
บวรสนามฝึกคนเก่ง-ดี...จากม.ศรีวิชัยถึงบ้านป่าขาด
บวร หรือ บ้าน วัด โรงเรียน ถือเป็นสัญลักษณ์เชิงพื้นที่ที่มีความสำคัญมากในชุมชน แต่ บวร ที่จะกล่าวถึงในวันนี้ เป็นชื่อโครงการ บวร เส้นทางศิลป์กับต้นกล้าชุมชนป่าขาด ของนักศึกษาคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลศรีวิชัย วิทยาเขตสงขลา (มท
“บวร เส้นทางศิลป์กับต้นกล้าชุมชนป่าขาด” มีจุดเริ่มต้นมาจากน้องๆ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มทร.ศรีวิชัย ได้เขียนโครงการส่งเข้าประกวดในโครงการ “กล้าใหม่…สร้างสรรค์ชุมชน” หรือ SCB Challenge Community Projects 2009 ที่ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน) จัดขึ้น เพื่อสนับสนุนและพัฒนาศักยภาพของเยาวชนไทยในทุกระดับชั้น ให้มีเวทีแสดงความรู้ความสามารถคิดริเริ่มสร้างสรรค์และส่งเสริมให้เกิดการรวมกลุ่มของชุมชน
ผ่านเข้ารอบ 20 ทีมสุดท้าย ลงมือปฏิบัติในพื้นที่จริงคือ ชุมชนป่าขาด อ.สิงหนคร จ.สงขลา ซึ่งมีทัศนียภาพที่สวยงาม แต่ด้านหลังวัดป่าขาดซึ่งอยู่ติดกับทะเลสาบ เป็นแหล่งรวมกองขยะจำนวนมากที่ทับถมกันเป็นเวลานานหลายปี รวมทั้งการขยายตัวของโรงงานอุตสาหกรรมและการทำเกษตรกรรมบริเวณชายฝั่ง ทำให้น้ำเน่าเสีย ป่าชายเลนถูกทำลาย สัตว์น้ำลดน้อยลง จึงเป็นโจทย์ที่ท้าทายให้น้องๆ สถาปัตย์ คิดหาวิธีแก้ไขปัญหาให้แก่ชุมชนป่าขาด
ทศพล ชูทอง หรือ “แม็ก” นิสิตคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ เล่าให้ฟังว่า คณะทำงานใช้เวลาว่างจากการเรียนศุกร์-เสาร์-อาทิตย์ลงพื้นที่ เริ่มจากการประสานงานกับผู้นำชุมชน ผู้อำนวยการ เจ้าอาวาสวัดป่าขาด กำนันผู้ใหญ่บ้าน จนครบทั้งวัด บ้าน และโรงเรียน ภารกิจที่พวกเขา 23 ชีวิตจะต้องทำให้เสร็จสิ้นภายใน 12 สัปดาห์คือ เก็บขยะที่ถูกทิ้งทับถมอยู่ในทะสาบสงขลาบริเวณ ต.ป่าขาด ขึ้นมาทั้งหมด
จากนั้นจึงแบ่งหน้าที่กันออกเป็น 4 ภารกิจหลัก คือ 1.กลุ่มเพาะต้นกล้า ทำหน้าที่จัดหาต้นกล้าและปลูกลงในพื้นที่ชายฝั่งให้มากที่สุด รวมถึงการทำบ้านให้ปลาเข้ามาวางไข่เป็นแหล่งอนุบาลลูกปลา โดยหวังว่าทรัพยากรชายฝั่งจะกลับมาอุดมสมบูรณ์อีกครั้ง 2.กลุ่มเส้นทางศิลป์ เป็นการใช้ทักษะความรู้ด้านศิลปะมาประยุกต์ใช้กับกิจกรรมรณรงค์ส่งเสริมการทิ้งขยะลงในถัง นำถังน้ำมันเก่าๆ มาเพ้นท์ทำลวดลายให้สวยงาม วาดภาพธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อมเพื่อปลูกจิตสำนึกให้เด็กๆ ในโรงเรียนวัดป่าขาดหันมาช่วยกันดูแลชุมชนของตนเอง
3.กลุ่มต้นกล้ามัคคุเทศก์ ทำหน้าที่พาน้องๆ ระดับประถมศึกษาของโรงเรียนวัดป่าขาดลงพื้นที่สืบค้นประวัติศาสตร์ชุมชน เพื่อให้เกิดความเข้าใจและความรู้สึกหวงแหนทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่ในชุมชน และกลุ่มสุดท้ายคือกลุ่ม 4.กลุ่มเส้นทางสีขาว เป็นกิจกรรมที่สามารถร่วมแรงร่วมใจระหว่างคนนอกอย่างนักศึกษาสถาปัตย์ กับคนในชุมชนป่าขาด เพื่อร่วมกันสร้างสะพานไม้ลัดเลาะไปตามชายฝั่งทะเลสาบสงขลาครอบคลุมทั้ง 5 หมู่บ้านใน ต.ป่าขาด หวังให้เป็นเส้นทางศึกษาธรรมชาติของเด็กๆ และคนในชุมชน
ผลที่เกิดขึ้นจากโครงการ “บวร เส้นทางศิลป์กับต้นกล้าชุมชนป่าขาด" คือแรงผลักดันสำคัญที่ทำให้ชุมชนป่าขาดเริ่มตระหนักรู้ในคุณค่าของตัวเองและท้องถิ่น หลังจากที่นิสิตคณะสถาปัตย์ถอนตัวเมื่อเสร็จสิ้นภารกิจจึงเกิดชมรม “บวร” ฅนกับเล ขึ้น โดยมี พิเชษฐ์ สินธ์สาย หรือ “อู๊ด” หนุ่มใหญ่แห่ง ต.ป่าขาด เป็นแกนนำ พยายามให้ชาวบ้านย้ายเครื่องดักจับปลาออกจากชายฝั่ง เมื่อให้มีพื้นที่มากพอที่จะปลูกต้นโกงกางและบ้านปลาที่จะเป็นแหล่งอนุบาลสัตว์น้ำขนาดเล็กได้มากขึ้น
แม็ค บอกว่า สิ่งที่ได้เรียนรู้อีกอย่างหนึ่งคือ ชีวิตคนเราหนึ่งชีวิตสามารถทำประโยชน์ให้คนอีกหลายชีวิตได้ และดีกว่าการทำประโยชน์ให้ตัวเราเองเพียงคนเดียว เวลาทำงานกับชุมชนชาวบ้านให้เกียรติ แม้จะเป็นเพียงนักศึกษา ทั้งคาดหวังและเคารพในความคิด ทำให้รู้สึกว่าตัวเราเองมีคุณค่าสำหรับคนอื่นมากขึ้น
ด้าน ณัฐกร อาจแกล้ว หรือ “ปอนด์" เล่าถึงความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นกับตนเองว่า เมื่อก่อนคิดว่าเมื่อเรียนจบแล้วต้องเป็นสถาปนิก ทำงานในเมืองใหญ่ๆ แต่เมื่อได้เข้ามาทำงานในชุมชน ความรู้สึกเปลี่ยนไป เริ่มคิดว่า นอกจากการทำงานส่วนตัวแล้ว น่าจะสามารถทำให้คนอื่นได้ด้วย เอาวิชาความรู้ที่ได้รับหันกลับมามองชุมชนของตัวเอง
วันนี้โครงการของน้องๆ สถาปัตยกรรมศาสตร์ มทร.ศรีวิชัย วิทยาเขตสงขลา เสร็จเพียง 50 เปอร์เซ็นต์เท่านั้น ที่เหลืออีก 50 เปอร์เซ็นต์ คนในชุมชนต้องดูแลกันเอง เพราะโครงการกล้าใหม่...สร้างสรรค์ชุมชน เป็นเพียงเข็มทิศให้คนหนุ่มสาวกลุ่มเล็กๆ ได้มีโอกาสเรียนรู้นอกห้องเรียนนั่นเอง
0 มูลนิธิสยามกัมมาจล 0



