สำรวจพื้นที่แหล่งอนุรักษ์พันธุ์ "หอย"สัมผัสวิถีชุมชนพื้นบ้าน "คลองเคียน" | คมชัดลึก

 "ท่องโลกเกษตร" อาทิตย์นี้ล่องใต้สู่แดนถิ่นด้ามขวานทอง ดูความสวยงามของธรรมชาติทางทะเลและวิถีชีวิตชาวบ้านใน ต.คลองเคียน อ.ตะกั่งทุ่ง จ.พังงา โดยมี อิสม่าแอ ยืนยง หรือบังแอน ประธานชมรมท่องเที่ยวบ้านคลองเคียนและแกนนำชาวบ้านในฐานะผู้ประสานงานโครงการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์อย่างยั่งยืนขององค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนหรือ อพท.(องค์การมหาชน) พาเยี่ยมชมสิ่งที่น่าสนใจในพื้นที่แต่ละจุด

 คลองเคียน เป็นตำบลที่อยู่ติดชายทะเลฝั่งอันดามันรอยต่อระหว่าง จ.ภูเก็ตและพังงา ครอบคลุมพื้นที่ 8 หมู่บ้าน ประชาชนนับถือศาสนาอิสลาม 99% ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทำสวนยางพาราเป็นรายได้หลัก รองลงมาทำประมงพื้นบ้านและให้บริการนักท่องเที่ยวชมธรรมชาติในท้องทะเลที่เต็มไปด้วยเกาะแก่งต่างๆ อันสวยงาม

 "ช่วงนี้นักท่องเที่ยวเริ่มเยอะ เพราะเป็นช่วงไฮ ส่วนใหญ่มาจากภูเก็ตมาเที่ยวที่นี่แล้วมากินอาหารทะเลที่นี่ เพราะที่คลองเคียนนอกจากมีเกาะแก่งที่สวยงามแล้วยังมีอุดมไปด้วยสัตว์น้ำนานาชนิด ที่ชาวบ้านช่วยกันอนุรักษ์ โดยเฉพาะหอยชนิดต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นหอยแครง หอยนางรม หอยแมลงภู่ หอยน้ำพริก หอยชักตีน หอยปลักควาย หอยกัน โดยเฉพาะหอยปลักควายและหอยกันจะมีที่นี่แห่งเดียว ขณะนี้ชาวบ้านได้ร่วมกันจัดตั้งธนาคารหอยโดยกรมประมงร่วมกับมูลนิธิแตร เดอ โฮม เพื่ออนุรักษ์หอยให้อยู่คู่ชาวบ้านคลองเคียนตลอดไป"

 ประธานชมรมท่องเที่ยวบ้านคลองเคียนเผย พร้อมชี้ให้ดูทุ่นกันพื้นที่ชายฝั่งที่ชาวบ้านร่วมกันทำเพื่อการอนุรักษ์หอยริมชายทะเลบริเวณท่าเทียบเรือบ้านคลองเคียน ซึ่งทุกๆ ปี ชาวบ้านคลองเคียนจะจัดงาน "เทศกาลหอยและอาหารทะเล" เพื่อเปิดโอกาสให้นักท่องเที่ยวและผู้สนใจได้มีโอกาสลิ้มรสชาติหอยชนิดต่างๆ และเมนูอาหารทะเลอย่างหลากหลาย สำหรับปีนี้ได้จัดไปแล้วเมื่อวันที่ 12-13 มีนาคมที่ผ่านมา ปรากฏว่ามีผู้สนใจทั้งคนในพื้นที่และต่างถิ่นมาร่วมงานกันอย่างคับคั่ง

 "ของดีคลองเคียน นอกจากหอยและอาหารทะเลแล้วยังมีสถานที่ท่องเที่ยวหลายแห่งที่น่าสนใจ ทั้งเกาะแก่งต่างๆ ในทะเลและพื้นที่บนฝั่ง แล้วยังมีโฮมสเตย์ให้บริการสำหรับผู้ที่อยากสัมผัสธรรมชาติและวิถีชีวิตของชาวบ้านที่นี่ด้วย ทุกวันนี้จะมีนักท่องเที่ยวมาใช้บริการเยอะมาก โดยเฉพาะวันหยุดเสาร์อาทิตย์ ส่วนใหญ่จะมาเป็นกรุ๊ปมากกว่าขาจร"

  หลังจากล่องเรือสำรวจเกาะแก่งต่างๆ ในท้องทะเล โดย "บังดำ" สมาชิกชมรมท่องเที่ยวบ้านคลองเคียน ซึ่งอาสาทำหน้าที่ทั้งไกด์และนายท้ายเรือพาเราสำรวจพื้นที่ทางธรรมชาติในท้องทะเล และลัดเลาะชายฝั่งดูสภาพผืนป่าชายเลนที่อุดมสมบูรณ์ จากนั้นก็ส่งไม้ต่อให้ "บังแอน" อิสม่าแอ ยืนยง พาไปสัมผัสความสวยงามทางธรรมชาติบนฝั่ง

  โดยใช้เส้นทางศึกษาธรรมชาติป่าชายเลนเพื่อการอนุรักษ์พันธุ์หอยชนิดต่างๆ ที่ชุมชนชาวบ้านสะบ้า หมู่ 4 ต.คลองเคียน ร่วมกับศูนย์อนุรักษ์ทรัพยากรป่าชายเลน 4 จ.ภูเก็ต กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งได้กันพื้นที่ป่าชายเลนกว่า 120 ไร่เพื่อการอนุบาลพันธุ์หอย โดยเฉพาะหอยกันซึ่ง ก่อนปล่อยสู่ทะเลในธรรมชาติต่อไป

 พันเอก ดร.นาฬิกอติภัค แสงสนิท ผู้อำนวยการองค์การบริหารพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (องค์การมหาชน) หรือ อพท. กล่าวเสริมว่า อพท.มีหน้าที่รักษาสมดุล 3 มิติ คือเศรษฐกิจ  สังคม และสิ่งแวดล้อม โดยกระบวนการมีส่วนร่วม เน้นกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชนในการบริหารจัดการท่องเที่ยว เพราะเชื่อมั่นว่าแหล่งท่องเที่ยวทั้งหมดจะยั่งยืนหรือไม่นั้นอยู่ที่ตัวชุมชน หรือเจ้าของแหล่งท่องเที่ยวนั้นๆ

 "อพท.ต้องเข้าไปเพื่อที่จะยืนยันว่าเราทำงานร่วมกันกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น โดยชุมชนต้องเป็นคนขับเคลื่อน ต้องมีในแง่ขององค์ความรู้ ประสบการณ์ การบริหารจัดการแหล่งท่องเที่ยว ให้นักท่องเที่ยวประทับใจ บอกต่อเพื่อให้กลับมาอีก มิติสังคมในแง่ของท่องเที่ยวโดยชุมชนนั้นจะร่วมมือกับภาคีในการพัฒนาทั้งหลาย"

 ด้าน กันตวรรณ ตันเถียร ส.ส.พังงา กล่าวถึงแผนการบริหารจัดการชุมชนและส่งเสริมการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนของ จ.พังงา โดยระบุว่าเนื่องจากปัจจุบัน ส.ส.ไม่ได้มีงบประมาณในมือที่จะมาบริหารจัดการในการช่วยชุมชนได้ในทันที จึงอยากให้ชุมชน และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในระดับท้องถิ่นนำแผนงานโครงการหรือกิจกรรมที่อยากให้ภาครัฐเร่งดำเนินการ เพื่อนำไปเสนอเพื่อของบประมาณ ไม่ว่าจะเป็นด้านท่องเที่ยวหรือด้านอื่นๆ

 "ขณะนี้สิ่งที่กำลังเร่งดำเนินการในส่วนของพื้นที่คลองเคียน ได้แก่ การตั้งศูนย์โอท็อป ให้ชาวบ้านได้นำผลิตภัณฑ์มาขายให้นักท่องเที่ยวที่มาท่องเที่ยวในพังงา เพราะชาวบ้านในชุมชนของพังงา ก็มีความรู้ความสามารถในหลายๆ ด้าน เช่น การทำเครื่องจักสาน เป็นต้น เพียงแต่ยังขาดการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบ" ส.ส.พังงา กล่าวย้ำ

 บ้านคลองเคียน นับเป็นชุมชนต้นแบบการร่วมมือของชาวบ้านในการอนุรักษ์ธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นระบบ ภายใต้การสนับสนุนขององค์การบริหารพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (องค์การมหาชน) หรืออพท. ร่วมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและชาวบ้านในพื้นที่ โดยมีเป้าหมายเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนสืบไป