ดูโรงงานสกัดน้ำมันปาล์มระบบแห้งนวัตกรรมใหม่"เครื่องแรก"ในโลก | คมชัดลึก

 โดยเฉลี่ยผลปาล์มสด 1 ตัน จะมีน้ำเสียเกิดขึ้นประมาณ 0.4 ลูกบาศก์เมตร หรือคิดเป็น 40% ของผลปาล์มสด ซึ่งน้ำเสียเหล่านี้จะมีสิ่งสกปรกในรูปของไขมัน น้ำมัน และสารอินทรีย์ปนเปื้อนอยู่ในปริมาณสูง อันจะส่งผลทำให้เกิดกลิ่นอันไม่พึงประสงค์ที่มีผลกระทบต่อสภาวะแวดล้อมและชุมชนใกล้เคียงอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

 "ท่องโลกเกษตร" อาทิตย์นี้ล่องใต้ตาม "รศ.ดร.พรชัย เหลืองอาภาพงษ์" อาจารย์ศูนย์วิจัยพลังงานชีวมวล คณะเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ผู้เชี่ยวชาญด้านปาล์มน้ำมันและคณะ ในฐานะหัวหน้าโครงการศึกษาความเป็นไปได้ของการปลูกพืชน้ำมันและพัฒนารูปแบบการผลิตพลังงานจากพืชแบบครบวงจรในพื้นที่ตัวอย่างเขตภาคเหนือ โดยการสนับสนุนของกองทุนเพื่อส่งเสริมการอนุรักษ์พลังงาน สำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน กระทรวงพลังงาน เพื่อเยี่ยมชมกระบวนการทำงานโรงงานหีบผลปาล์มดิบระบบแห้งของบริษัท เกษตรสิทธี จำกัด ที่ได้ร่วมกับเกษตรกรหัวก้าวหน้าอย่าง "สมชาย สิทธิโชค" คิดประดิษฐ์ขึ้นมาสำเร็จเป็นเครื่องแรกในโลก

 "เครื่องนี้เป็นเครื่องแรกในโลกนะ เพราะที่อื่นเขายังไม่มี แต่กว่าจะเป็นโรงงานต้นแบบอย่างที่เห็นทุกวันนี้ ต้องใช้เวลาถึง 4 ปีเต็ม ช่วงแรกๆ ผมกับปื้ด (สมชาย สิทธิโชค) นอนอยู่ที่นี่เป็นเดือนๆ เพื่อร่วมกันคิดรูปแบบของโรงงาน ภายใต้สมมติฐานที่ว่าต้องเป็นระบบหีบแห้ง ไม่มีการปล่อยน้ำเสียออกมา ไม่มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม แต่ผลรับต้องเท่ากับหรือดีกว่าแบบเดิมคือแบบใช้ไอน้ำ ซึ่งมีค่าบริหารจัดการสูงและต้องมีระบบบำบัดน้ำเสีย ในขณะที่แบบไม่ใช้ไอน้ำหรือระบบแห้ง เดิมก็ใช้ผลปาล์มร่วม ไม่ได้ใช้ปาล์มทั้งทะลายเข้าสู่กระบวนการผลิตเหมือนกับเครื่องที่เราได้คิดประดิษฐ์ขึ้นมา"

 รศ.ดร.พรชัย อธิบายจุดเด่นของโรงงานหีบผลปาล์มดิบระบบแห้งต้นแบบของบริษัท เกษตรสิทธี จำกัด ซึ่งตั้งอยู่บนเนื้อที่กว่า 8 ไร่ ใน ต.อ่าวลึกเหนือ อ.อ่าวลึก จ.กระบี่ ภายใต้การคุมบังเหียนของเกษตรกรชาวสวนปาล์มหัวก้าวหน้าอย่าง "สมชาย สิทธิโชค" ที่ปัจจุบันหันมาทำธุรกิจอุตสาหกรรมปาล์มน้ำมันแบบครบวงจรอย่างเต็มตัว

 ด้วยเหตุที่เทคโนโลยีการสกัดน้ำมันปาล์มแบบใช้ไอน้ำ ทำให้เกิดน้ำเสีย ฉะนั้นการขอตั้งโรงงานขนาดใหญ่ที่มีน้ำเสียเกิดขึ้นในระบบการผลิต จึงต้องผ่านการประเมินผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมก่อน เมื่อปัจจัยเรื่องความคุ้มค่ามีน้อย ผนวกกับประเด็นทางสิ่งแวดล้อม ดังนั้นโอกาสเกิดโรงงานสกัดน้ำมันปาล์มแห่งใหม่ใกล้แหล่งปลูกใหม่ จึงเกิดขึ้นน้อยมาก โรงงานหีบผลปาล์มดิบระบบแห้งที่คิดค้นขึ้นมานี้มีกำลังการผลิตอยู่ที่ 5 ตันต่อชั่วโมง จึงเป็นทางเลือกให้แก่กลุ่มเกษตรกรชาวสวนปาล์มที่มีพื้นที่ปลูกปาล์มรวม 3-5 พันไร่ ถึงจุดคุ้มทุนอยู่ที่ 8 เดือนโดยประมาณ แต่ต้องเดินเครื่องการผลิตตลอด 24 ชั่วโมง

 "กระบวนการแรกเริ่มจากใส่ปาล์มลงไปทั้งทะลาย จากนั้นเครื่องจะทำการแยกผลปาล์มและทะลายออกจากกัน แล้วก็เข้าสู่กระบวนการไล่ความชื้น มีลักษณะเป็นท่ออุโมงค์ด้วยความร้อน 80 องศาเซลเซียส จากนั้นเข้าสู่กระบะไล่ความชื้นอีกครั้ง แล้วจึงนำมาเก็บไว้ได้นานเป็นปี แต่ถ้าเข้าสู่ขั้นตอนต่อไปก็จะเข้าสู่เครื่องแยกระหว่างเปลือกกับเมล็ด เพื่อเข้าสู่กระบวนการบีบน้ำมันในขั้นตอนสุดท้าย" หัวหน้าโครงการเผยกระบวนการทำงานของเครื่องหีบปาล์มระบบแห้งต้นแบบ ซึ่งมีมูลค่าประมาณ 30 ล้านบาท

 รศ.ดร.พรชัยย้ำว่า เป้าหมายสำคัญในการสร้างโรงงานต้นแบบขนาดเล็กนี้ ก็เพื่อการขยายไปสู่ชุมชนหรือกลุ่มเกษตรกรชาวสวนปาล์มในพื้นที่ห่างไกลโรงงานให้สามารถมีโรงงานสกัดน้ำมันปาล์มเป็นของตนเอง โดยเกษตรกรเป็นผู้ถือหุ้นร่วมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น อย่างองค์การบริหารส่วนจังหวัด (อบจ.) หรือเทศบาล ลงทุนร่วมกัน โดยไม่ต้องพึ่งโรงงานของบริษัทเอกชนที่มีอำนาจการต่อรองสูงเหมือนที่ผ่านมา

 "ทุกวันนี้ผลปาล์มดิบจากภาคเหนือหรืออีสานต้องนำมาส่งโรงงานที่ชลบุรี ซึ่งอยู่ใกล้ที่สุดแล้ว แต่จากนี้ไปไม่ต้องส่งแล้ว เอาโรงงานต้นแบบนี้ไปตั้งตามจังหวัดต่างๆ ที่เป็นแหล่งปลูกปาล์มเพื่อลดต้นทุนในเรื่องค่าขนส่ง สำหรับผลปาล์มดิบที่ผ่านกระบวนการจะให้ผลผลิตประมาณ 17-20% ต่อทะลาย แต่ที่ได้มากกว่านั้นก็คือ ชาวบ้านมีอาชีพเพิ่ม ใช้เศษเหลือใช้มาทำปุ๋ยอินทรีย์ ได้น้ำมันไบโอดีเซลใช้เองในชุมชน" หัวหน้าทีมวิจัยเผยระหว่างพาเยี่ยมชมกระบวนการทำงานของเครื่องหีบผลปาล์มต้นแบบ

 รศ.ดร.พรชัยระบุว่า ขณะนี้มีบริษัทเอกชนที่ลงทุนในอุตสาหกรรมปาล์มน้ำมันข้ามชาติยักษ์ใหญ่ของประเทศมาเลเซียทาบทามขอซื้อเครื่องต้นแบบดังกล่าวนี้ เพื่อนำไปติดตั้งที่มาเลเซียและอินโดนีเซีย หลังรับทราบข้อมูลว่าเป็นการพัฒนาระบบแห้งแบบใหม่ล่าสุดที่ไม่มีผลกระทบทางด้านสิ่งแวดล้อม และที่สำคัญยังให้ผลผลิตที่สูง ในขณะที่มูลค่าการลงทุนต่ำกว่าระบบเดิมหลายเท่า

 "ตอนนี้ทางมาเลย์เข้ามาดู ปรากฏว่าเขาทึ่งมาก เพราะยังไม่เคยเห็นเครื่องแบบนี้มาก่อน ทั้งๆ ที่ประเทศเขาเป็นเจ้าแห่งปาล์ม แล้วก็ยังมีอีกหลายหน่วยงานที่ติดต่อเข้ามาอยากให้เราไปติดตั้งให้ เพียงแต่ยังไม่พร้อม เพราะต้องทดสอบความสมบูรณ์แบบในกระบวนการผลิตอีกสักระยะหนึ่งก่อน สนใจเยี่ยมชมเครื่องต้นแบบโทร.08-9553-1999 ได้ตลอดเวลา" รศ.ดร.พรชัยกล่าวอย่างภูมิใจ

 นับเป็นอีกก้าวความสำเร็จในการคิดประดิษฐ์เครื่องหีบผลปาล์มดิบระบบแห้งต้นแบบเครื่องแรกในโลก เป็นผลงานของ รศ.ดร.พรชัย เหลืองอาภาพงษ์ และคณะ ที่ใช้เทคโนโลยีแบบง่ายๆ แต่ได้รับผลที่คุ้มค่า ไม่แพ้โรงงานขนาดใหญ่ โดยมีเป้าหมายสำคัญเพื่อช่วยแก้ปัญหาไม่มีโรงงานในพื้นที่รองรับสำหรับเกษตรกรชาวสวนปาล์มในพื้นที่ภาคเหนือและภาคอีสาน

สุรัตน์ อัตตะ