วิกฤติการณ์น้ำท่วม | คมชัดลึก

     ความจำเป็นต่างๆ ที่ผมบอกกล่าวไปเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว ทำให้เราต้องมาทบทวนแผนเตรียมความพร้อมในภาคพลังงานของประเทศอย่างเป็นระบบ โดยเริ่มตั้งแต่ ส่วนที่หนึ่ง คือภาคการผลิตและจัดหาพลังงาน ซึ่งทั้งในส่วนของโรงกลั่นน้ำมัน โรงแยกก๊าซ โรงงานปิโตรเคมี โรงไฟฟ้า จะต้องทำการทบทวนแผนความปลอดภัยของแต่ละหน่วยที่ตนรับผิดชอบ หากพื้นที่ใดยังมีช่องโหว่ก็ต้องรีบทำการแก้ไขและปรับปรุงระบบให้พร้อมรับสถานการณ์ฉุกเฉินอยู่เสมอ

     ในประเด็นหนึ่งที่เราต้องคำนึงถึงในการรองรับสถานการณ์วิกฤติคือ เรื่องของการกระจายแหล่งสำรองพลังงานของประเทศออกไปในหลายๆ พื้นที่ที่เป็นยุทธศาสตร์หลัก เพราะในภาวะที่เส้นทางคมนาคมถูกตัดขาด การขนส่งพลังงานย่อมทำได้ยากยิ่ง การส่งเสริมการจัดตั้งคลังเชื้อเพลิงสำรองทางยุทธศาสตร์ตามจุดสำคัญของภาคต่างๆ จะช่วยให้เราสามารถลดความเสี่ยงจากการขาดแคลนพลังงานและช่วยให้การบริหารวิกฤติมีประสิทธิผลดียิ่งขึ้น การตั้งคลังสำรองน้ำมันแห่งชาติซึ่งกระทรวงพลังงานได้กำหนดไว้เป็นหนึ่งในนโยบายสำคัญจึงถือเป็นนโยบายที่ควรให้การสนับสนุนอย่างยิ่งในสถานการณ์เช่นนี้

     นอกจากนี้การวางแผนการจัดหาเชื้อเพลิงเข้ามาสู่ประเทศจากแหล่งภายนอกในกรณีที่แหล่งภายในประเทศเกิดเสียหายก็เป็นสิ่งที่ต้องเร่งกระทำในลำดับถัดมา ซึ่งอาจจะอยู่ในรูปของความตกลงที่จะให้การช่วยเหลือแบ่งปันพลังงานในยามฉุกเฉินกับประเทศเพื่อนบ้านและพันธมิตรอื่นๆ เพราะในภาวะที่ฉุกเฉินการจัดหาพลังงานให้เพียงพอเป็นสิ่งที่ยากยิ่ง หากไม่มีความตกลงกันไว้ก่อนเราก็จะต้องไปซื้อหาในราคาตลาดซึ่งมีแนวโน้มว่าจะถูกเอาเปรียบและได้รับราคาแพงที่ไม่สมเหตุสมผล หรือในบางครั้งอาจจะไม่มีให้เลยก็ได้ไม่ว่าจะยินดีจ่ายแพงเท่าใดก็ตาม

     ส่วนที่สองที่จะต้องมีการทบทวนวางแผนกันคือโครงสร้างพลังงานขั้นพื้นฐานที่จะทำหน้าที่กระจายพลังงานออกไปสู่ประชาชนผู้บริโภค มีความปลอดภัยและเหมาะสมมากเพียงใด โครงสร้างพลังงานขั้นพื้นฐานหลักๆ ของประเทศมีอยู่สองอย่างคือ 1.ท่อส่งน้ำมันและก๊าซ 2.สายส่งไฟฟ้าและสถานีย่อยไฟฟ้า อย่างที่เราเห็นกันอยู่ว่าการลำเลียงน้ำมันและก๊าซของบ้านเรายังมีข้อจำกัดอยู่ เพราะเรายังจำเป็นต้องพึ่งรถไฟ หรือรถบรรทุกในการลำเลียงจากคลังหลักไปยังคลังย่อยต่างๆ และกระจายลงสู่สถานีบริการ การพึ่งพาการขนส่งทางถนนมากเช่นนี้ ย่อมสะท้อนให้เห็นถึงความไม่มั่นคงของระบบ เช่น กรณีที่เป็นอยู่ในปัจจุบันคือ เมื่อระบบถนนถูกตัดขาดการขนย้ายลำเลียงก็ถูกตัดขาดไปด้วย

     ทางแก้คือการเตรียมการวางโครงข่ายท่อลำเลียงน้ำมันและก๊าซที่ดีพอและสามารถหาทางเชื่อมต่อเส้นทางต่างๆ ไว้ให้เกิดความยืดหยุ่นในการรับสถานการณ์ที่ฉุกเฉิน ในเรื่องของระบบไฟฟ้าก็เช่นเดียวกัน สายส่งอาจได้รับผลกระทบจากลมพายุหรือภัยธรรมชาติ การสร้างสายส่งลงดินเพื่อความปลอดภัยและเพิ่มความมั่นคงต่อระบบอาจจะเป็นอีกแนวทางหนึ่งที่ควรพิจารณา รวมทั้งการขยายแนวสายส่งให้มีเครือข่ายหลักและรองที่กว้างขวางขึ้น ก็เป็นสิ่งที่รัฐบาลควรสนับสนุนเพื่อให้ระบบการขนส่งพลังงานมีความปลอดภัยและมีความมั่นคงที่ดีขึ้น

     หากเรามองว่านี่คือระฆังยกแรกที่เตือนให้พวกเราต้องตระหนักและเตรียมการในเรื่องนี้ก็ถือว่าเราค่อนข้างโชคดีและถือว่าธรรมชาติยังให้โอกาสเราในการเรียนรู้และปรับตัวอยู่กับธรรมชาติที่เปลี่ยนแปลงไป การเตรียมพร้อมเพื่อบรรเทาผลกระทบที่อาจจะใหญ่กว่านี้ในวันข้างหน้าจึงเป็นความร่วมมือร่วมใจที่ทุกคนไม่อาจปฏิเสธความรับผิดชอบได้ การเรียนรู้ที่จะเสียสละและแบ่งปันกัน รวมทั้งการเห็นแก่ประโยชน์ส่วนรวมเป็นที่ตั้ง ถือว่าเป็นบทเรียนสำคัญที่พี่น้องชาวไทยจะได้จดจำจากเหตุการณ์ภัยพิบัติในครั้งนี้

    ทุกวิกฤติก็คือโอกาส เพราะมันเป็นโอกาสในการเรียนรู้และปรับตัวเพื่อจะได้ทำในสิ่งที่ถูกต้องและดียิ่งขึ้นแก่ประเทศอันเป็นที่รักของพวกเราทุกคน ท้ายสุดนี้ผมขอเอาใจช่วยพี่น้องชาวไทยทุกท่านให้สามารถผ่านพ้นสถานการณ์ที่ยากลำบากนี้ไปได้ด้วยดีทุกท่าน