
บางบุตรโมเดล ต้นแบบจัดการผลไม้ ชูมังคุดปลอดสารป้อนตลาดต่างแดน
ศักยภาพการผลิตสินค้าเกษตรและอาหารของไทยจัดอยู่ในอันดับต้นๆ ของโลก แต่ปัจจุบันเกษตรกรส่วนใหญ่ยังขาดระบบบริหารจัดการที่มีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะการเชื่อมโยงระหว่างการผลิตและการตลาด ทำให้เกิดปัญหาราคาผลผลิตตกต่ำและล้นตลาดแทบทุกปี กลุ่มวิสาหกิจชุมชนปรับปรุงคุณ
ธรรมนูญ บุญไกรสร เกษตรจังหวัดระยอง ย้อนอดีตให้ฟังว่า บางบุตรโมเดลเกิดขึ้นภายใต้ความร่วมมือขององค์การบริหารส่วนตำบลบางบุตร องค์การบริหารส่วนจังหวัดระยอง สำนักงานเกษตรจังหวัดระยอง สำนักงานเกษตรอำเภอบ้านค่าย และศูนย์บริการและถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประจำตำบลบางบุตร กรมส่งเสริมการเกษตร ที่ได้ส่งเสริมสนับสนุนให้กลุ่มปรับปรุงคุณภาพไม้ผลตำบลบางบุตร จัดทำ โครงการพัฒนาคุณภาพผลผลิตมังคุดเพื่อการส่งออก ตามแผนพัฒนาการเกษตรของ อบต.บางบุตร โดยมุ่งให้กลุ่มดังกล่าวพัฒนากระบวนการบริหารจัดการผลไม้คุณภาพอย่างมีระบบ ทั้งยังเน้นให้เกษตรกรสมาชิกปรับปรุงและพัฒนาการผลิตมังคุดให้มีประสิทธิภาพสูงขึ้น เพื่อเพิ่มปริมาณผลผลิตที่มีคุณภาพระดับที่สามารถส่งออกไปจำหน่ายยังต่างประเทศได้จากเดิม 30% เป็น 60% ของผลผลิตทั้งหมด เพื่อให้ได้สินค้าตรงตามความต้องการของตลาดและผู้บริโภค โดยใช้การตลาดนำการผลิตเพื่อเพิ่มมูลค่าสินค้าเกษตร
นอกจากนี้ยังสนับสนุนให้ตั้งจุดรับซื้อและรวบรวมผลผลิตของสมาชิก พร้อมส่งเสริมให้คัดแยกผลผลิตคุณภาพเพื่อป้อนตลาดทั้งภายในและต่างประเทศ ขณะเดียวกันยังได้ประสานผู้ประกอบการ บริษัท และจัดหาตลาดต่างประเทศเข้ามารับซื้อผลผลิตทำให้ส่งออกได้ ทั้งตลาด จีน เวียดนาม และญี่ปุ่น เป็นต้น ซึ่งสามารถสร้างโอกาสทางการตลาดและขยายช่องทางจำหน่ายให้แก่เกษตรกร ทั้งช่วยผลักดันและกระจายสินค้าออกนอกแหล่งผลิตได้รวดเร็วขึ้น เป็นแนวทางลดปัญหาผลผลิตล้นตลาดและราคาตกต่ำได้อีกทาง
ด้าน ประจวบ จำเนียรศรี ประธานกลุ่มวิสาหกิจชุมชนปรับปรุงคุณภาพผลไม้ ต.บางบุตร อ.บ้านค่าย จ.ระยอง กล่าวว่า ขณะนี้กลุ่มวิสาหกิจชุมชนปรับปรุงคุณภาพผลไม้ตำบลบางบุตร มีเกษตรกรสมาชิกกว่า 300 สวน กระจายอยู่ในพื้นที่ อ.บ้านค่าย ซึ่งกลุ่มเน้นให้สมาชิกผลิตมังคุดคุณภาพเพื่อการส่งออก โดยจะไม่ขายเกรดคละ แต่เน้นคัดเกรดคุณภาพตามความต้องการของลูกค้า ซึ่งตลาดจีนและญี่ปุ่นต้องการมังคุดผิวมัน ขณะที่ตลาดเวียดนามต้องการมังคุดผิวลายนกคุ่มหรือผิวเกล็ดมังกร เนื้อมีคุณภาพดี และไม่เป็นเนื้อแก้วยางไหล ซึ่งการคัดเกรดมังคุด แยกเป็น 3 เกรด คือ เกรด เอ (ผิวมัน น้ำหนัก 120-150 กรัมต่อผล) ราคากิโลกรัมละ 140 บาท เกรด บี (ผิวลายนกคุ่ม น้ำหนัก 70-100 กรัมต่อผล) อย่างไรก็ตาม ในช่วงผลผลิตกระจุกตัว (Peak) กลุ่มประกันราคารับซื้อกิโลกรัมละไม่ต่ำกว่า 15 บาท
ปัจจุบันสำนักงานเกษตรจังหวัดระยองได้เร่งส่งเสริมและขยายผลการสร้างเครือข่ายผู้ผลิตผลไม้คุณภาพโดยเฉพาะมังคุดจำนวน 18 กลุ่ม ครอบคลุมพื้นที่ 5 อำเภอของ จ.ระยอง ได้แก่ อ.เมืองอ.บ้านค่าย อ.แกลง อ.วังจันทร์ และ อ.เขาชะเมา โดยเน้นให้เกษตรกรสมาชิกวางแผนการผลิตล่วงหน้า พร้อมพัฒนาสวนผลไม้ตามระบบมาตรฐานการปฏิบัติทางการเกษตรที่ดีหรือจีเอพี มีการคัดเกรดและรวบรวมผลไม้ที่มีคุณภาพเพิ่มขึ้น ซึ่งจะขายได้ราคาดีกว่าและมีโอกาสทางการตลาดสูงกว่า โดยเฉพาะตลาดส่งออก เนื่องจากผู้บริโภคต้องการสินค้าที่มีคุณภาพดีนั่นเอง
"สุรัตน์ อัตตะ"



