ตี"สเตนเลส"สู่ชุดหรูคู่โต๊ะอาหาร งานทำมือคนอรัญญิก-ขายต่างชาติ | คมชัดลึก

  "สุรชาติ" ในวัย 48 ปี ผู้นำกลุ่มอรัญญิก แฮนด์คราฟท์ ในอีกตำแหน่งคือ สมาชิกสภาเทศบาลตำบลอรัญญิก ต.ท่าช้าง อ.นครหลวง จ.พระนครศรีอยุธยา เล่าว่า บรรพบุรุษพื้นเพเดิมยึดตีมีด ทำมีดอรัญญิกขายมาหลายทศวรรษ แต่ด้วยปัญหาอุปสรรคในบางฤดูกาล ยิ่งช่วงหน้าฝนที่ทำให้มีดจำหน่ายไม่ได้เกิดภาวะขาดทุน อีกทั้งชาวบ้านละแวกนั้นต่างยึดอาชีพเดียวกันในเกือบทุกครัวเรือนทำให้มีการแข่งขันสูง จึงเป็นจุดเปลี่ยนทำให้เขามีแนวคิดเปลี่ยนจากการตีมีด สู่การตีสเตนเลสในรูปของผลิตภัณฑ์อื่น โดยมุ่งเน้นเป็นอุปกรณ์คู่โต๊ะอาหาร ภายใต้คอนเซ็ปต์ "จากสนามรบสู่สำรับกับข้าว"

 "เริ่มทำงานนี้อย่างจริงจังเมื่อปี 39-40 ด้วยผมมองว่า แนวโน้มตลาดการทำมีดอรัญญิกเริ่มตัน เพราะมีการแข่งขันกันสูง เนื่องจากชาวบ้านละแวกนั้น 3-4 ตำบล เกือบทุกครัวเรือนต่างยึดอาชีพนี้ ผมจึงเกิดความคิดต่างอยากทดลองผลิตชิ้นงานอื่น โดยใช้ประสบการณ์ในที่สุดก็มาสรุปใช้สเตนเลสผลิตอุปกรณ์ขึ้นโต๊ะอาหาร โดยเริ่มจากชุดช้อน ส้อม มีด เป็นชิ้นงานแรก" สุรชาติ บอกถึงที่มา

 ประสบการณ์จากการตีเหล็กถูกนำมาปรับใช้ในการตีสเตนเลสภายใต้วิธีการเดียวกันคือ ทำมือทุกขั้นตอน จากผลิตภัณฑ์มีดกลายเป็นความหลากหลายผลิตภัณฑ์เครื่องใช้ในครัวเรือน ที่สุรชาติยอมรับว่า ปัจจุบันกลุ่มมีชิ้นงานกว่า 40 รายการ ให้สมาชิกกลุ่ม 25 ชีวิตได้สร้างสรรค์กันเป็นประจำ อีกทั้งรับทำตามออเดอร์ของลูกค้าที่จะมีแบบแปลนมาให้ด้วย

 "สมาชิกกลุ่มเป็นชาวบ้านที่มีประสบการณ์ด้านการตีเหล็กมาก่อน จึงไม่ยากที่พวกเขาจะเข้าใจ เพียงแต่รายละเอียดของชิ้นงานอาจแตกต่างไป จึงทำให้แรกๆ อาจมีปัญหาชิ้นงานไม่ดีบ้าง ตรงนี้ก็ปรับกันไป ถึงวันนี้ทุกคนต่างเข้าใจ และสามารถสร้างผลงานออกมาได้ดีทีเดียว" ประธานกลุ่มอรัญญิก แฮนด์คราฟท์ อธิบาย

 กว่า 40 ชิ้นงาน ในแต่ละชิ้นงานล้วนมีความโดดเด่นที่แตกต่าง นอกเหนือจากความสวยงาม ความประณีต คุณภาพที่ได้มาตรฐานแล้ว การถ่ายทอดศิลปะลวดลายความงดงามลงบนผลิตภัณฑ์ผ่านแง่มุมประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ช่วยให้ชิ้นงานนั้นเป็นที่ต้องการของลูกค้าชาวต่างชาติมากยิ่งขึ้น ซึ่งสุรชาติยอมรับว่า ถึงขณะนี้ตลาดต่างประเทศมีเปอร์เซ็นต์สัดส่วนมากกว่าลูกค้าชาวไทยอยู่ที่ประมาณ 70-30 และมีออเดอร์ตลอดทั้งปี

 "ผลิตภัณฑ์ของเราเน้นตลาดกลางกับตลาดบน ลูกค้าส่วนใหญ่จึงเป็นข้าราชการ นักธุรกิจ ผู้ประกอบการ ส่วนตลาดต่างประเทศก็คือ ในเอเชียเกือบทุกประเทศ หลักๆ เลยก็คือ ญี่ปุ่น สิงคโปร์ สหรัฐอเมริกา และบางประเทศในยุโรป โดยลูกค้าเหล่านี้บางแห่งนอกจากจะสั่งออเดอร์เป็นประจำแล้ว ยังมีแบบมาให้เราผลิตให้ด้วย" ประธานกลุ่ม แจง

 กำไร สุนทรศรี หรือ "พี่แขก" วัย 41 ปี ประชาสัมพันธ์กลุ่ม แจงเสริมถึงการทำตลาดว่า นอกจากจะมีโชว์และจำหน่ายที่กลุ่มแล้ว สินค้าเหล่านี้ยังได้นำไปออกบูธตามโรงแรมต่างๆ โรงเรียนนานาชาติ โรงพยาบาล อยู่เป็นประจำ รวมถึงงานเทศกาลต่างๆ ที่เมืองทองธานี และอย่างยิ่งเมื่อชิ้นงานชุดดินเนอร์ ช้อน ส้อม มีด สำหรับ 4 ที่ได้รับรางวัลโอท็อป 5 ดาว ประเภทของใช้ ของตกแต่ง ของที่ระลึก เครื่องใช้สเตนเลสบนโต๊ะอาหาร ในโครงการคัดสรรสุดยอดหนึ่งตำบล หนึ่งผลิตภัณฑ์ไทย ประจำปี 2553 จึงทำให้มีการเดินสายโชว์ผลงานในงานโอท็อปของจังหวัดอื่นๆ มากยิ่งขึ้น

 "ที่ได้รับความนิยม อาทิ ถังแช่แชมเปญสเตนเลส ที่มีหูจับโดยใช้สัญลักษณ์เป็นงวงช้างบอกเล่าประวัติศาสตร์, ชุดช้อน-ส้อม-มีด ดินเนอร์คาว ลายเชือกเงา, ชุดทัพพีสลัด, ชุดช้อนกาแฟม้าน้ำ, ชุดช้อน-ส้อม-มีดหวานม้าน้ำ, ชุดช้อน-ส้อม-มีดแขวนโชว์ลายท้ายตุ่มเอส เป็นต้น โดยสนนราคาเฉลี่ยทุกชุดชิ้นงานอยู่ระดับหลักพันบาท ถึงระดับหลักหมื่นบาท ขึ้นอยู่กับจำนวนชิ้นงานและความยากง่ายในชิ้นงานนั้นๆ" พี่แขก แจง

 นับเป็นอีกงานทำมือคุณภาพสูงที่ถ่ายทอดทักษะจากรุ่นสู่รุ่น จากการตีมีดของชาวอรัญญิก ซึ่งชุมชนนี้เมื่ออดีตเป็นฝ่ายผลิตสรรพาวุธให้กองทัพหลวงแห่งกรุงศรีอยุธยา เพื่อใช้ในการป้องกันราชอาณาจักร ปัจจุบันทักษะการตีมีด ตีดาบดังกล่าว ถูกถ่ายทอดและพัฒนากลายมาเป็นงานเครื่องใช้ต่างๆ รวมทั้งอุปกรณ์บนโต๊ะอาหาร ที่ทรงคุณค่า ดังผลงานของ "กลุ่มอรัญญิก แฮนด์คราฟท์"

ขั้นตอนผลิต "ช้อน-ส้อม"
 1.นำสเตนเลสอย่างดีวัตถุดิบสำคัญ มาตัดระยะให้ได้สัดส่วนของการทำช้อนและส้อม ซึ่งในการผลิตจะมีส่วนประกอบหลัก 2 ส่วน คือ ตัวใบช้อน และตัวด้ามช้อน

 2.นำทั้ง 2 ส่วน มาขึ้นรูปให้ได้ตามแบบที่เขียนไว้ ซึ่งมีหลากสไตล์
 3.เมื่อขึ้นรูปได้เรียบร้อยตามต้องการทั้ง 2 ส่วนแล้ว นำมาเชื่อมให้ติดกัน

 4.จากนั้นนำมาขัดให้เกิดความเงางาม ด้วยอุปกรณ์ขัดเงา พร้อมเทคนิคพิเศษ ความสามารถส่วนตัวของสมาชิกอันเป็นขั้นตอนสุดท้าย ก่อนบรรจุลงในกล่อง พร้อมจำหน่ายต่อไป

 ทั้ง 4 ขั้นตอนการผลิตช้อน-ส้อมนี้ เป็นงานทำมือของสมาชิกกลุ่มอรัญญิก แฮนด์คราฟท์ ที่แต่ละคนมีความสามารถ มีความเชี่ยวชาญ คลุกคลีกับงานชิ้นนี้มานานกว่า 1 ทศวรรษ ฉะนั้น ชิ้นงานแต่ละชิ้นจึงการันตีคุณภาพในทุกอณู ทั้งความทนทาน ความสวยงาม

 สนใจอยากเรียนรู้งานชุดสเตนเลสทำมืออันสวยหรูคู่โต๊ะอาหารนี้ สอบถามได้ที่กลุ่มบ้านอรัญญิก 51/2 หมู่ 6 ต.พระนอน อ.นครหลวง จ.พระนครศรีอยุธยา โทร.0-3573-1992, 08-9202-1563 และ 08-6071-8186

"ธานี กุลแพทย์"