ข่าว

ภัยของชาวสวนส้ม

ภัยของชาวสวนส้ม

22 เม.ย. 2552

บ้านเรานั้นยอมรับว่ามีการปลูกพืชเศรษฐกิจตระกูลส้มค่อนข้างจะมากพอสมควร ทั้งมะนาว ส้มโอ ส้มเขียวหวาน และส้มเช้ง ปลูกกันทุกภาค โดยเฉพาะส้มเขียวหวานจะปลูกมากที่สุดในภาคเหนือ อาทิ ที่ จ.เชียงใหม่ เชียงราย น่าน แพร่ ลำปาง สุโขทัย พะเยา เป็นต้น เนื่องจากภาคเหนื

  แต่การปลูกส้มนั้นต้องยอมรับว่า มีการใช้สารเคมีมากพอสมควร เพราะปัญหาของการปลูกส้มเขียวหวานนั้น ถ้าปลูกในดินที่มีการระบายอากาศไม่ดีมักจะมีปัญหาจากโรครากเน่า โคนเน่า ทำให้เกษตรกรมีการใช้สารเคมีจำนวนมาก ทั้งปุ๋ย ยากำจัดแมลง และโรคพืชหลายชนิด ส่งผลให้มีต้นทุนการผลิตสูงขึ้น แถมยังมีผลเสียต่อสุขภาพของเกษตรกรและผู้บริโภค ตลอดจนส่งผลเสียต่อสิ่งแวดล้อมด้วย 

 ตรงนี้ครับที่ทีมนักวิจัย ได้แก่ ผศ.ดร.สมจิตร อยู่เป็นสุข อาจารย์จากภาควิชาชีววิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และ ศ.ดร.เบญจวรรณ ฤกษ์เกษมเมธี นักวิจัยอาวุโส สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) จึงทำการวิจัย เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพของการดูดธาตุอาหารในต้นกล้าส้มเขียวหวาน มะนาว ส้มโอ และส้มเกลี้ยง ด้วยเชื้อราอาร์บัสคูลาร์ไมคอร์ไรซ่า โดยฝ่ายวิชาการของสกว. ให้การสนับสนุนด้านงบประมาณ

 เชื้อราอาร์บัสคูลาร์ไมคอร์ไรซ่าที่ว่านี้ เป็นเชื้อราที่อาศัยอยู่ร่วมกับรากพืชแบบพึ่งพาอาศัยกัน ซึ่งจะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการดูดซึมน้ำและแร่ธาตุให้แก่พืช นอกจากนี้ยังช่วยปรับปรุงโครงสร้างของดิน เนื่องจากเส้นใยของเชื้อราจะช่วยทำให้เกิดการจับตัวกันของอนุภาคดินทำให้เกิดเม็ดดิน ช่วยทำให้ดินร่วนซุยเหมาะแก่การระบายน้ำและอากาศ รวมทั้งช่วยทำให้พืชต้านทานต่อจุลินทรีย์ในดินที่เป็นสาเหตุของโรคพืชได้มากขึ้นด้วย

 จากการศึกษาพื้นที่เพาะปลูกส้มในภาคเหนือของประเทศไทย อาทิ สวนส้มเขียวหวานใน จ.เชียงใหม่และเชียงราย พบว่าเชื้อราอาร์บัสคูลาร์ไมคอร์ไรซ่าจะช่วยเพิ่มการเจริญเติบโตของต้นมะนาว ส้มโอ และส้มเขียวหวานพันธุ์คลีโอพัตรา ฟรีมองต์ โอเชียน และสายน้ำผึ้ง

 ที่น่าห่วงก็คือ เชื้อราอาร์บัสคูลาร์ไมคอร์ไรซ่ามีผลต่อการเจริญเติบโตของกิ่งตอนส้มเขียวหวานสายพันธุ์ต่างๆ และพืชตระกูลส้มบางชนิด เช่น มะนาว และส้มโอ แต่การที่เกษตรกรใส่ปุ๋ยไนโตรเจนและฟอสฟอรัสในระดับที่แตกต่างกันหรือมากเกินไปจะทำให้เชื้อราอาร์บัสคูลาร์ไมคอร์ไรซ่าในรากและปริมาณสปอร์ในดินลดลงครับ

 แสดงให้เห็นว่าผลการการใส่ปุ๋ยไนโตรเจนและฟอสฟอรัสในปริมาณมาก จะทำให้ศักยภาพของเชื้อราอาร์บัสคูลาร์ไมคอร์ไรซ่าในการส่งเสริมการเจริญของต้นส้มลดลง สิ่งที่ตามมาคือทำให้ต้นส้มอ่อนแอลงได้ ซึ่งตรงนี้ต้องระวังด้วย

"ดลมนัส  กาเจ"