย เพียงแต่บางครั้งเราอาจจะต้องเอาตัวเองออกไปจากปัญหาที่ประจันหน้ากับมันอยู่ และถอยออกมาพิจารณาว่า ปัญหาของปัญหานั้นอยู่ตรงไหน มิเช่นนั้นแล้วเราก็จะทำได้เพียงการสร้างปัญหาใหม่ทับซ้อนปัญหาเก่าเข้าไปเรื่อยๆ และไม่มีวันที่จะหลุดพ้นจากเรื่องราวเก่าๆ เหล่านั้นได้
   
                 ถ้าเราแก้ปัญหาด้วยความคิดเห็นส่วนตัวก็จะนำไปสู่ความเห็นแก่ตัว เพราะไม่มีใครหรอกครับที่จะยอมรับว่าตัวเองผิด และไม่มีใครอีกเหมือนกันที่จะไม่ปกป้องตัวเอง แต่หากเราแก้ปัญหาด้วยความคิดเห็นส่วนรวม ยึดถือประโยชน์ของประเทศชาติเป็นที่ตั้ง เราย่อมจะมีทางออกสำหรับปัญหาที่ดีขึ้น
   
                 ปีใหม่นี้ น่าจะเป็นเวลาที่ประเทศไทยเดินหน้าอีกครั้ง ถ้าคนไทยละวางปัญหาต่างๆ ที่มีอยู่ และร่วมใจกันผลักดันกงล้อของประเทศให้หลุดจากหล่ม ก่อนที่เราจะหลุดไปอยู่นอกเส้นแบ่งเขตวัน และเป็นประเทศที่อยู่ล้าหลังสุดในโลกปัจจุบัน