
พิชิตปัญหาสัตว์เลี้ยง -แปลกถิ่นตื่นเสียง
คุณสมพร ชาวขอนแก่น ต้องย้ายบ้านตามสามีเข้ามาทำงานในกรุงเทพฯ การอพยพครั้งนี้เป็นเรื่องใหญ่มากเพราะต้องพาลูก 2 คนและหมาอีก 1 ตัว จากท้องถิ่นค่อนข้างใกล้ชนบท จากบ้านเดี่ยวริมทุ่ง เข้าสู่เมืองอันหนาแน่น เป็นหมู่บ้านทันสมัยหลายรูปแบบ เช่น
บ้านเดี่ยวทรงต่างๆ บ้านแฝดทาวน์เฮ้าส์ ฯลฯ ทำให้เกิดบรรยากาศสิ่งแวดล้อมที่ผิดแปลกไปจากที่เคยอยู่มาก่อน จะบอกว่าจากหน้ามือเป็นหลังเท้าของอีกคนก็ย่อมได้ ลำพังมิใช่แค่ตัวเจ้าบ้านที่รู้สึกถึงความเปลี่ยนแปลงเท่านั้น เจ้าโบ้ หมาไทยก็ได้รับผลกระทบบ้างไม่มากก็น้อย
คุณสมพร สานสัมพันธ์กับเพื่อนบ้านโดยไปแนะนำตัวพร้อมกับขนมนมเนยติดไม้ติดมือไป เพื่อกระชับความเป็นมิตรฉันผู้ร่วมหมู่บ้านที่มาใหม่ เข้าทำนองคารวะเจ้าถิ่น แต่เจ้าโบ้ก็จำต้องมีโอกาสปรับตัวเข้ากับคน หมา และสภาพแวดล้อมใหม่เช่นกัน เพราะเขาเองย่อมหวาดระแวง ระแวดระวัง และเคารพยำเกรงต่อผู้เป็นเจ้าของดั้งเดิมหรือเจ้าถิ่น
ฉันใดก็ฉันนั้น เมื่อคุณสมพรพาเจ้าโบ้ออกจูง ปรากฏว่าไม่ยอมออกนอกบ้าน ต้องฉุดกระชากลากถู อ้อนวอน ปลอบโยนอยู่พักใหญ่จึงยอมออกเดินในลักษณะหวาดกลัว ล่อกแล่ก พะวงหลัง ทั้งยังเบียดชิดขาเจ้าของอยู่ตลอดเวลา เผลอก็จะพาวิ่งกลับเข้าบ้านทุกที ยิ่งได้ยินคุณสมพรพยายามอย่างยิ่งจนหมดพลัง จึงถามว่าจะแก้ไขอย่างไรดี ?
การแก้ไข บรรเทา ป้องกัน พฤติกรรมความกลัวแปลกถิ่น ตื่นเสียง ในหมานั้นมีแนวทางปฏิบัติดังนี้
- หลักสำคัญที่ต้องปฏิบัติ หรือนำไปใช้แก้ปัญหานี้เสมอคือ ทบทวนการฝึกหมาเบื้องต้นอย่างสม่ำเสมอและต่อเนื่อง วิธีนี้จะฟื้นฟูพฤติกรรมที่ดี และความมีวินัยของหมารวมถึงความสัมพันธ์กับเจ้าของ ทำให้แก้ไขความหวาดกลัวการแปลกถิ่นได้ง่ายขึ้น หากเป็นหมาที่มิเคยผ่านการฝึกเบื้องต้นมาก่อนก็ต้องเริ่ม ณ บัดนี้
- สิ่งที่ทำให้หมากลัวในถิ่นใหม่ คือ สิ่งแวดล้อมที่แปลกจากเดิม เช่น เสียงรถเสียงคนที่มากขึ้น ภาพรถวิ่งไปมาคนแปลกหน้าทั่วไป หรือกลิ่นต่างๆของหมาตัวอื่น สัตว์อื่นๆ และสิ่งอื่นๆ เสียงเป็นสิ่งที่สำคัญที่สุดอย่างหนึ่งในถิ่นใหม่ของหมาอันจะมีผลต่อความกลัวอย่างมาก
- สร้างความคุ้นและชินชาต่อสิ่งแวดล้อม หรือตัวเร้าข้างต้น เช่น ขั้นแรกฝึกให้หมานั่งฟังเสียงวิทยุหรือซีดีที่เปิดดังๆ ในห้องโดยมีหมาอยู่เพียงตัวเดียว ทำไปเรื่อยๆ วันละเล็กละน้อยจนสังเกตเห็นว่าหมาเฉยเมยต่อเสียงเหล่านั้น (จากเดิมที่ดูตื่นเต้น ลุกลี้ลุลน) คราวนี้ก็นำออกสู่พื้นที่จริงนอกบ้าน พาไปฝึกตรงบริเวณที่มีรถราการจราจรพลุกพล่าน เสียงดัง ควันมาก แต่ต้องใส่ปลอกคอและสายจูงอย่างเคร่งครัด
- ออกคำสั่งพื้นฐาน สั่งให้หมา “นั่ง” และ “คอย” อยู่ตรงพื้นที่ที่เลือกแล้วว่าเสียงสนั่น ควันโขมง เมื่อหมายอมเชื่อฟังปฏิบัติอย่างสงบ จึงเริ่มพาเดินไปจุดอื่นๆ พร้อมสั่งให้ปฏิบัติเช่นเดิม
- หากหมาไม่ปฏิบัติตามหรือปฏิบัติไม่ครบถ้วน นั่งไม่สงบตามระยะเวลาอันควร ก็ให้ออกคำสั่งทบทวนใหม่ คือ นั่งและคอย หรือหยุด นั่ง คอย ซ้ำอยู่อย่างนั้น อาจใช้มือกดสะโพก และใช้ขนมเป็นของรางวัล พร้อมคำชมและปลอบใจ ทำซ้ำๆ อยู่เช่นนี้จนเห็นว่ามีพัฒนาการ จากนั้นพาออกฝึกเรื่อยๆ วนเปลี่ยนที่ไปและเพิ่มเวลาให้มากขึ้นครับ
นี่คือการฝึกหัดรับความแปลกถิ่นจากเสียงที่จะพบได้บ่อยแบบเบื้องต้นครับ!!!
ปานเทพ รัตนากร



