ยกเครื่อง | คมชัดลึก

ไม่รู้ว่าเป็นความเชื่อกันแต่ครั้งไหนที่คนใช้รถหลายๆ คนเชื่อว่า เมื่อรถยนต์ใช้งานมาถึงหลักแสนกิโลแล้วเครื่องจะต้องหลวม จะต้องผ่าตัดเล็ก คือเปลี่ยนแหวนบดวาล์ว หรือบางคนถึงขั้นต้องผ่าตัดใหญ่หรือยกเครื่องกันทีเดียว

 อาจจะเป็นความเชื่อของคนใช้รถเมื่อยี่สิบสามสิบปีก่อนแล้วได้รับการบอกเล่าต่อๆ กันมาจนเกือบจะกลายเป็นตำนานกันไปแล้ว ก็อาจจะจริงสำหรับรถยนต์ในครั้งกระโน้นที่วัสดุในการผลิต สารที่ใช้ในการหล่อลื่นที่ทำที่ใช้กันมาแบบดิบๆ อีกอย่างหนึ่ง กว่ารถคันหนึ่งจะวิ่งได้เป็นแสนกิโลเมตรรถคันนั้นก็ตกมาถึงรุ่นลูกรุ่นหลานกันแล้ว

 แต่รถในปัจจุบัน แตกต่างกันไปทั้งจากกรรมวิธีในการผลิต การพัฒนาวัตถุดิบที่ใช้ในการผลิตและเทคโนโลยีที่ทันสมัยในการเพิ่มตัวช่วยเข้ามาให้เครื่องทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ รถยนต์หรือเครื่องยนต์ในยุคนี้การใช้งานถึงหลักแสนกิโลไม่ใช่เรื่องที่ยากเย็น ปีหนึ่งใช้กันห้าหกหมื่นกิโลถือว่าเป็นเรื่องเล็กน้อย

 ข้อพิสูจน์ที่ดีที่สุดเห็นอยู่ตลอดเวลาบนถนนคือรถที่เอามาทำแท็กซี่ ที่พูดได้ว่าวิ่งกันแบบ นันสต็อป เจ็ดแสนแปดแสนกิโลยังเฉย และเกือบทั้งหมดเป็นรถที่ติดตั้งก๊าซแอลพีจีและเอ็นจีวีที่ผู้รู้หลายๆ ท่านออกมาให้ความเห็นกันว่ารถใช้ก๊าซอายุการใช้งานของเครื่องยนต์จะสั้นบ้างละ ก๊าซเป็นเชื้อเพลิงที่แห้งจะทำให้หน้าวาล์วสึก บ่าวาล์วทรุด ก็แล้วแต่จะว่ากัน เครื่องยนต์หลายๆ รุ่นวันนี้ การคว้านกระบอกสูบ เมื่อเครื่องหลวม การเจียข้อเหวี่ยงเมื่อชาพท์อกชาพท์ก้านหลวมจะกระทำกันไม่ได้แล้ว ไม่มีลูกสูบโอเวอร์ไซด์ ไม่มีชาพท์อันเดิร์ซให้มาซ่อม ลูกสูบติดเครื่องหลวมชาพท์ละลาย ทางเดียวแก้ไขได้คือยกเครื่องทิ้งเปลี่ยนเอาเครื่องใหม่ลงแทน

 การพิจารณาเรื่องที่จะยกเครื่องนั้นมีหลักมีเกณฑ์ที่เป็นขั้นตอนกันพอสมควรก่อนที่จะยกเครื่องทิ้ง เริ่มกันที่การตรวจสอบอัตราสิ้นเปลืองหรือการกินน้ำมันเครื่องกันก่อนว่ากินอย่างไรมากน้อยเท่าไร แต่ก่อนที่จะไปโทษว่าเครื่องมันกินน้ำมันเครื่องมากก็ต้องดูการรั่วซึมของน้ำมันเครื่องตามจุดต่างๆ ภายนอก (ที่เห็นได้ด้วยตา) เช่น ซีล หรือ ปะเก็นฝาครอบวาล์ว ฝาปิดเติมน้ำมันเครื่อง โอริงที่ก้านวัดน้ำมันเครื่อง ซีลหน้าเครื่อง ซีลท้ายเครื่อง สิ่งเหล่านี้เป็นตัวการสำคัญที่ทำให้เกิดการกินน้ำมันเครื่องหรือน้ำมันเครื่องขาดหายจนต้องเติมกันบ่อยๆ

จากนั้นต้องดูที่การรั่วภายนอกที่มองไม่เห็นเช่นซีลของเพลาราวลิ้น รถที่ใช้งานมานานๆ หรือแสนกิโลเมตรขึ้นไป ซีลเหล่านี้มักจะเสื่อมสภาพสูญเสียความสามารถในการป้องกันการรั่วซึม สาเหตุก็จากอายุการใช้งานถึงที่หรือเครื่องยนต์ร้อนกว่าปกติ การระบายความร้อนในห้องเครื่องไม่ดี ขาดการเอาใจใส่ในการเปลี่ยนน้ำมันเครื่องและไส้กรอง เมื่อตรวจดูจุดต่างๆ เหล่านี้แล้วไม่พบการรั่วซึมก็ยังเหมารวมไม่ได้ว่าเครื่องหลวมต้องยกเครื่อง เครื่องไม่มีกำลังแล้วจะยกเครื่อง ก็เหมือนกับปวดหัวไปหาหมอแล้วหมอบอกว่าต้องผ่าตัดไงงั้นเลยละ เพราะอาการที่บอกว่าเครื่องไม่มีกำลังนั้นมีสาเหตุมากมายที่จะต้องวิเคราะห์และแก้ไขกันไปตามลำดับ

 หลายคนดูอาการของเครื่องหลวมหรือเครื่องกินน้ำมันเครื่องจนต้องยกเครื่องนั้นถ้าจะตีความกันได้ด้วยตาเห็นง่ายๆ จากควันที่ออกจากท่อไอเสียถ้ามีควันขาวหรือฟ้าหม่นๆ หรือน้ำเงินจางๆ ออกที่ปลายท่อไอเสียก็สรุปเอาว่าเครื่องหลวม แต่กับช่างที่เป็นมืออาชีพจริงๆ แล้วก็ยังฟันธงไม่ได้เพราะอาการควันออกปลายท่อนั้นอาจจะเกิดจากสิ่งที่เรียกกันว่ายางตีนวาล์วสึกหรอ ปลอกวาล์วหลวม แม่ปั๊มเบรกรั่ว วิธีที่จะทดสอบว่าเครื่องหลวมก็ได้จากการใช้เครื่องมือพิเศษวัดหาค่าของกำลังอัดซึ่งจะบอกถึงค่าความแตกต่างของกำลังอัดในขณะที่วัดเทียบกับค่ามาตรฐานจึงพอจะบอกได้ว่าเครื่องหลวม

 ดังนั้นข้อกังขาที่ว่ารถใช้มาแสนกว่ากิโลเมตรแล้ว มีควันขาวออกปลายท่อไอเสีย เครื่องยนต์ไม่มีแรง จึงสรุปกันง่ายๆ ไม่ได้ว่าเครื่องหลวมต้องยกเครื่อง