
จ.ม.ถึงผู้แทน บ่อนอกกับนายหน้าคนจน
นับ 10 ปีที่ผ่านมา จนถึงปัจจุบัน พวกเราไม่เคยปฏิเสธการทำงานร่วมกับเอ็นจีโอ เพียงแต่วันเวลาและประสบการณ์ ทำให้ได้เรียนรู้ว่า การทำงานร่วมกัน ต้องมีหลักการและเหตุผลอย่างไรบ้างโดยเฉพาะคำว่า "บทบาทของเอ็นจีโอ" เช่น
1. หนุน เสริม หรือแทรกแซง โดยไม่เคารพการตัดสินใจของขบวนชาวบ้าน จนเกิดคำถาม "มาช่วยหรือมาทำลาย"
2. เกิดสิทธิ คิดว่า ตัวเองเป็นปัญญาชน ย่อมมีอำนาจกำหนดในการเคลื่อนไหวได้ "บ่อยครั้งไม่ตอบโจทย์การเคลื่อนไหวของชาวบ้าน แต่ตอบโจทย์โครงการตัวเอง"
3. เกิดสิทธิ คิดว่า ตัวเองเป็นปัญญาชน "เอาชาวบ้านเป็นบันไดปีนเก็บผลส้ม"
4. เกิดสิทธิ คิดว่า ตัวเองเป็นปัญญาชน ฉลาดกว่าชาวบ้าน อาสารับทำแทนชาวบ้าน แม้กระทั่งเจรจากับรัฐ หรือทุน
ครั้งหนึ่งใน ยุคอดีตนายกฯ ทักษิณ ชินวัตร ได้นิยามคำว่า "เอ็นจีโอ คือนายหน้าความจน" ทัศนคติเช่นนี้ ลดทอนความชอบธรรมการต่อสู้ของชาวบ้าน ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน ชาวบ้านถูกกล่าวหาว่า รับเงินมาจากเอ็นจีโอ ที่รับเงินจากต่างชาติมาทำลายประเทศไทย แต่พวกเรายืนหยัดพิสูจน์ตัวเอง จนทำให้ข้อกล่าวหานี้ตกไป
การต่อสู้ คือการเสียสละ ต้องบ่มเพาะ หล่อหลอม ถ้าเล็กๆ น้อยๆ ยังทำไม่ได้ แล้วการเสียสละมากกว่านี้ จะเกิดขึ้นได้อย่างไร อย่าลืมว่า เส้นทางการต่อสู้ ไม่ได้โรยด้วยกลีบกุหลาบอย่างแน่นอน
สุดท้าย แพ้ หรือ ชนะ ก็จะกลายเป็นแค่เพียงชุมชนที่เคยคิดหวังพึ่งรัฐ หันมาหวังพึ่งเอ็นจีโอ พวกเราคิดว่า การทำงานของพวกเรามีเป้าหมายที่ไม่ได้สู้แค่ต้องการผลเพียงแค่แพ้-ชนะ แต่ต้องการให้คนเปลี่ยนแปลงความคิด นำไปสู่สังคมที่เข้มแข็งอย่างแท้จริง
5. บางคนก็คิดว่า ชาวบ้านต้องมีความรู้ ถึงจะสู้ได้ จึงเร่งที่จะต้องจัดสัมมนากันยกใหญ่ ในขณะที่ชาวบ้านยังไม่ค่อยตื่นตัว และมีสำนึกอะไร แต่สำหรับพวกเรา กลับเห็นว่าการต่อสู้ สำนึกต้องมีมาก่อน แล้วค่อยเอาความรู้มารับใช้สำนึกเรา เพราะถ้ามีความรู้ แต่ไม่มีสำนึกก็เปล่าประโยชน์
ด้วยหลักการและเหตุผลตัวอย่างเช่นนี้ ที่ทำให้พวกเรายืนหยัดที่จะพูดคุยแลกเปลี่ยนด้วย กับทุกที่และทุกคนทุกโอกาส และขอยืนยันว่า ไม่เคยคิดกำจัด หรือลิดรอนสิทธิ
กระรอก บ่อนอก/ประจวบคีรีขันธุ์



