หัวใจไทย-นางงามในความทรงจำ (2) | คมชัดลึก

 การประกวดในรูปแบบดังกล่าว ทำให้ประชาชนได้สัมผัสกับนางงามโดยตรง เกิดความใกล้ชิด และความรู้สึกมีส่วนร่วมในการประกวดมากขึ้น ทำให้ในวันประกวด ประชาชนที่ต้องการจะเข้าชมการประกวดนางงามเป็นจำนวนมาก ด้วยเหตุนี้เอง จึงทำให้ต้องมีการเพิ่มรอบในการประกวด ถึงแม้ว่าจะมีการตัดสินไปแล้วก็ตาม เพื่อที่ประชาชนจะได้ชมการประกวดนางงามกันอย่างทั่วถึง

 ในทางกลับกันการประกวดปัจจุบันจะเดินโชว์โดยผ่านทางการถ่ายทอดทางโทรทัศน์ มีเพียงกลุ่มบุคคลบางกลุ่มเท่านั้น ที่ได้ร่วมชมการประกวด ประชาชนโดยทั่วไปไม่สามารถเข้าถึง หรือรู้สึกมีส่วนร่วมในการประกวดได้โดยตรง ทำให้ความรู้สึกว่าสาธารณชนเป็นส่วนหนึ่งของการประกวดอย่างเช่นสมัยก่อนได้หายไป

 ในสมัยก่อนการประกวดนางงามนั้น ผู้หญิงจะเข้าประกวดเพื่อที่จะแสวงหาโอกาสทางด้านอาชีพการงานที่ดี เพราะพอมีการประกวดเสร็จแล้วบางคนอาจจะได้ทำงานที่ร้ายขายผ้า เป็นดารา นักร้อง ซึ่งถือว่าการประกวดนางงามเป็นโอกาสที่จะทำให้ได้ทำงานเหล่านี้ แต่ในปัจจุบันการประกวดนางงาม ซึ่งจะเห็นได้ว่ามีความแตกต่างกันในด้านการสร้างคุณลักษณะของหญิงยุคใหม่ที่ไมได้มาจากกลุ่มชาติพันธุ์ หรือลักษณะที่บ่งบอกถึงความเป็นไทยดั้งเดิม หากแต่ปรับเปลี่ยนให้มีภาพลักษณ์เป็นไทยสากล สามารถเข้าไปต่อสู้บนเวทีโลกได้

 ดังนั้นเราจึงได้เห็นนางงามที่ส่งตรงมาจากเมืองนอก ลูกครึ่ง แวดวงวิชาชีพชั้นสูง ที่มีโอกาสจะเป็นตัวแทนสาวไทย และได้ตำแหน่งในการประกวด กลายเป็นกระแสนิยมประเภทหนึ่งที่ถูกสร้างขึ้นมาโดยนายทุนและนักการตลาดที่ต้องการจะขายของ แต่อย่างไรก็ตาม ผศ.ดร.จุลนี เทียนไทย อาจารย์ประจำภาคสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ได้ให้แง่คิดเกี่ยวกับการประกวดนางงามว่า

 “การที่นำคุณค่าของเพศที่เป็นสตรีเพศมาผูกติดกับเรื่องของการประกวดนั้น เราอยากจะสะท้อนให้เห็นถึงอะไรหลายๆ อย่าง นอกเหนือจากเรื่องของความสวยงามของหน้าตาเขาหรือรูปร่างเขาที่เราอยากจะนำเสนอ อยากให้มองความมีคุณค่าของเขาในแง่มุมที่หลากหลาย สิ่งที่เขาได้ทำให้กับสังคมในแต่ละยุค แต่ละสมัย หรือแม้กระทั่งเวทีที่เขาต้องฝ่าฟันมาเพื่อที่จะก้าวเข้าสู่เป็นที่รับรู้ของสังคมเป็นยังไงมากกว่า”

 ขอขอบคุณศูนย์มนุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) ที่ส่งบทความมาเผยแพร่ สนใจส่งบทความเล่าเรื่องเกี่ยวกับประเพณี วิถีชีวิต ความเชื่อ และความเป็นไทยในท้องถิ่นมาแลกเปลี่ยนกันได้ที่ [email protected]