ระวัง "โรคไข้ดิน" ไทยระบาดดับแล้ว 136 ราย ผู้ป่วยพุ่งทะลุ 3 พันคน | คมชัดลึก

 

เตือนภัยสุขภาพช่วงฤดูฝนและน้ำท่วมขัง! กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข ออกประกาศแจ้งเตือนประชาชนให้ระมัดระวัง "โรคไข้ดิน" หรือ "โรคเมลิออยโดสิส" (Melioidosis) ซึ่งเป็นโรคติดเชื้อแบคทีเรีย Burkholderia pseudomallei ที่พบได้บ่อยในดินและแหล่งน้ำธรรมชาติทุกภูมิภาคทั่วประเทศไทย โดยเฉพาะในช่วงที่มีฝนตกหนัก น้ำท่วมขัง หรือการทำเกษตรกรรมย่ำโคลน

 

สถานการณ์ระบาดน่าเป็นห่วง รายงานระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค เผยสถัติตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม ถึง 27 ตุลาคม 2569 ประเทศไทยพบ ผู้ป่วยสะสมแล้ว 3,102 ราย และมีผู้เสียชีวิตสูงถึง 136 ราย (คิดเป็นอัตราป่วยตายร้อยละ 4.38) โดยมีผู้ป่วยที่ต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลจำนวน 1,828 ราย แม้ภาพรวมในปีนี้จะน้อยกว่าค่ามัธยฐาน 5 ปีย้อนหลังเล็กน้อย แต่ยังคงต้องเฝ้าระวังอย่างใกล้ชิด

 

 

 

จากการสำรวจพื้นที่พบว่า ผู้ป่วยส่วนใหญ่อยู่ในพื้นที่ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ได้แก่ จังหวัดมุกดาหาร บึงกาฬ ยโสธร บุรีรัมย์ และอุบลราชธานี โดยกลุ่มอายุที่มีอัตราป่วยต่อประชากรแสนคนสูงสุด คือ กลุ่มผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป รองลงมาคือกลุ่มอายุ 50–59 ปี และ 40–49 ปีตามลำดับ กลุ่มเสี่ยงและช่องทางการติดเชื้อ ทางการแพทย์ระบุว่า เชื้อแบคทีเรียชนิดนี้สามารถเข้าสู่ร่างกายได้ 3 ทางหลัก ได้แก่

• ทางผิวหนังหรือบาดแผล จากการลุยน้ำย่ำโคลนเป็นเวลานานจนผิวหนังเปื่อยยุ่ย
• ทางการหายใจ จากการสูดดมฝุ่นดินหรือละอองน้ำที่มีเชื้อปนเปื้อน โดยเฉพาะช่วงที่มีลมพายุแรง
• ทางการกิน จากการดื่มน้ำธรรมชาติที่ไม่ต้มสุก หรือกินอาหารที่ปนเปื้อนเชื้อ
• สำหรับกลุ่มเสี่ยงที่มีโอกาสเกิดอาการรุนแรง ได้แก่ ผู้ป่วยโรคเบาหวาน (กลุ่มเสี่ยงอันดับ 1) ผู้ป่วยโรคไตเรื้อรัง และโรคธาลัสซีเมีย รวมถึงผู้ที่มีภูมิคุ้มกันต่ำ

สังเกตอาการสัญญาณเตือน ระยะฟักตัวของโรคหลังได้รับเชื้อเฉลี่ยอยู่ที่ 4–9 วัน ผู้ป่วยจะเริ่มมีอาการไข้สูง ไอ หรือหายใจหอบเหนื่อยคล้ายติดเชื้อทางเดินหายใจ บางรายอาจเกิดฝีหนองตามผิวหนัง ปอด ตับ หรือม้าม ในกรณีที่อาการรุนแรง เชื้ออาจแพร่กระจายเข้าสู่กระแสเลือด ทำให้ความดันโลหิตตกและเสียชีวิตได้อย่างรวดเร็ว ซึ่งโรคนี้วินิจฉัยได้ยาก ต้องใช้วิธีเพาะเชื้อในห้องปฏิบัติการเท่านั้น

 

 

ข้อแนะนำ 5 วิธีป้องกัน "โรคไข้ดิน"

สวมอุปกรณ์ป้องกัน: หลีกเลี่ยงการลุยน้ำย่ำโคลนด้วยเท้าเปล่า หากจำเป็นต้องทำงานสัมผัสดินและน้ำ ให้สวมรองเท้าบูต ถุงมือยาง และกางเกงขายาว หลังเสร็จภารกิจให้รีบอาบน้ำล้างตัวด้วยสบู่และน้ำสะอาดทันที

ดูแลบาดแผล: หากมีแผลตามร่างกาย ให้รีบทำความสะอาดด้วยยาฆ่าเชื้อ และหลีกเลี่ยงการสัมผัสดินหรือน้ำจนกว่าแผลจะแห้งสนิท

บริโภคปลอดภัย: เลือกดื่มน้ำบรรจุขวดที่ได้มาตรฐานหรือน้ำต้มสุกเท่านั้น และกินอาหารปรุงสุกใหม่

เลี่ยงฝุ่นละอองดิน: หลีกเลี่ยงการอยู่กลางสายฝนหรือที่โล่งแจ้งในช่วงลมพายุแรง เพื่อป้องกันการสูดดมละอองดินปนเชื้อ

สังเกตอาการด่วน: หากมีอาการไข้สูงติดต่อกันเกิน 2 วันขึ้นไป และมีประวัติสัมผัสดินหรือน้ำปนเปื้อน ให้รีบพบแพทย์ทันที พร้อมแจ้งประวัติเสี่ยงให้ทราบ