เมื่อชาวบ้าน เอกชนตื่นมาดูแล"มรดกทางวัฒนธรรมไทย" | คมชัดลึก

 ก็เปรียบเหมือนคนสวนที่คอยขุด ปลูก รดน้ำใส่ปุ๋ยให้ต้นไม้เติบโตผลิดอกออกผลสวยงามเบ่งบานคอยต้อนรับนักท่องเที่ยว 14 ล้านคน ทำรายได้ปี 2552 ได้มากกว่า 5 แสนล้านบาทให้แก่ประเทศไทย

 เกรียงไกร สัมปัชชลิต อธิบดีกรมศิลปากร บอกว่า เมื่อไม่สามารถดูแลได้ทั่วถึงจึงมี “นโยบายการมีส่วนร่วม” ประสานองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ชาวบ้าน เอกชน มาช่วยเป็นหูเป็นตาตามโครงการอาสาสมัครท้องถิ่นในการดูแลรักษามรดกทางศิลปวัฒนธรรมของชาติ (อส.มศ.) ล่าสุดมีความเคลื่อนไหวในฟากของ “เอกชน” และ “ชาวบ้าน” เข้ามามีส่วนช่วยเหลือดูแลแบ่งปันงบที่เป็นกำไรจากผลประกอบการมอบให้กรมศิลปากรนำไปบริหารจัดการ บูรณะ พัฒนา ทำฐานข้อมูล

 เริ่มตั้งแต่ บริษัท ปตท. สำรวจและผลิตปิโตรเลียม จำกัด (มหาชน) หรือ ปตท.สผ. เทงบช่วยผลิตสารคดีทางโทรทัศน์ รายการคันฉ่องส่องไทย 3.64 ล้านบาท จัดพิมพ์แผ่นพับฉบับภาษาไทย - อังกฤษเพื่อการเผยแพร่พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสุพรรณบุรี ซึ่งเป็นเส้นทางหลักของการท่องเที่ยว 7 หมื่นบาท ให้งบประมาณ 17 ล้านบาท กับงานวิเคราะห์รูปแบบสันนิษฐานและสื่อประชาสัมพันธ์อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย ศรีสัชนาลัย และกำแพงเพชร

 มอบเงิน 84 ล้านบาทในการอนุรักษ์และพัฒนาพระราชวังจันทน์ จ.พิษณุโลก ซึ่งเป็นพระราชวังที่สมเด็จพระนเรศวรมหาราชเสด็จพระราชสมภพและเป็นที่ประทับ ออกมาเป็น “ภาพสันนิษฐาน” โมเดลจำลอง แอนิเมชั่น ให้คนรุ่นใหม่ศึกษา ล่าสุดร่วมพัฒนาใจกลางมรดกโลกอยุธยา (core zone) กว่า 68 ล้านบาท ทั้งนี้มีกำหนดแล้วเสร็จในวาระเฉลิมฉลองเนื่องในโอกาสที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว มีพระชนมายุ 84 พรรษา ในปี 2554

 บริษัท หลักทรัพย์จัดการกองทุนเอ็นเอฟซี สนับสนุนติดตั้งอุปกรณ์คอมพิวเตอร์แม่ข่ายหอสมุดแห่งชาติ ธนาคารกรุงศรีอยุธยา จำกัด (มหาชน) จัดทำป้ายชื่อบอกสถานที่โบราณสถานและข้อมูลเบื้องต้นให้แก่นักท่องเที่ยว ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน) ให้เงินทุนและร่วมกิจกรรมหลายอย่าง ในส่วนของชาวบ้านมีรายละเอียดโบราณวัตถุที่ได้รับคืนระหว่างปี 2552 - ปัจจุบัน รวมกว่า 2,000 ชิ้น เช่น ห่วงสัมฤทธิ์ กำไลสัมฤทธิ์ ขวานสัมฤทธิ์ เครื่องปั้นดินเผาบ้านเชียง

 ด้านพลังมวลชนชาวบ้านนั้น มีตัวอย่างให้เห็น อาทิ พระครูวิจิตรนวการโกศล เจ้าอาวาสวัดแสล่ง อ.ลอง จ.แพร่ จัดตั้งพิพิธภัณฑ์วัตถุโบราณ เก็บสะสมโบราณวัตถุ ศิลปวัตถุพื้นบ้าน เช่น พระพุทธรูปสมัยต่างๆ รอยพระพุทธบาทจำลอง ข้าวของเครื่องใช้ พิพิธภัณฑ์จึงเป็นแหล่งเรียนรู้ที่สำคัญของชุมชน มีนักเรียน นิสิต นักศึกษาและประชาชนทั่วไปสนใจ เข้าศึกษาอยู่สม่ำเสมอ และเขียนเอกสารตำราเกี่ยวกับสังคมวัฒนธรรม เล่าเรื่องอดีตของเมืองลอง เมืองโบราณในเขต อ.ลอง

 ส่วนกลุ่มคุ้มครองสิ่งแวดล้อมและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ ชาวบ้านผู้ร่วมกันตั้งกลุ่มมีอาชีพเป็นชาวสวน ที่ตั้งบ้านเรือนและที่ทำกินอยู่ในพื้นที่ แหล่งโบราณคดีเทือกเขาชะอาง จ.ระยอง ชาวบ้านเหล่านี้เป็นผู้มีส่วนสำคัญ ทำให้เกิดการคุ้มครอง แหล่งโบราณคดีเขาชะอางกลางทุ่งให้รอดพ้นจากการถูกทำลาย โดยประสานหน่วยงานและบุคคลหลายฝ่ายทำให้ผ่านพ้นอุปสรรคต่างๆ ไปได้จนกระทั่งกลายเป็นแหล่งโบราณคดีที่อยู่ในขั้นตอนการขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานแห่งชาติ

 ล่าสุดชมรมอนุรักษ์โบราณวัตถุสถานและสิ่งแวดล้อม จ.ลพบุรี ช่วยกันดูแลการบูรณะกำแพงพระนารายณ์ราชนิเวศน์จนนำไปสู่การเจรจาเพื่อทำความเข้าใจกับกรมศิลปากรเพื่อหาข้อยุติอนุรักษ์มรดกชาติไว้ให้ดีที่สุด นี่เป็นเพียงตัวอย่างเล็กๆ ที่ยิ่งใหญ่ให้คนไทยได้อมยิ้มสุขใจได้บ้าง และพิสูจน์ว่าคนไทยหวงแหนสมบัติชาติ รักมรดกโลก โบราณสถานสำคัญของประเทศ ไม่ได้มุ่งแต่ทำลายและกอบโกยเอาแต่ผลประโยชน์ข้างเดียว

 0 ผกามาศ ใจฉลาด 0 รายงาน