สตรีที่มีนามว่า แม่
การที่สตรีสักคนหนึ่งจะก้าวสู่สถานภาพที่ได้นามว่า แม่ นั้น มิใช่เรื่องง่ายเลย ลำพังเพียงการมีลูกแล้วก็ได้นามว่า "แม่" นั้น ดูเป็นเรื่องไม่ยาก การที่สตรีที่ได้นามว่า แม่ นั้นมิใช่แม่เดียว แต่ต้องครองและรักษาสถานภาพความเป็นแม่ถึง ๖ แม่ ด้วยกัน คือ... แม่
แม่ค้า สตรีที่มีความรับผิดชอบต่อครอบครัว ต้องมิให้สามีทำมาหากินแต่ลำพังคนเดียว มีสิ่งหนึ่งสิ่งใดที่จะหาเงินทองเข้ามาหล่อเลี้ยงครอบครัว เสริมความมั่นคงมั่งคั่งได้ สตรีผู้นั้นจะไม่งอมืองอเท้า เหมือนที่โบราณสั่งสอนสืบๆ กันมาว่า...
”มีวัวมีควายใช้ให้แหลก มีเมียมีผัวตีหัวให้แตก แขกมาอย่ารับแขก”...
ในความหมาย คือ มือเท้าเหมือนวัวควาย อย่าถนอมไว้โดยมิใช้งาน ต้องใช้ให้มันแหลก เป็นเมียเป็นผัวตีหัวให้แตก ก็คือ เมื่อเกิดปัญหาใดใด ให้เอาหัวคิดมารวมปรึกษาหารือ ตีปัญหาให้แตก
ส่วนคำว่า "แขกมาอย่ารับแขก" หมายถึงเสียงนินทาว่าร้าย คำยุแยงตะแคงแหย่ ที่ชาวบ้านนำมาพูดถึงสามีภรรยาของตนในด้านไม่ดี อย่าไปรับฟัง จะเป็นปัญหาให้ทะเลาะวิวาทบาดหมางซึ่งกันและกัน
แม่บ้านที่ดีสมัยก่อน ในวันแต่งงานผู้ใหญ่จึงนิยมจัดเครื่องขันหมาก อันประกอบด้วย ถั่วเขียว งา ฟัก แฟง แตง น้ำเต้า มะพร้าว กล้วย อ้อย หินลับมีด หินลับมีดนั้นมิใช่ให้หนักเหมือนหิน แต่แม่บ้านจำเป็นต้องลับมีด ส่วนพืชสวนครัวทั้งหมด ให้เจ้าสาวปลูก หลังจากวันแต่งงาน เพื่อเตรียมตัวเป็นแม่ครัว และแม่ค้า สิ่งเหล่านี้มีความจำเป็นสำหรับงานครัวและการค้าขาย
แม่พระ สตรีเมื่อแต่งงานแล้ว ต้องเป็นแม่พระของลูก คือ แม่พระธรณี โอบอุ้มลูก, แม่คงคาเป็นที่เย็นใจของลูก, แม่พระพาย ใช้ลมปากทั้ง เป่า ปลอบ ปลุก, พระเมตตามหานิยม คือ เป็นผู้ที่มีเมตตาต่อลูก เข้าหาได้ตลอดเวลา อีกทั้งต้องหมั่นไหว้พระสวดมนต์ เพื่อให้ลูกนับถือบูชา บทสวดมนต์นั้นก็เป็นคาถาสำหรับขจัดปัดเป่าทุกข์ โรคภัย ผีสางอันตรายแก่ลูก อีกประการหนึ่ง เป็นการวางรากฐานทางศีลธรรม และศาสนาให้แก่ลูกๆ
แม่พิมพ์ สตรีที่มีสถานภาพเป็นแม่ ต้องสอนกิริยามารยาท คำพูดคำจา รวมทั้งภาษาหนังสือขั้นพื้นฐานแก่ลูกได้
สตรีทั้งหลาย ต้องสำนึก และสำเหนียกว่า ตัวเองเป็นหญิง ต้องเตรียมและทำตัวอย่าให้มัวหมอง โดยครองตัวตลอดชีวิต ดังนี้...
สตรีต้องเคร่งครัด สตรีต้องปฏิบัติธรรมะ
สตรีต้องไม่ละธรรมเนียม สตรีต้องรู้จักอายเหนียม
สตรีต้องเจียมเนื้อเจียมตัว สตรีต้องไม่ก้าวร้าว
สตรีต้องไม่ห้าวเกินหน้าผัว สตรีต้องมีฝีมือในการครัว
สตรีต้องทำตัวให้คนเขาเมตตา เป็นสตรีพัฒนาฝืมือ
"พระราชวิจิตรปฏิภาณ (เจ้าคุณพิพิธ) "