เอสซีจี โมเดล: ถอดบทเรียนกลยุทธ์ฝ่าวิกฤติมหาอุทกภัย
เล่าสู่กันฟัง : เอสซีจี โมเดล: ถอดบทเรียนกลยุทธ์ฝ่าวิกฤติมหาอุทกภัย โดย...บัญญัติ คำนูณวัฒน์
เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นกับบ้านเมืองของเราที่ผ่านมา ไม่ว่าจะเป็นภัยธรรมชาติ เช่น ฝนตกน้ำท่วม อากาศหนาวแล้งแห้ง หรือภัยทางการเมือง เช่น การประท้วง ม็อบ การก่อจลาจร ล้วนแล้วแต่ทำให้เกิดความเดือดร้อนและความเสียหายต่อพี่น้องประชาชน หน่วยงานภาครัฐ-เอกชน และหน่วยงานอื่นๆ มากมาย เราคงไม่สามารถห้ามไม่ให้เกิดเหตุการณ์ดังกล่าวเกิดขึ้นได้ แต่สิ่งที่เราทำได้ก็คือ การเตรียมพร้อมรับมือ และป้องกันตัวเองจากภัยที่เกิดขึ้น คำถามก็คือ แล้วเราจะเตรียมพร้อมรับมือกับเหตุการณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้นได้อย่างไร? คำตอบง่ายๆ คิดแบบเร็วๆ ในตอนนี้ก็คือ นำประสบการณ์จากเหตุการณ์อดีต มาเป็นบทเรียนให้แก่ปัจจุบัน และเปลี่ยนเป็นแผนรับมือกับเหตุการณ์ที่จะเกิดขึ้นในอนาคต
เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา บริษัท ปูนซิเมนต์ไทย จำกัด (มหาชน) หรือเอสซีจี จัดงานเปิดตัวหนังสือ "เอสซีจี โมเดล : ถอดบทเรียนกลยุทธ์ฝ่าวิกฤติมหาอุทกภัย" ที่ เอสซีจี สำนักงานใหญ่ บางซื่อ ถ่ายทอดแนวคิด กระบวนการทำงาน และประสบการณ์การฝ่าวิกฤติมหาอุทกภัยครั้งสำคัญของเอสซีจีตลอดระยะเวลากว่า 1 เดือนที่ผ่านมา ภายใต้แนวคิดการบริหารจัดการธุรกิจอย่างต่อเนื่องในภาวะวิกฤติ (Business Continuity Management หรือ BCM) เป็นการออกแบบ และเตรียมความพร้อมเพื่อรับมือในทุกสถานการณ์ที่ไม่คาดคิด ส่งผลให้เอสซีจีสามารถผ่านพ้นวิกฤติการณ์มหาอุทกภัยครั้งนี้ด้วยดี นอกจากธุรกิจจะดำเนินได้อย่างเกือบเป็นปกติแล้ว ธุรกิจในเครือยังสามารถทำยอดขายได้ทะลุเป้าในเดือนเกิดเหตุ แล้วยังสามารถช่วยเหลือผู้ประสบภัยได้อีกด้วย เห็นว่า "เอสซีจี โมเดล" มีความน่าสนใจ จึงนำสาระในบางประเด็นมา "เล่าสู่กันฟัง" ในฉบับนี้
การบริหารจัดการธุรกิจอย่างต่อเนื่องในภาวะวิกฤติ หรือบีซีเอ็ม ถือเป็นกุญแจสำคัญ และเป็นอีกก้าวของเอสซีจีในการบริหารความเสี่ยงในมิติที่รอบด้านมากขึ้น เมื่อถอดรหัสกระบวนบีซีเอ็ม จะพบว่า กรอบการทำงานของบีซีเอ็ม จะมีจุดเริ่มต้นอยู่ที่ กระบวนการว่าด้วยเรื่องคน ผู้บริหารจะต้องเข้ามามีส่วนร่วมตั้งแต่ระดับบนลงมาถึงระดับล่าง ต้องสื่อสารกับพนักงานว่าบริษัททำอะไร มีการตั้งคณะทำงานกลางขึ้นมารับผิดชอบ จากนั้นก็ช่วยกันประเมินความเสี่ยงอันอาจเกิดกับธุรกิจ ประการที่ 2 หลังจากที่เอสซีจีประเมินผลกระทบทางธุรกิจเป็นที่เรียบร้อยแล้ว ก็จะเริ่มต้นบริหารบีซีเอ็ม เช่น การจัดตั้งหน่วยปฏิบัติการฉุกเฉินเข้าไปช่วยพนักงานที่ติดอยู่ในบ้านน้ำท่วม การจัดตั้งทีมปฏิบัติการย่อยสำหรับป้องกันโรงงาน เป็นต้น ถัดมาคือการฟอร์มทีมหน่วยงานกลางเพื่อสอดประสานความร่วมมือทุกภาคส่วน มีการระบุคนรับผิดชอบในแต่ละตำแหน่งงานเอาไว้อย่างชัดเจน
ประการที่ 3 คิดกลยุทธ์เพื่อรับมือกับความเสี่ยง เช่น ถ้าหนึ่งในความเสี่ยงของเอสซีจีอยู่ที่แม่น้ำเจ้าพระยา ถ้าเกิดน้ำท่วมแล้วแม่น้ำเจ้าพระยาไหลแรงจนขนปูนซีเมนต์ไม่ได้ ก็ต้องมองหาคลังสินค้าสำรองที่ต่างจังหวัด หรือไม่ก็ไปอยู่ในจุดที่ใกล้ลูกค้าให้มากที่สุด เป็นการวางแผนอย่างรัดกุมเพี่อรับมือกับความเสี่ยง ประการที่ 4 ออกแบบแผนงานให้พร้อมลงมือปฏิบัติได้จริง เช่น จำลองเหตุการณ์ว่าน้ำท่วม แล้วต้องย้ายพนักงานไปทำงานที่นครปฐม กำหนดจุดนัดพบให้แน่นอนว่าอยู่จุดไหน จะใช้รถยนต์ประเภทไหนมาขนคน เมื่อถึงที่ไซต์งานใหม่แล้ว จะต้องวางระบบไอทีรองรับการทำงาน มีคอมพิวเตอร์ให้พร้อมทำงานต่อเนื่องได้ทันทีหรือไม่ ความเร็วของอินเทอร์เน็ตเป็นอย่างไร ประการที่ 5 วางกำลังหน่วยหน้ากล้าตายในทุกตำแหน่งที่มีความสำคัญกับธุรกิจ โดยต้องชี้ชัดได้ถึงหน้าที่ความรับผิดชอบ สื่อสารและฝึกอบรมให้พนักงานถูกวางตัวได้รับทราบล่วงหน้าว่า แต่ละคนต้องทำอะไรบ้างในขอบข่ายงานที่กว้างขึ้น เพราะจะไม่มีทีมงานในภาวะที่ธุรกิจปกติมาเป็นกำลังหนุน
ประการสุดท้าย คอยตรวจตรากระบวนการทำงาน เพื่อให้แผนงานที่วางไว้ยังคงความใหม่สด ทันกับเหตุการณ์เสมอ และแน่ใจได้ว่าแผนงานที่วางไว้สามารถใช้ได้จริง ปรับปรุงทุกข้อบกพร่องในการทำงาน เพื่อให้ทุกอย่างยังคงเดินไปข้างหน้า และเป็นไปตามเป้าหมายที่วางไว้ นอกจากนี้แล้วยังมีการเตรียมพร้อมในด้านอื่นๆ อีก ไม่ว่าจะเป็นเรื่องไอที จิ๊กซอว์ เชื่อมคน เชื่อมงาน, Connecter "กาว" ประสานพลัง, กลยุทธ์การสื่อสารฝ่าวิกฤติ, เอชอาร์ เพราะหัวใจของเราคือคน, 10 หน่วยฮีโร่กู้ภัย, คอลเซ็นเตอร์ ประสานสิบทิศ, Rescue กู้ภัยเฉพาะกิจ ฯลฯ เพื่อสอดประสานให้บีซีเอ็มทำงานได้อย่างเต็มที่และเกิดประสิทธิภาพสูงสุด
เบื้องหลังความสำเร็จที่สำคัญที่สุดของเอสซีจีโมเดลก็คือ "การเตรียมพร้อม" ภายใต้แนวคิดการบริหารจัดการ ดำเนินธุรกิจอย่างต่อเนื่องภายใต้ภาวะวิกฤติ อันเป็นแผนการรับมือที่ออกแบบและเตรียมพร้อมสำหรับทุกสถานการณ์ร้าย ยิ่งครบถ้วยรอบด้านมากเท่าใด ก็จะยิ่งปิดประตูความเสี่ยงได้มากขึ้นเท่านั้น นับเป็นกรณีศึกษาที่ดีให้แก่องค์กรและหน่วยงานต่างๆ ได้นำหลักบีซีเอ็มไปประยุกต์ใช้กับการดำเนินงาน เพื่อเตรียมความพร้อมให้แก่องค์กรในการรับมือกับวิกฤติการณ์ต่างๆ ที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต ลองหาติดบ้านไว้ศึกษาสักเล่มก็ไม่เลวนะครับ
-------------------------------------
(เล่าสู่กันฟัง : เอสซีจี โมเดล: ถอดบทเรียนกลยุทธ์ฝ่าวิกฤติมหาอุทกภัย โดย...บัญญัติ คำนูณวัฒน์)