
ดีเพียงใดเฟซบุ๊ก-ทวิตเตอร์พูดได้!
จะดีแค่ไหนถ้า "เฟซบุ๊ก-ทวิตเตอร์" ส่งเสียงพูดได้ ข้อความที่โพสต์เข้าไปเป็นได้มากกว่าตัวอักษร แต่สามารถเปล่งเสียงอ่านให้ได้ยิน
นั่นคือหนึ่งในความสามารถของเทคโนโลยีสังเคราะห์เสียง หรือ "วาจา" ที่พัฒนาขึ้นโดยศูนย์เทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์และคอมพิวเตอร์แห่งชาติ (เนคเทค) และกำลังสร้างบรรยากาศใหม่ให้เกิดขึ้นบนโลกออนไลน์
"เกิดอุบัติเหตุบนถนนพหลโยธินขาเข้า การจราจรเริ่มติดขัด" ข้อความเสียงนี้ถูกแชร์ให้เพื่อนในสังคมออนไลน์อย่างเฟซบุ๊กและทวิตเตอร์ รับรู้ทันทีที่ผู้ขับขี่เห็นเหตุการณ์ โดยที่ไม่ต้องเสียเวลาควานหาโทรศัพท์กดพิมพ์ข้อความ ซึ่งเสี่ยงเกิดอุบัติเหตุซ้ำซ้อนจากความประมาท เพียงแค่ใช้บริการที่เรียกว่า "โพสต์วอยซ์" (POSTVOICE : Social Network Voice Posting Service)
"โพสต์วอยซ์" พัฒนาต่อยอดมาจากระบบสังเคราะห์เสียงพูดภาษาไทย หรือ วาจา ในเวอร์ชั่นล่าสุด หรือ 6.0 ที่พัฒนาด้วยเทคโนโลยีบีบอัดฐานข้อมูลเสียงขนาดใหญ่ให้เล็กลง โดยสามารถผลิตเสียงได้ราบเรียบ ไม่สะดุด อีกทั้งสามารถปรับค่าเนื้อเสียง เช่น สูง ต่ำ สั้น ยาว ได้
คุณสมบัติดังกล่าว สามารถประยุกต์ใช้เป็นหนึ่งในบริการฝากเสียงบนเครือข่ายสังคมออนไลน์ ซึ่งผู้ติดตามหรือกลุ่มเพื่อนสามารถฟังข้อความเสียงแทนการอ่านข้อความในรูปแบบเดิม
ดร.ชัย วุฒิวิวัฒน์ชัย หัวหน้าหน่วยวิจัย ห้องปฏิบัติการวิจัยวิทยาการมนุษยภาษา เนคเทค เดินหน้าพัฒนาเทคโนโลยีนี้ขึ้นมา เพื่อแก้จุดอ่อนของการใช้สื่อสังคมออนไลน์ ทำให้ผู้ใช้สามารถโพสต์ข้อความเสียงได้ทุกที่ ทุกเวลา แม้จะไม่สะดวกที่จะพิมพ์ หรืออยู่ในพื้นที่อับสัญญาณมือถือและอินเทอร์เน็ต ปัญหาดังกล่าวจะหมดไปเมื่อมีโพสต์วอยซ์เข้ามาแทนที่
"ระบบนี้จะเป็นประโยชน์ในการติดตามข้อมูลในบางสถานการณ์ ที่อ่านตัวหนังสือได้ไม่สะดวก อีกทั้งในการโพสต์ข้อความด้วยการพิมพ์ในหลายสถานการณ์ก็ทำได้ยาก เช่น ระหว่างขับขี่ ซึ่งหลายคนพยายามโพสต์ข้อความ ทั้งๆ ที่รู้ว่าเสี่ยงต่อการเกิดอุบัติเหตุ" ดร.ชัย กล่าวและว่า การโพสต์ข้อความเสียงในรูปแบบนี้ สามารถประยุกต์ใช้ในสถานการณ์ฉุกเฉินที่ผู้ใช้อาจไม่สามารถเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ต แต่ยังสามารถใช้เครือข่ายโทรศัพท์ได้
เนคเทคได้พัฒนาและทดสอบระบบโพสต์วอยซ์ กระทั่งแน่ใจว่าใช้งานได้ โดยวิธีการโพสต์เสียงทำได้ 2 วิธีคือ การโทรศัพท์ไปที่หมายเลข 0-2524 9222 และพูดข้อความที่ต้องการ ระบบจะนำไฟล์เสียงที่บันทึกได้ไปโพสต์ไว้บนเฟซบุ๊กหรือทวิตเตอร์ของผู้ใช้โดยอัตโนมัติ วิธีนี้นำมาใช้ประโยชน์ในการทวิตสื่อสารกับผู้ใช้โซเชียลเน็ตเวิร์กที่ตาบอดได้ด้วย
ส่วนวิธีที่ 2 คือ พิมพ์ข้อความบนเว็บไซต์ของโพสต์วอยซ์ที่ http://postvoice.vis.in.th/ ระบบจะแปลงข้อความเป็นเสียงพูดด้วย โปรแกรม วาจา เวอร์ชั่น 6.0 และนำลิงก์ ของไฟล์เสียงที่ได้ไปโพสต์บนเฟซบุ๊กหรือทวิตเตอร์อัตโนมัติเช่นกัน
ทั้งนี้ ระบบสังเคราะห์เสียงที่พัฒนาโดยโปรแกรมวาจา ณ ปัจจุบัน ได้รับการประยุกต์ใช้งานหลากหลาย เช่น ระบบดูแลผู้ป่วยเบาหวานโดยโรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ สภากาชาดไทย, บริการเรียกคิว, การเรียนการสอนแบบหนังสือเสียง หรือออดิโอบุ๊ก, ระบบตอบรับโทรศัพท์อัตโนมัติ และการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารผ่านหน้าเว็บ ซึ่งเป็นประโยชน์ทั้งในส่วนขององค์กร และบุคคล
พร้อมกันนี้ ทีมวิจัยยังเห็นถึงความเป็นไปได้ ในการพัฒนาวาจาให้รองรับการใช้งานในรูปแบบอื่น เช่น ตู้หยอดเหรียญ หรือตู้คีออส ในห้างสรรพสินค้า รวมถึงตู้ให้บริการข้อมูลเส้นทางของตำรวจท่องเที่ยวในกรุงเทพมหานคร โดยมองว่ามีความเป็นไปได้ และจะช่วยเพิ่มความสะดวกมากขึ้นในอนาคต
จุฑารัตน์ ทิพย์นำภา



