ควรทำสัญญาเช่า | คมชัดลึก

ปัจจุบันเขาก็ใช้พื้นที่ตรงนี้ทำนา เนื่องจากว่าเป็นญาติกัน ก็ไม่เคยทำหนังสือสัญญาไว้เป็นลายลักษณ์อักษรว่าให้ใช้เพื่อประโยชน์โดยห้ามมีสิ่งปลูกสร้าง ทางญาติก็ใช้พื้นที่ตรงนั้นทำนามาประมาณ 7 ปีแล้ว 
 ปัญหาคือ ปัจจุบันผู้ที่ใช้ที่ดินเริ่มปลูกบ้านหลังขนาดไม่ใหญ่มาไว้บนที่ดินหนึ่งหลัง โดยที่ไม่เคยขออนุญาตก่อน อยากทราบว่า กรณีนี้อย่างนี้มีความผิดไหม
 ถ้าดิฉันต้องการให้เขาย้ายออก หรือไม่ให้ทำกินตรงนี้ จะทำอย่างไรได้บ้าง เกรงว่าถ้าปล่อยไว้เขาอาจจะมีสิ่งปลูกสร้างที่ถาวรกว่านี้ เลยจะทำให้รู้สึกไม่ดีไปกันใหญ่ หรืออาจจะมีเรื่องราวบานปลาย ถ้าเป็นอย่างนั้นควรจะจัดการอย่างไรดี ให้ออกไปเลย หรือให้เช่าแบบมีการทำจดหมายแบบเป็นทางการ แล้วถ้าให้เช่า เรื่องสิ่งปลูกสร้างควรตกลงกันอย่างไรดีคะ
 พิสมัย
 ตอบ
 ศูนย์ปรึกษากฎหมายชุมชน อาจารย์ชลธิชา  สมสะอาด  คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษมบัณฑิต แนะนำเรื่องนี้ว่า ถ้าว่ากันตามหลักกฎหมายแล้ว ถ้ามีการฟ้องร้องแล้วถามขึ้นมาถึงการที่เข้ามาอยู่บนที่ดินของคุณแล้วมีการปลูกสร้างนั้น ในขั้นแรกก็ต้องถามว่า ทางคุณเป็นผู้อนุญาตให้เข้าไปทำกินหรือเปล่า แล้วขอบเขตการทำกินมีมากน้อยแค่ไหน ซึ่งตรงนี้ก็เป็นเรื่องยากที่จะบอกว่า ผิดหรือไม่ผิด แต่ถ้าคุณไม่เคยอนุญาตให้เข้ามาทำกินเลย แต่เขาเข้ามาใช้พื้นที่แล้วมีสิ่งปลูกสร้าง กรณีนี้ถือว่าผิด และบุกรุก
 ส่วนในเรื่องที่บอกว่า จะให้ออก หรือจะให้อยู่ กรณีนี้คงต้องอยู่ที่การตัดสินใจของคุณ
 แต่ขอแนะนำว่า ในการที่จะให้ญาติเข้ามาใช้ประโยชน์บนที่ดินนี้ควรจะต้องมีสัญญาการเช่าเป็นลายลักษณ์อักษร การเช่าบนที่นานั้น ถ้าเป็นการเช่าเพื่อการทำกินอย่างเดียวก็จะไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียม แต่ถ้าเป็นการเช่าเพื่อปลูกบ้าน หากเกิน  3 ปี ต้องเสียค่าธรรมเนียมการจดทะเบียนด้วย
 ทางที่ดีควรให้เช่าระยะยาวไปเลย จะได้สบายใจกันทั้งสองฝ่าย แล้วก็มีการกำหนดกันให้ชัดเจนไปเลยว่า จะสามารถปลูกสร้างอะไรได้บ้าง เพื่อที่ว่าจะได้ไม่มีปัญหากันทั้งสองฝ่าย แล้วก็จะได้ไม่ต้องมาเสียความรู้สึกต่อกัน หากมีการก่อสร้างสิ่งต่างๆ ลงไปโดยที่อีกฝ่ายหนึ่งไม่รู้
 ลุงแจ่ม