เลียบถนนรามคำแหงเข้าแปลงผัก | คมชัดลึก

     พื้นที่ 15 ไร่ ติดถนนรามคำแหง ระหว่างซอย 129-131 แขวงสะพานสูง เขตสะพานสูง กรุงเทพฯ ของโครงการพัฒนาส่วนพระองค์สะพานสูง ถูกเนรมิตเป็นแปลงเกษตรกลางกรุง ที่ผลิตพืชผักผลไม้ปลอดภัยจากสารพิษป้อนตลาดให้คนกรุงเทพฯ บริโภคมากว่า 13 ปี ไม่ว่าจะเป็นการผลิตพืชผักส่งให้ร้านโกลเด้นเพลซ สาขาต่างๆ รวมถึงห้างท็อปส์ ซูเปอร์มาร์เก็ต และห้างคาร์ฟูร์ เป็นต้น

     วันนี้จะเกิดภาวะน้ำท่วมครั้งใหญ่ มีพื้นที่การเกษตรเสียหายจำนวนมหาศาล อาจถึง 15 ล้านไร่ แต่โครงการพัฒนาส่วนพระองค์สะพานสูง ซึ่งเป็นพื้นที่เสี่ยงน้ำท่วม เพราะด้านหลังแปลงติดกับคลองแสนแสบ น้ำยังไม่ท่วมแต่อย่างใด (10 พ.ย.54) และยังเป็นแหล่งปลูกพืชผักป้อนตลาดได้ปกติ แต่อาจน้อยลงบ้าง เนื่องจากผู้บริหารได้เตรียมพร้อมในระดับหนึ่ง ช่วงนี้จึงเน้นการปลูกพืชผักไร้ดิน หรือที่เรียกว่า ไฮโดรโพนิกส์ (ในสารละลาย Hydroponics) เป็นหลัก

     กาญจนา ยะคินี นักวิชาการฝ่ายประสานงานและการผลิต บอกว่า โครงการพัฒนาส่วนพระองค์สะพานสูง เป็น 1 ใน 4 ของโครงการพัฒนาส่วนพระองค์ที่กระจัดกระจายไปยังภูมิภาคต่างๆ อาทิ โครงการพัฒนาส่วนพระองค์เขาหินซ้อน อ.พนมสารคาม จ.ฉะเชิงเทรา, โครงการพัฒนาส่วนพระองค์บางแตน อ.บ้านสร้าง จ.ปราจีนบุรี และโครงการพัฒนาส่วนพระองค์จังหวัดชุมพร ต.ปากคลอง อ.ปะทิว จ.ชุมพร ปัจจุบันแบ่งพื้นที่ในโครงการ 6 ส่วนด้วยกัน

     ส่วนแรกด้านหน้าติดถนนรามคำแหงเป็นสถานที่ในส่วนของร้านค้า อาทิ ร้านโกลเด้นเพลซ ร้านธรรมชาติ ซึ่งเป็นร้านจำหน่ายผลิตภัณฑ์ของโครงการภายใต้ตรา "ธรรมชาติ" ได้แก่ ผักและผลไม้ปลอดภัยจากสารพิษ น้ำผลไม้เพื่อสุขภาพ แชมพู ครีมนวด และสบู่สมุนไพร ข้าวสาร และผลิตภัณฑ์แปรรูปจากข้าว เช่น เส้นก๋วยเตี๋ยวรสผักหวานและรสข้าวกล้อง เส้นจันท์รสผักหวานและรสข้าวกล้อง ผลไม้แปรรูป เช่น แยมส้มโอ แยมเสาวรส และกล้วยอบ เป็นต้น และเป็นอาคารโรงพยาบาลสัตว์สุวรรณชาด

     ส่วนที่สองถัดจากอาคารร้านค้า เป็น แปลงปลูกผักปลอดภัยจากสารพิษ มีทั้งผักที่ปลูกบนดิน ซึ่งก่อนจะปลูกพืชผักนั้น กาญจนาบอกว่า ต้องมีการปรับปรุงดินให้ดีขึ้นแล้วปลูกผักชนิดต่างๆ หมุนเวียนกันไปตามฤดูกาล อาทิ กวางตุ้งฮ่องเต้ คะน้า ผักโขม ขึ้นฉ่าย และผักบุ้งจีน อีกส่วนหนึ่ง ส่วนที่สามเป็นแปลงปลูกผักแบบไร้ดิน หรือ ไฮโดรโพนิกส์ มีทั้งผักไทยและผักสลัด อาทิ เรดโอ๊ค กรีนโอ๊ค กรีนโครอล เรดโครอล และสลัดคอส  เป็นต้น

     ในยามปกติ กาญจนา บอกว่า จะเก็บผักส่งให้ลูกค้าทั้งให้ร้านโกลเด้นเพลซ สาขาต่างๆ และห้างสรรพสินค้าที่เป็นคู่ค้า วันละ 200-300 กก. แม้ช่วงนี้พืชผักมีน้อย และราคาแพง แต่พืชผักจากโครงการพัฒนาส่วนพระองค์สะพานสูงและอีก 3 แห่ง ต้องส่งในราคาเดิมมาตลอด เพราะมีการเซ็นสัญญาล่วงหน้าเป็นปีแล้ว

     ส่วนที่สี่ เป็นการปลูกผลไม้ในโรงเรือนควบคุมอุณหภูมิ (Evaporated) ส่วนที่ห้าเป็นแปลงปลูกไม้ผล มีทั้งกล้วยน้ำว้าพันธุ์มะลิอ่อง ซึ่งเหมาะสำหรับแปรรูปเป็นกล้วยอบ มีมะกอกฝรั่ง ชมพู มะละกอ มะนาว เป็นต้น โดยผลผลิตส่วนนี้จะนำไปแปรรูปขายที่ร้านธรรมชาติ และส่วนสุดท้าย เป็นอาคารสำนักงาน โรงคัดพืชผัก และห้องฝึกอบรม เป็นต้น โดยรอบของแปลงพืชผักจะมีร่องน้ำกว้างราว 1.5-2 เมตร เพื่อเป็นแหล่งสำหรับรดต้นไม้ และภายในร่องน้ำจะอุดมสมบูรณ์ด้วยปลาชนิดต่างๆ รวมถึงกบ ที่ขึ้นมาจากคลองแสนแสบ ซึ่งคนงานบางคนนำไปบริโภคได้

     "ที่จริงโครงการเดิมของเราจะเน้นที่ผักปลอดภัยจากสารพิษเป็นหลัก แต่เนื่องจากของเรามีการแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร จึงปลูกไม้ผลด้วย แต่ไม้ที่นำมาแปรรูปส่วนใหญ่มาจากสาขาเครือข่าย ซึ่งมีพื้นที่ปลูกจำนวนมาก ไม่ว่าจะเป็นเขาหินซ้อน บางแตน และชุมพร" กาญจนา กล่าว

     กาญจนา กล่าวด้วยว่า โครงการพัฒนาส่วนพระองค์สะพานสูงนอกจากจะมีการผลิตพืชผักป้อนให้ลูกค้าแล้ว ยังเป็นแหล่งเรียนรู้ด้านการเกษตรในเมืองกรุงด้วย โดยการเรียนรู้ในการปลูกพืชไร้ดิน เกษตรพอเพียง การปลูกพืชผักปลอดภัยจากสารพิษเป็นการเรียนฟรี แต่ละเดือนจะมีผู้ไปเรียนรู้และดูงานอย่างต่อเนื่อง นอกจากนี้ยังมีการผลิตปุ๋ยหมัก และสารอีเอ็มด้วย โดยเฉพาะช่วงนี้เกิดภาวะน้ำท่วมทำให้มีน้ำเน่าขังตามบ้านในชุมชน ทางโครงการมีการผลิตสารอีเอ็มทั้งที่เป็นน้ำชีวภาพ และอีเอ็มบอล แจกชาวบ้านด้วย ด้วย   

     หากคนกรุงเทพฯ สนใจกิจกรรมโครงการพัฒนาส่วนพระองค์สะพานสูง หรือสนใจผลิตภัณฑ์ที่แปรรูปจากผลผลิตทางการเกษตร สามารถติดต่อได้ที่ร้าน "ธรรมชาติ" โครงการส่วนพระองค์สะพานสูง โทรศัพท์ 0-2372-2198-9

-----------------------------------------
( ท่องโลกเกษตร : เลียบถนนรามคำแหงเข้าแปลงผัก ดูการเกษตรปลอดภัยฯในเมืองกรุง โดย...ดลมนัส  กาเจ)