
พิชิตปัญหาสัตว์เลี้ยง- กระต่ายหลังผ่าตัด
กระต่ายก็ถูกผ่าตัดได้เช่นเดียวกับสัตว์เลี้ยงชนิดอื่นๆ นะครับ เช่น ทำหมัน เย็บแผล ตัดกรอฟัน ผ่าฝี ผ่าคลอด ฯลฯ ทั้งนี้ก็ต้องมีการวางยาสลบจะเป็นชนิดฉีดสลบหรือดมสลบสุดแท้แต่กระบวนการผ่าตัดว่ายากง่าย ยาวนาน เจ็บปวด เพียงใด
จากนั้นเมื่อผ่าตัดเสร็จเรียบร้อย กระต่ายถูกนำมาพักรอฟื้นและพักฟื้นตัวหลังผ่าตัด ย่อมต้องได้รับการดูแลด้วยเป็นพิเศษเช่นกัน ซึ่งหลายๆ ท่านมักละเลย ฉะนั้นเพื่อป้องกันความสูญเสียหลังผ่าตัดของน้องบันนี่ เจ้าของควรปฏิบัติต่อสัตว์เลี้ยงของคุณดังนี้
(1) รักษาอุณหภูมิให้คงที่ไม่ต่ำหรือสูงเกินปกติ เพราะกระต่ายจะสูญเสียอุณหภูมิร่างกายได้ง่าย เมื่อโกนขนออกแล้วเช็ดทำความสะอาดผิวเป็นการฆ่าเชื้อด้วยแอลกอฮอล์ ผลคือจะทำให้อุณหภูมิลดลงเฉียบพลันหลังจากผ่าตัด ถ้านอนบนโต๊ะผ่าตัดหรือเตียงหรือบนพื้นที่เป็นโหละ เช่น โต๊ะ สเตนเลส หรือพื้นหินขัด พื้นไม้ ก็จักเป็นตัวทำให้ร่างกายกระต่ายเย็นลงจนเป็นอันตราย ในทางตรงกันข้ามถ้าร้อนจัดเกินไปกระต่ายก็ทนไม่ได้เช่นกัน ตัวอย่างเช่น วางไว้ให้ฟื้นในกล่องหรือกรงที่ปิดมิดชิดอับทึบระบายอากาศไม่ได้ ฯลฯ ฉะนั้นเจ้าของต้องหมั่นดูผลอุณหภูมิให้คงที่ปานกลาง ใช้ผ้าปูรองนอนหรือห่ม จัดการระบายอากาศความร้อนให้จนกว่าจะฟื้น
(2) ควบคุมความเจ็บปวด เราจะพบว่าหลังผ่าตัดกระต่ายส่วนใหญ่จะมีปัญหาถ่ายน้อยลง อึเม็ดเล็ก เบื่ออาหาร ทั้งนี้เนื่องจากการเคลื่อนตัวของลำไส้ลดลง เพราะความเครียดและเจ็บปวดจากแผลผ่าตัด
วิธีช่วยลดความเจ็บปวดหลังผ่าตัดนอกจากยาแก้ปวดที่คุณหมอให้มาแล้ว ได้แก่ ความสงบไม่มีเสียงรบกวน ไม่มีกลิ่นรบกวนโดยเฉพาะอย่างยิ่งจากหมาแมว ความสบายอ่อนนุ่มของที่นอนทำให้เขารู้สึกปลอดภัย สบายตัว สบายใจ จัดน้ำและอาหารที่ชอบกินไว้ให้ทันทีที่ฟื้นจากยาสลบ
ผัก หญ้า ผลไม้สดช่วยกระตุ้นความอยากอาหารได้ หญ้าแห้ง เป็นสิ่งที่ใช้รองนอน ซ่อนตัวและกินได้ด้วยจึงควรมีไว้ให้เสมอ
(3) ประเมินความเจ็บปวดของกระต่ายทำได้โดยสังเกตจาก
3.1 นั่งนิ่งๆ อยู่มุมกรงไม่ตอบสนอง
3.2 ไม่ออกมาหน้ากรงเมื่อมีคนมาหรือนำน้ำอาหารมาให้
3.3 ไม่เลียหรือแต่งขน ไม่ทำความสะอาดร่างกาย
3.4 ดุ ก้าวร้าวขึ้น อาจกัดหรือขู่เมื่อพยายามจับตัว
3.5 หากปวดบริเวณแผลผ่าตัดที่หน้าท้องหรืออวัยวะภายใน กระต่ายมักนอนเอาท้องกดแนบพื้น อาจได้ยินเสียงกัดฟันกรอดๆ ด้วย
3.6 บางตัวอาจกระโดดโลดเต้น อยู่ไม่นิ่ง กระสับกระส่ายกว่าปกติ
3.7 กระต่ายที่ผ่าตัดระบบปัสสาวะ อาจเบ่งเกร็งด้วยความเจ็บปวดขณะอึ
(4) ให้กินยาแก้ปวดตามที่คุณหมอจ่ายมาให้อย่างเคร่งครัด และครบครัน อย่าคิดเอาเองว่าเดี๋ยวก็หายปวดแล้ว
(5) ถ้ากระต่ายที่ไม่ยอมกินอาหารเกิน 24 ชั่วโมงหลังฟื้นจากผ่าตัดให้รีบพาไปพบสัตวแพทย์
หากไม่แน่ใจในอาการพฤติกรรม หรือวิธีปฏิบัติใดๆ ต่อกระต่ายหลังผ่าตัด อย่ารีรอให้รีบถามคุณหมอเพื่อคลายข้อสงสัย จะได้ปฏิบัติได้ถูกต้องเหมาะสม กระต่ายของคุณจะได้อยู่รอดปลอดภัยครับ
ปานเทพ รัตนากร



