ธนาคารเลือดช่วยชีวิตให้ 'เขยฝรั่ง' | คมชัดลึก

     การใช้ชีวิตของเขยฝรั่ง สะใภ้อินเตอร์ ที่มีให้เห็นดาษดื่นในประเทศไทย ส่วนใหญ่ฉายภาพแห่งความสุขผ่านบ้านหลังใหญ่ บางคู่ใช้ชีวิตสบายๆ ไม่ต้องเร่งรีบหรือขวนขวายดิ้นรนทำมาหากิน บางคนก็จับกลุ่มดื่มสุราพูดคุยกันตามร้าน เหมือนไม่ทุกข์ร้อนอะไร

     ในความเป็นจริง การใช้ชีวิตต่างถิ่นต่างแดน ปัญหาเรื่องการปรับตัวอาจไม่ใช่เรื่องใหญ่ แต่สิ่งที่น่าเป็นห่วงที่สุดคือ เรื่อง "กรุ๊ปเลือด" ที่แตกต่างอย่างสิ้นเชิงกับคนในประเทศไทย ฝรั่งที่มีกรุ๊ปเลือดอาร์เอชเนกาทีฟ ซึ่งเป็นกลุ่มเลือดที่พบในชาวยุโรปร้อยละ 30 ขณะที่คนไทยพบเพียงร้อยละ 2 เท่านั้น เมื่อเกิดอุบัติเหตุกับคนที่มีกรุ๊ปเลือดนี้ โอกาสจะหาเลือดสำรองที่มาช่วยชีวิตในยามคับขันจึงเป็นไปได้ยาก  

     "ถนอมขวัญ คาลเช็นส์" ภรรยาชาวต่างชาติในอ.หนองวัวซอ จ.อุดรธานี บอกว่า อุบัติเหตุเป็นสาเหตุสำคัญที่สร้างความกังวลให้แก่หญิงไทยที่มีสามีต่างชาติ เคยมีกรณีตัวอย่างชาวต่างชาติประสบอุบัติเหตุข้อมือหักต้องผ่าตัด กว่าจะได้รับการรักษาก็กินเวลานาน ต้องย้ายโรงพยาบาลถึง 3 ครั้ง เพราะไม่มีเลือด หายาก อย่างอาร์เอชเนกาทีฟ ทำให้หมอปฏิเสธการรักษา

    เมื่อก่อนเลือดอาร์เอชเนกาทีฟหายากมาก ทำให้หมอไม่กล้าผ่าตัดรักษา ต้องรอให้หมอช่วยประสานงานไปที่ศูนย์รับบริจาคโลหิต สภากาชาดไทย เพื่อประชาสัมพันธ์ให้คนไทยที่มีกรุ๊ปเลือดพิเศษมาบริจาคเลือดให้ ทำให้ใช้เวลานานมาก ซึ่งพอมีปัญหานี้ถึงรู้ว่าเลือดกลุ่มพิเศษหายากมาก เพื่อนหลายคนที่แต่งงานกับฝรั่งก็กังวลว่า สามีจะมีเลือดกลุ่มหายาก จนมาจับเข่าคุยกันว่า ต้องรวมตัวกัน คนที่มีสามีเป็นชาวต่างชาติที่รู้ข่าวก็เลยเห็นความสำคัญรวมกลุ่มกันเป็นครอบครัวนานาชาติใน อ.หนองวัวซอ ถึงสามีจะบริจาคเลือดให้ไม่ได้เพราะอายุมากและมีโรคประจำตัว แต่เขากับเพื่อนชาวต่างชาติก็เห็นความสำคัญ จึงช่วยกันจัดทำเว็บไซต์ เพื่อใช้เป็นช่องทางในการเข้ามาแลกเปลี่ยนช่วยเหลือกันทุกเรื่อง ที่สำคัญชักชวนฝรั่งที่เข้ามาอยู่ในไทยมาเป็นเครือข่ายเลือดอาร์เอชเนกาทีฟด้วย

     จากความเห็นของต่างชาติหลายคนที่บอกว่า หญิงไทยเอาใจเก่ง เป็นแม่บ้านแม่เรือน จนทำให้ติดตาต้องใจ หลายคนตัดสินใจมาปักหลักที่เมืองไทย จึงมีครอบครัวชาวต่างชาติกระจายอยู่ทั่วประเทศ ในระยะ 3 ปีที่ผ่านมา เพียง อ.หนองวัวซอ แห่งเดียว สำนักทะเบียนอำเภอหนองวัวซอได้รวบรวมข้อมูลการจดทะเบียนสมรสของหญิงไทยกับชาวต่างชาติไว้ มีกว่า 500 คู่ นี่ยังไม่รวมอีกหลายคู่ที่ไม่ได้จดทะเบียน นับว่าเป็นอำเภอที่มีสะใภ้อินเตอร์มากที่สุดในประเทศ ที่ผ่านมาเมื่อฝรั่งกลุ่มนี้มีปัญหาเกี่ยวกับสุขภาพ โดยเฉพาะความต้องการใช้เลือดในกลุ่มหายาก จึงกลายเป็นปัญหาที่โรงพยาบาลไม่มีเลือดสำรองในการรักษา ต้องส่งต่อไปรักษาที่โรงพยาบาลอื่น ทำให้ต้องเสียเวลา และไม่ดีต่อสุขภาพของผู้ป่วย

     ปัญหาที่เกิดขึ้นรวมถึงการตั้งข้อสังเกตจำนวนชาวยุโรปที่เข้ามาอาศัยอยู่ใน อ.หนองวัวซอ มากขึ้นอย่างผิดหูผิดตา น.ส.มัลลิกา ลุนจักร์ หัวหน้ากลุ่มงานพยาบาล โรงพยาบาลหนองวัวซอ ร่วมกับ สสส.จึงเดินเคาะประตูบ้านสอบถามข้อมูลสะใภ้อินเตอร์ทุกหลัง เพื่อประมวลผลข้อมูล พร้อมสรุปเป็นงานวิจัยผลกระทบหญิงไทยที่แต่งงานกับชาวต่างชาติ หาปัจจัยและสาเหตุของการแต่งงาน ข้อดี ข้อเสีย รวมไปถึงผลกระทบในด้านต่างๆ ที่อาจจะเกิดขึ้น

     โรงพยาบาลได้ข้อมูลที่น่าสนใจเมื่อพบว่าหญิงไทยวิตกกังวลกันมากที่สุดเรื่อง "สุขภาพ" สามีชาวต่างชาติ โดยเฉพาะเรื่อง "กรุ๊ปเลือด" ของฝรั่งที่แตกต่างจากคนไทย อย่างเลือดกรุ๊ปอาร์เอชลบ กลุ่มเลือดอาร์เอชแบ่งย่อยเป็นอาร์เอชลบ และอาร์เอชบวก ชาวต่างชาติในแถบยุโรปจะมีกรุ๊ปเลือดกลุ่มอาร์เอชลบประมาณร้อยละ 30 พบน้อยมากในคนแถบเอเชีย

     ข้อมูลจากศูนย์บริการโลหิต สภากาชาดไทย บอกว่า มีคนไทยขึ้นทะเบียนกรุ๊ปเลือด อาร์เอชลบ เพียง 5,000 คน หรือร้อยละ 2 เท่านั้น จากปริมาณที่มีอยู่น้อยนิด จึงทำให้เลือดพิเศษนี้หาได้ยากในคนไทย ส่วนความต้องการใช้เลือดพิเศษมีอยู่ทุกวัน โดยเฉพาะการผ่าตัดหัวใจต้องรับบริจาคถึง 10 คน ซึ่งนอกจากจะใช้กับคนไทยที่มีเลือดในกรุ๊ปเดียวกันแล้ว ยังต้องแบ่งปันไปถึงเขยฝรั่งและกลุ่มลูกครึ่งอีกด้วย

     เมื่อช่วงต้นปีกรุ๊ปเลือดอาร์เอชเนกาทีฟเป็นที่รู้จักของคนไทยและเข้าใจมากขึ้นว่าเป็นเลือดในกลุ่มหายากและมีความสำคัญมาก คือ กรณีที่นางเอกสาว "ชมพู่" อารยา เอ ฮาร์เก็ต ที่ประกาศขอรับบริจาคเลือดให้ นายเจมส์ อัลเบิร์ต ฮาร์เก็ต พ่อชาวอังกฤษ ซึ่งมีเลือดอยู่ในกลุ่มพิเศษกรุ๊ปเอ อาร์เอชเนกาทีฟ โดยต้องการเลือดสำรองเพื่อใช้ในการผ่าตัดโรคหัวใจ ในระยะนั้นคนไทยที่มีเลือดพิเศษได้มาบริจาคให้ 11 คน จึงจะเพียงพอสำหรับการผ่าตัด

     เมื่อเกิดปัญหาการขาดแคลนเลือดกรุ๊ปที่หายาก โครงการธนาคารเลือดพิเศษจึงเริ่มขึ้นในรูปแบบธนาคารเลือดในตัวคน โดยโรงพยาบาลจะจัดทำฐานข้อมูลชาวต่างชาติแต่ละคนว่ามาจากประเทศไหน อายุ เพศ มีกรุ๊ปเลือดอะไร อยู่ที่ไหน ติดต่อได้อย่างไร แล้วรวบรวมข้อมูลเก็บไว้ที่โรงพยาบาลหนองวัวซอ เพื่อเป็นศูนย์กลางข้อมูลธนาคารเลือดอาร์เอชเนกาทีฟ

     นอกจากนี้ยังขอความร่วมมือครอบครัวนานาชาติช่วยกระจายข้อมูล สร้างความเข้าใจในกลุ่มชาวต่างชาติ ชักชวนมาเจาะเลือดเพื่อจัดทำฐานข้อมูลเลือด รวมไปถึงให้เข้ามาเป็นเครือข่ายเลือดอาร์เอชเนกาทีฟ หากมีความต้องการเลือดอย่างเร่งด่วนทางโรงพยาบาลก็จะสามารถประสานงานขอรับบริจาคเลือดได้ทันที

     กว่า 3 ปี ที่โครงการธนาคารเลือดพิเศษได้ดำเนินงานมาอย่างต่อเนื่อง หลายครอบครัวเห็นความสำคัญในการรวมกันเป็นเครือข่าย โดยเฉพาะ น.ส.สุดาวรรณ ถุระพัฒน์ พยาบาลสาวที่กำลังเตรียมตัวแต่งงานกับหนุ่มชาวออสเตรเลีย ก็ชักชวนแฟนหนุ่มเข้าร่วมโครงการด้วยความสนใจและเห็นความสำคัญ เพราะเข้าใจและรู้ดีว่าเลือดกรุ๊ปนี้หายาก เมื่อต้องแต่งงานกับชาวต่างชาติจึงถือเป็นการเตรียมความพร้อมในการใช้ชีวิตคู่ที่มีความสำคัญไม่น้อยกว่าเรื่องอื่น นอกจากนี้แฟนหนุ่มยังเห็นว่า จะเป็นอีกแรงที่ได้ช่วยเหลือเขยฝรั่งและทำประโยชน์ให้ประเทศไทยด้วย

     ปัจจุบันชาวต่างชาติที่มีเลือดอาร์เอชเนกาทีฟเข้าร่วมโครงการธนาคารเลือด 20 คน กระจายอยู่ทั่วทุกภูมิภาคของไทย แต่ปัญหาที่พบ คือ เขยฝรั่งที่มาแต่งงานกับสาวไทยส่วนใหญ่เป็นชายสูงอายุ บางรายมีโรคประจำตัว ทำให้ไม่สามารถบริจาคเลือดได้ ขณะที่บางคนไม่ได้อยู่ในพื้นที่ประจำตามข้อมูลที่ให้ไว้ ยังมีการเดินทางเข้าออกในประเทศ เมื่อต้องการใช้เลือดทำให้ติดต่อได้ยากขึ้น

     "ปัญหาระยะสั้นก็คือ การหาเลือดกรุ๊ปอาร์เอชเนกาทีฟ ส่วนระยะยาวที่ต้องเตรียมไว้คือ กลุ่มเด็กลูกครึ่ง หากหญิงไทยที่มีเลือดเป็นอาร์เอชบวก สามีเป็นอาร์เอชลบ ถ้าลูกมีเลือดเป็นอาร์เอชลบเหมือนพ่อก็จะทำให้เลือดของลูกในท้องไม่เข้ากับแม่ จะทำให้เด็กมีปัญหาจนถึงขั้นเสียชีวิตได้"

       สามารถเข้าไปแลกเปลี่ยนข้อมูลได้ที่เว็บไซต์ของโรงพยาบาลหนองวัวซอ และ www.udontalk.com  ที่เกิดจากความร่วมมือของเขยฝรั่งเครือข่ายครอบครัวนานาชาติที่ช่วยกันรวบรวมข้อมูลของ จ.อุดรธานี ไว้ทั้งหมด

-----------------------------------
(เขยฝรั่ง สะใภ้อินเตอร์ : ธนาคารเลือดอาร์เอชเนกาทีฟ ช่วยชีวิต-ลดความเสี่ยงให้ 'เขยฝรั่ง' โดย...เสาวลักษ์ คงภัคพูน-กวินทรา ใจซื่อ)