คนสร้างศิลป์...สะท้อน สังคม+บาป+นรก | คมชัดลึก

 ศิลปินแห่งชาติ ทวี รัชนีกร เปิดมุมมองผ่านผลงานศิลปะหลากหลายรูปแบบใน นิทรรศการศิลปกรรมเชิดชูเกียรติ ศิลปินแห่งชาติ ทวี รัชนีกร ในโอกาสครบรอบอายุ  76 ปี ชื่อ "เรื่องของมนุษย์" ที่ลูกศิษย์ลูกหาในนามหอศิลป์คณะจิตรกรรมประติมากรรมและภาพพิมพ์ ภาควิชาทฤษฎีศิลป์ สำนักวิจัยศิลป์ พีระศรี และหอศิลป์ทวี รัชนีกร จัดขึ้น ณ หอศิลป์ พีเอสจี อาร์ท แกลเลอรี่ มหาวิทยาลัยศิลปากร วังท่าพระ 

 กว่า 50 ปีมาแล้วที่ศิลปินชั้นครูทุ่มเทสร้างสรรค์ศิลปกรรมอันทรงคุณค่าและได้รับการยอมรับจากสังคม โดยเฉพาะอย่างยิ่งระหว่างปี 2550-2553 เขารวบรวมผลงานจิตรกรรม ประติมากรรมที่สะท้อนความเป็นไปในสังคมกว่า 200 ชิ้น แบ่งมาจัดแสดงภายในนิทรรศการดังกล่าว ซึ่งทุกชิ้นแฝงปริศนาธรรมมุ่งให้ผู้พบเห็นได้ฉุกคิดถึงเรื่องราวที่เกิดขึ้นในสังคมที่ผ่านมา และนั่นก็เป็นที่มาของแนวคิดนิทรรศการที่ว่า "สังคม+บาป+นรก"  

 "ผมก็เหมือนคนอื่นๆ เป็นศิลปินที่ไม่ได้อยู่บนหอคอยงาช้าง ยังเดินดิน งานผมจะผูกพันกับสังคมและสิ่งแวดล้อม เห็นป่าก็เขียน เห็นอะไรก็ทำงานได้หมด" ศิลปินชั้นครู เผย

 เพราะมนุษย์ครอบครองโลก และอุดมไปด้วยกิเลส จึงไม่อาจปฏิเสธความรับผิดชอบต่อปัญหาที่ตัวเองสร้างขึ้น ทวี เล่าย้อนกลับไปเมื่อราว 50 ปีก่อน สมัยที่ยังเป็นนักศึกษา ม.ศิลปากร วังท่าพระ ว่ายุคโน้นยังไม่มีโสเภณีเดินเตร็ดเตร่บริเวณสนามหลวงมากเท่าปัจจุบัน สมัยที่จอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ เป็นนายกรัฐมนตรี จำแนวคิดช่วงนั้นได้ขึ้นใจว่า "งานคือเงิน เงินคืองาน บันดาลสุข" ขายฝันอีก 50 ปีให้หลังคนไทยจะสบาย

 แต่ถึงวันนี้สังคมไทยกำลังถอยหลัง เพราะมีช่องว่างระหว่างฐานะมากเกินไป ทุกคนมุ่งหาเงิน จนเกิดปัญหาสังคม บ้านแตก เยาวชนไร้ที่พึ่ง ถึงเวลาหรือยังที่ต้องช่วยกันประคับประคองสังคม?!?..

 ไม่มีเจตนารื้อฟื้นความเน่าเฟะในอดีต แต่ในฐานะศิลปินคนหนึ่งที่จะพอจะรับผิดชอบต่อสังคมได้บ้าง หวังเพียงให้ผู้ชื่นชอบงานศิลป์ได้อะไรกลับไปคิดทบทวน เพราะมองว่ามนุษย์มาจากสัตว์เลื้อยคลาน แต่เมื่อพัฒนามาเป็นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม จึงน่าจะประเสริฐกว่า มนุษย์จะพัฒนาได้อย่างไร ก็ต้องมีศาสนา ศิลปะ และวัฒนธรรม

 "อย่างสมัยก่อนเราเข้าหาวัด มีสุนทรียภาพ ทำให้ความเป็นมนุษย์มากขึ้น วันนี้เราไม่ค่อยเห็นคุณค่าศิลปวัฒนธรรม แม้แต่นักศึกษาผู้ดูเหมือนได้รับการขัดเกลาจิตใจก็ยังไล่ฆ่ากัน ผมเขียนภาพแล้วเท่ากับว่าผมได้พูด ได้สะท้อนถึงความโง่เขลาที่เกิดขึ้น อย่างที่ย้ำกันบ่อยๆ ในสังคมประชาธิปไตยทั่วโลก ทุกที่มีความต่าง ผัวเมียยังทะเลาะกัน เมียผม ลูกผมบางครั้งก็มีขัดใจกัน แต่ต้องหันหน้าคุยกัน ไม่ใช่รุมเกลียดรุมรักใครจนหัวปักหัวปำ ต้องมีอิสระสิ!..."

 ความจริงทวี อยากนำเสนอผลงานให้มากกว่านี้ แต่ด้วยข้อจำกัดด้านสถานที่จึงนำภาพเขียนสีน้ำ สีน้ำมัน ลายเส้น และประติมากรรมสื่อผสม ราว 50 ชิ้นมาจัดแสดง โดยแต่ละชิ้นเป็นนามธรรม สะท้อนแนวคิด บางชิ้นเข้าใจยากหรืออาจไม่เข้าใจเลย

 "รูปของผมไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด เป็นปริศนาธรรมมากกว่า อย่างภาพคนที่มีปากมีตาอยู่บนหัว ก็เป็นปริศนาธรรม ตาและปากอยู่บนหัวคนพวกนี้พูดเก่งขณะเดียวกันก็หลวกลวงเก่ง พวกนี้อยู่ในนรกขุมที่ 15 สมัยนี้ก็คือนักการเมืองเลว มีวิสัยทัศน์กว้าง แต่ก็เอาเงินเข้ากระเป๋าตัวเอง" ทวี ฉายคมคิดตรงไปตรงมา

 ศิลปินชั้นครู ยอมรับว่าถึงจะชื่นชอบสร้างสรรค์ศิลปะจากสิ่งที่เกิดขึ้นรอบตัว และช่วงที่ผ่านมาแม้จะพบเห็นภาพความรุนแรงเกิดขึ้นมากมาย แต่ก็ไม่คิดนำมาถ่ายทอดเป็นภาพความน่ากลัวสยดสยอง เพราะศิลปะไม่ใช่สิ่งหยาบคาย แต่เป็นเครื่องจรรโลงจิตใจ

 "อ.ศิลป์ พีระศรี เคยพูดว่าที่มาใช้ชีวิตอยู่เมืองไทย เพราะอยากสร้างศิลปินเมืองไทย เป็นศิลปินยุคใหม่ร่วมสมัย เพราะศิลปะก็เป็นศาสนาอย่างหนึ่ง ท่านบอกว่าคนไทยเก่งมาก หัวไวเรียนรู้เร็ว เข้าใจง่าย แต่จุดอ่อนคือยังขี้เกียจ ดังนั้นศิลปินยุคนี้จึงควรขยัน มีอุดมการณ์ ศิลปะแสดงถึงคุณค่าไม่ใช่มูลค่า อยากให้ทุ่มเทกันจริงๆ งานอาจไม่มีคุณภาพมาก แต่ก็มีคุณค่าของมัน" ศิลปินแห่งชาติทิ้งท้าย 

 ใครชื่นชอบงานศิลปะแนวนี้ ไปร่วมเสพสุนทรียภาพได้ นิทรรศการจะจัดไปจนถึง 28 กรกฎาคมนี้ ระหว่างเวลา 10.00-18.00 น.(เว้นวันอาทิตย์และวันหยุดนักขัตฤกษ์) จากนั้นผลงานทั้งหมดจะนำไปจัดแสดงที่หอศิลป์ทวี รัชนีกร จ.นครราชสีมา ต่อไป...