เตือนสายชาบู-หมูกระทะ! รู้จัก "เชื้อลิสทีเรีย" ในเห็ดเข็มทอง | คมชัดลึก

 

กลายเป็นประเด็นตื่นตระหนกในกลุ่มสายกินและผู้รักสุขภาพ หลังองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (US FDA) ออกประกาศเฝ้าระวังและขึ้นบัญชีควบคุมการนำเข้า "เห็ดเข็มทอง" จากผู้ผลิตบางรายในประเทศจีน เนื่องจากตรวจพบการปนเปื้อนของ เชื้อลิสทีเรีย (Listeria monocytogenes)  ล่าสุด ภญ. สุภัทรา บุญเสริม เลขาธิการคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ได้ออกมาชี้แจงเมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2569 ยืนยันว่า จากการตรวจสอบเบื้องต้นยังไม่พบการนำเข้าเห็ดเข็มทองจากผู้ผลิตรายที่ถูกแจ้งเตือนเข้ามาในประเทศไทย พร้อมรุกเก็บตัวอย่างเห็ดเข็มทองนำเข้าในท้องตลาดส่งตรวจวิเคราะห์เพิ่มเติมเพื่อความปลอดภัยสูงสุด

 

 

"เชื้อลิสทีเรีย" คืออะไร? ทำไมถึงน่ากลัว?

• เชื้อลิสทีเรีย (Listeria monocytogenes) เป็นเชื้อแบคทีเรียที่พบได้ทั่วไปตามธรรมชาติ ทั้งในดิน แหล่งน้ำ และมูลสัตว์ ความน่ากลัวของเชื้อชนิดนี้คือ สามารถเจริญเติบโตได้ดีแม้ในอุณหภูมิต่ำ เช่น ในตู้เย็น

• ลิสทีเรียเป็นแบคทีเรียที่เป็นสาเหตุทำให้อาหารเน่าเสีย อีกทั้งเชื้อลิสทีเรียยังสามารถมีชีวิตอยู่ได้ในอากาศเย็นหรือแม้แต่ในช่องแช่แข็ง จึงอาจพบการปนเปื้อนเชื้อนี้ในอาหาร อาหารแช่เย็น และอุปกรณ์การผลิตอาหารได้ หากไม่ทำความสะอาดให้ดีอาจก่อให้เกิดการปนเปื้อนได้

 

อาหารกลุ่มเสี่ยงปนเปื้อน 

• ผักสด ผลไม้แช่เย็น และ เห็ดเข็มทอง
• นมสดที่ไม่ผ่านการพาสเจอร์ไรส์ และชีสเนื้อนุ่ม
• เนื้อสัตว์ดิบ หรืออาหารแปรรูปแช่เย็น เช่น ไส้กรอก, ฮอทดอก, โคลด์คัท  ชีสเนื้อนุ่ม และผลไม้หรือผักแช่เย็น (เช่น เห็ดเข็มทอง) 

 

อาการและภัยเงียบจากโรคลิสเทอริโอซิส (Listeriosis):

• อาการทั่วไป: ท้องเสีย มีไข้ ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยตามตัว คล้ายไข้หวัดหรืออาหารเป็นพิษ
• อาการรุนแรง: หากเชื้อเล็ดลอดเข้าสู่กระแสเลือดหรือระบบประสาท อาจทำให้เกิด ภาวะเยื่อหุ้มสมองอักเสบ หรือติดเชื้อในกระแสเลือด ซึ่งมีอัตราการเสียชีวิตสูงถึง 20–30%

 

กลุ่มเสี่ยงอันตรายถึงชีวิต 

• หญิงตั้งครรภ์: เสี่ยงสูงกว่าคนทั่วไป หากติดเชื้ออาจส่งผลให้ แท้งบุตร ทารกเสียชีวิตในครรภ์ หรือคลอดออกมาแล้วติดเชื้อรุนแรง
• เด็กแรกเกิด และผู้สูงอายุ (65 ปีขึ้นไป)
• ผู้มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง เช่น ผู้ป่วยมะเร็ง, ผู้ติดเชื้อ HIV หรือผู้ที่กินยากดภูมิคุ้มกัน

 

ยันกินเห็ดเข็มทองได้ปกติ! แค่ปรุงสุกก็รอดปลอดภัย

อย. ย้ำว่า เชื้อลิสทีเรียสามารถ ทำลายได้ด้วยความร้อน จากการปรุงอาหารอย่างถูกต้อง ประชาชนจึงยังคงรับประทานเห็ดเข็มทองและผักต่างๆ ได้อย่างสบายใจ เพียงปฏิบัติตาม หลักความปลอดภัย 5 ประการ (WHO) ดังนี้ 

1. ปรุงสุกทั่วถึงด้วยความร้อนสูงกว่า 70°C: โดยเฉพาะเมนูยอดฮิตอย่าง ชาบู สุกี้ และหมูกระทะ ต้องต้มเห็ดเข็มทองให้สุกดี ห้ามกินดิบ ห้ามกินกึ่งสุกกึ่งดิบ หรือลวกเพียงแป๊บเดียวเด็ดขาด!
2. แยกดิบ-แยกสุก: แยกวัตถุดิบดิบออกจากอาหารพร้อมทาน รวมถึงใช้เขียง มีด และจานแยกกัน เพื่อป้องกันการปนเปื้อนข้าม (Cross-contamination)
3. รักษาความสะอาด: ล้างมือให้สะอาดก่อนและระหว่างทำอาหาร พร้อมล้างทำความสะอาดผัก ผลไม้ และอุปกรณ์ทำครัวอย่างสม่ำเสมอ
4. เก็บในอุณหภูมิปลอดภัย: อาหารที่ต้องแช่เย็นควรเก็บไว้ในอุณหภูมิต่ำกว่า 4 องศาเซลเซียส
5. ใช้น้ำและวัตถุดิบที่สะอาด: เลือกซื้อวัตถุดิบที่สด ใหม่ มีแหล่งที่มารูปแบบบรรจุภัณฑ์ที่น่าเชื่อถือ