
เชลล์กับเกมที่ถนัด (กว่า)
ธุรกิจการค้าปลีกน้ำมันในประเทศไทยเกิดขึ้นมานานมาก บรรดาผู้ค้าน้ำมันในยุคแรกส่วนมากเป็นผู้ค้าต่างชาติ มีเพียงองค์การเชื้อเพลิงของกรมการพลังงานทหารเท่านั้นที่เปิดปั๊มจำหน่ายน้ำมันขึ้นสู้กับต่างชาติโดยใช้ตรา "สามทหาร" อันประกอบไปด้วย ทหารเรือ ทหารบก และทหาร
ยุคนั้นแม้ว่าจะมีระเบียบให้รถยนต์ของทางราชการทุกหน่วยต้องเติมน้ำมันยี่ห้อสามทหารแล้วก็ตาม แต่ในโลกของการแข่งขันทางธุรกิจ สามทหารก็ไม่สามารถต่อสู้กับบรรดาคู่แข่งจากต่างประเทศ เช่น เชลล์ เอสโซ่ และ คาลเทกซ์ ได้ ทั้งจำนวนของสถานีบริการหรือปั๊มน้ำมัน และผลกำไรจากการประกอบการ
จนเมื่อสามทหารเปลี่ยนแปลงเป็นการปิโตรเลียมแห่งประเทศไทย และขยับขยายไปหาที่อยู่ในตลาดหลักทรัพย์ไทยเพื่อขายหุ้นระดมทุน ท่ามกลางความขัดแย้งในการแสดงความคิดเห็นของคนจำนวนมาก แต่ ปตท.ในยุคใหม่ก็กร้าวแกร่งและเติบโตขึ้นตามลำดับ
ปัจจุบันนี้สถานีบริการมาตรฐานของ ปตท. มีอยู่ราว 1,300 แห่ง ในขณะที่กลุ่มผู้ค้าน้ำมันต่างชาติรายใหญ่ทั้งหลายมีสถานีบริการอยู่ที่ระดับ 500-700 แห่งต่อรายเท่านั้น ซึ่งนอกจากจำนวนสถานีบริการที่แตกต่างกันมากแล้ว ด้วยความที่ ปตท. เป็นผู้ประกอบธุรกิจซึ่งมีรัฐบาลหนุนหลัง และถูกรัฐบาลใช้เป็นเครื่องมือในการถ่วงดุลในธุรกิจนี้อย่างเต็มตัว ส่งผลให้ ปตท.กลายเป็นผู้ค้ารายใหญ่ของประเทศที่มีน้ำหนักในการต่อรองต่อตลาดสูงมาก และเป็นผู้คุมเกมในธุรกิจค้าปลีกน้ำมันเอาไว้เกือบเบ็ดเสร็จ
ผู้ค้าน้ำมันจากต่างชาติหลายรายเริ่มมีจำนวนสถานีบริการที่ถดถอย บางรายถึงขนาดถอนทัพกลับออกจากเมืองไทยไปด้วยความขมขื่น เพราะอยู่สู้ต่อไปในตลาดค้าปลีกน้ำมันประเทศไทย โดยปราศจากเสียซึ่งโรงกลั่นน้ำมันในประเทศ ก็นับวันแต่จะรอวันเหี่ยวเฉาโรยราไปเท่านั้น
ในขณะที่ราคาขายปลีกหน้าปั๊มถูกคุมโดยตรงแบบไม่บังคับขืนใจ ผู้ค้าเกือบทุกรายจึงต้องจำใจเดินตามเกมที่ ปตท.ขีดเอาไว้ให้ต่อสู้ จะมีก็เพียง เชลล์ เท่านั้นที่เริ่มเปิดเกมขึ้นมาใหม่ โดยไม่ยอมเดินไปตามเกมที่ ปตท.ถนัดและขีดเส้นกำกับไว้ให้เดิน
เชลล์ เริ่มหันไปหาน้ำมันราคาแพงมาขายหน้าปั๊มเป็นการหยั่งเชิง เริ่มต้นด้วยการนำเอาน้ำมันดีเซลที่บอกว่ามีคุณภาพสูงกว่าที่ขายกันทั่วไป ภายใต้ชื่อ เชลล์ เพียวร่า เข้ามาขายด้วยราคาสูงกว่าน้ำมันของเจ้าอื่นทุกราย รวมไปถึงแพงกว่าน้ำมันดีเซลปกติของ เชลล์ เองอีกด้วย
จาก เพียวร่า เชลล์ จึงขยับปรับมาเป็น วีเพาเวอร์ ดีเซล ที่กล่าวอ้างว่ามีการสกัดเอาก๊าซธรรมชาติมาเป็นของเหลวเพื่อผสมลงไปในน้ำมันดีเซล และหลังจากที่ทดสอบตลาดอยู่นานจนเชื่อได้ว่า แม้จะขายน้ำมันที่มีราคาแพงกว่าชาวบ้าน แต่หากสื่อสารกับผู้บริโภคให้เกิดความเชื่อได้ว่า คุณภาพดีกว่าของที่มีราคาต่ำกว่าก็ยังคงขายได้
เชลล์จึงเปิดเกมรุกไปที่ วีเพาเวอร์ เบนซิน และทำท่าว่าจะไปได้สวยอีกครั้ง จากแนวทางที่หันไปเล่นในสนามที่คู่แข่งไม่ถนัด และเชื่อว่าหาก ปตท.จะโดดลงมาเล่นในตลาดน้ำมันคุณภาพราคาแพง ที่ผู้ใช้ต้องเชื่อมั่นจริงๆ ต่อน้ำมันเชื้อเพลิง ปตท.ก็จะต้องหันมาต่อสู้ในเกมที่เชลล์มีความเชี่ยวชาญและมีแต้มต่อที่เหนือกว่า
จึงน่าจับตารอดูว่า ปตท. หรือผู้ค้ารายใด ที่จะก้าวเข้ามาติดบ่วงในเกมนี้ของเชลล์ และหากมีการเริ่มต้นเกิดขึ้น เลือดจะสาดท่วมนองท้องช้างตามแบบฉบับการต่อสู้ของเชลล์ในอดีตหรือไม่
พัฒนเดช อาสาสรรพกิจ



