ต้นเหตุน้ำท่วม | คมชัดลึก

          เมื่อ 50 กว่าปีที่แล้ว ประเทศเนเธอร์แลนด์ประสบอุทกภัยครั้งใหญ่ มีคนตายเกือบ 2,000 คน เหตุเพราะประเทศนี้มีพื้นที่ต่ำกว่าระดับน้ำทะเลถึง 30 เปอร์เซ็นต์ นับจากนั้นมาจึงมีการศึกษาหาแนวทางป้องกันไม่ให้เกิดเหตุการณ์ซ้ำสอง เนเธอร์แลนด์จึงจัดเป็นประเทศที่มีนักวิชาการ ผู้มีความรู้ด้านน้ำมากมาย รวมถึงการคิดค้นระบบระบายน้ำและเทคโนโลยีป้องกันน้ำท่วมหลากหลายรูปแบบ กระทั่งปี 2553 ประเทศไทยประสบภัยน้ำท่วมที่ภาคใต้และภาคอีสาน ทำให้รัฐบาลต้องเชิญ ดร.จอร์จ ฟาน แดร์ เมอเลน ผู้เชี่ยวชาญด้านผังเมืองและการจัดการน้ำ ผู้ที่คลุกคลีอยู่กับเรื่องน้ำท่วมอย่างจริงจังมากว่า 30 ปี เข้ามาร่วมวางแผนแก้ปัญหา
   
           ปีนี้ประเทศไทยต้องเจอกับมหาอุทกภัยของจริงและหนักหน่วงครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์ ท่ามกลางการแก้ไขปัญหาของรัฐบาลแบบผ่านไปวันๆ ว่ากันเฉพาะหน้า ประคองตัวให้รอด ความสับสนในนโยบายแก้ปัญหาน้ำ แสดงออกมาอย่างเด่นชัดผ่านหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ผ่านรัฐมนตรีที่ควบคุมสั่งการ แม้กระทั่งนายกรัฐมนตรียิ่งลักษณ์ ชินวัตร ก็ไม่สามารถให้ความกระจ่างได้ถึงแนวทางที่จะทำให้ปัญหาคลี่คลายในเร็ววัน รัฐบาลกลางกับองค์กรท้องถิ่นอย่างกรุงเทพมหานคร เกิดความขัดแย้ง ไม่เป็นเอกภาพ นักการเมืองเอาใจฐานเสียงคนในพื้นที่ เอาประโยชน์ส่วนตนโดยไม่คำนึงถึงภาพรวม น้ำจึงหลากทะลักเข้าสู่พื้นที่ชั้นในและท่วมขังในบางจุด ในขณะที่บางพื้นที่กลับได้รับผลกระทบน้อย
   
           ส่วนสำคัญที่เป็นอุปสรรคในการแก้ไขปัญหาคือ รัฐบาลไม่สามารถมองปัญหาในภาพรวมได้ เหตุเพราะมาจากต่างกระทรวงต่างพรรคที่ร่วมรับผิดชอบ หน่วยงานที่มีหน้าที่ไม่ได้รับความสนใจจากการนำเสนอปัญหาและวิธีการแก้ไข ดร.จอร์จมองภาพการแก้ไขปัญหาน้ำในบ้านเราไว้อย่างน่าสนใจ ประเด็นหนึ่งคือ หน่วยงานที่รับผิดชอบด้านน้ำมีมากมายร่วม 30 หน่วย แต่ขาดเจ้าภาพที่ชัดเจน ต่างคนต่างคิด ต่างคนต่างบริหารงานในส่วนที่ตัวเองรับผิดชอบ การแก้ไขปัญหาในช่วงแรกจึงไร้ทิศทาง หรือแม้แต่ของบริจาคก็ยังมีปัญหา
   
           มีคำถามว่า ในอนาคตประเทศไทยจะเกิดวิกฤติน้ำอีกหรือไม่ แล้วจะมีวิธีการแก้ไขปัญหาอย่างไร ดร.จอร์จอธิบายได้เห็นภาพชัดเจนว่า เป็นเรื่องยากเพราะบ้านเราไม่มีการวางแผนด้านน้ำอย่างจริงจัง ไม่มีหน่วยงานกลางที่รับผิดชอบเฉพาะ แผนการแก้ไขต้องมองไปไกลถึง 50 หรือ 100 ปีข้างหน้า เอาข้อผิดพลาดที่ผ่านมาปรับใช้ ซึ่งหากดูจากโครงสร้างของรัฐบาลและการจัดวางคนใส่เข้าไปในวอร์รูมหรือศูนย์ปฏิบัติการช่วยเหลือผู้ประสบอุทกภัยแล้วความหวังยังรางเลือน แต่หากรัฐบาลคิดจะทำต้องรีบลงมือตั้งหน่วยงานน้ำเฉพาะขึ้น มีเจ้าภาพ มีผู้บริหารที่ชัดเจน เพราะอีกไม่กี่เดือนข้างหน้าฝนห่าใหญ่ก็จะมาเยือนอีก