ไลฟ์สไตล์

“โรคลมชัก" ใกล้ตัวกว่าที่คิด

“โรคลมชัก" ใกล้ตัวกว่าที่คิด

01 มี.ค. 2553

โรคลมชัก พบได้ในคนทุกเพศทุกวัย ประมาณการว่า มีผู้ป่วยโรคลมชักราว 6-7 แสนคนในประเทศไทย ทั้งนี้ เกิดจากความผิดปกติของกระแสไฟฟ้าภายในสมอง ที่มีการนำของกระแสไฟฟ้าที่ลัดวงจรก่อให้เกิดอาการชักตามมา และอาจมีสาเหตุได้ตั้งแต่จากโรคทางกรรมพันธุ์

ภาวะติดเชื้อในสมอง สมองขาดออกซิเจน มีไข้สูงแล้วชัก มีอุบัติเหตุทำให้เกิดแผลเป็นในสมอง เซลล์ในสมองอยู่ผิดที่ ไปจนถึงเนื้องอกในสมอง และอีกหลายสาเหตุ
 ภาวะชักที่มีอาการเกร็ง อาการกระตุก ทั้งเกร็งและกระตุก คอบิด แขนเหยียดไม่เท่ากัน หรือมีอาการชักทั่วทุกส่วนที่เรียก โรคลมบ้าหมู อาจจะเป็นอาการที่สังเกตง่าย ผู้ป่วยมีโอกาสถูกนำตัวส่งแพทย์และได้รับการรักษาแต่เนิ่นๆ สูง
 โรคลมชักหากได้รับการรักษาแต่เนิ่นๆ และถูกต้อง ผู้ป่วยจะสามารถหายขาดได้ แต่ถ้าปล่อยให้คนไข้ชักอยู่เรื่อย กระแสไฟฟ้าในสมองถูกระตุ้นมากเกินไป ทำให้เกิดการหลั่งสารทำลายเซลล์สมอง เซลล์สมองจะตาย คนไข้ที่มีอาการชักนานๆ พอเอกซเรย์สมอง 2 ปีถัดมา สมองส่วนความจำเหี่ยว แล้วยังกระทบต่อสมองส่วนอื่น ภาวะเหล่านี้ถ้าเรารักษาช้าจะไม่เหมือนเดิมเลย
 โรคลมชักมีหลากหลายทางอาการ อยู่ที่ว่าภาวะผิดปกติของกระแสไฟฟ้าในสมองผิดปกติในสมองส่วนใด และรุนแรงแค่ไหน บางอาการจึงสังเกตยาก ทำให้ผู้ป่วยไม่รู้ตัวว่า ตัวเองเป็นโรคลมชัก ไม่ได้รับการรักษา เช่น ภาวะเหม่อลอย ภาวะวูบไป ภาวะเบลอจำอะไรไม่ได้ชั่วขณะวูบ ฯลฯ คุณหมอแนะนำว่า ถ้ามีอาการเหล่านี้ซ้ำๆ ยิ่งมีอาการวูบตามมา แม้จะไม่มีอาการเกร็ง ชัก กระตุก ควรพบแพทย์ การซักอาการ ประวัติ รวมทั้งการตรวจคลื่นไฟฟ้าสมอง (EEG) จะช่วยบอกได้ว่าเป็นภาวะของโรคลมชักหรือไม่
 แค่อาการวูบ ที่เหมือนนิ่งไป หรือเหมือนความจำหายไปชั่วขณะ ก็มีหลายระดับ ส่วนใหญ่จะไม่รู้ตัวเลย คือวูบ 100% จำอะไรไม่ได้ บางคนวูบในลักษณะจำเหตุการณ์ได้ แต่ไม่สามารถควบคุมตัวเองได้ บางคนรู้สึกเหมือนการสั่งงานไม่เต็ม 100% หรือการสั่งงานช้าลง ผู้ป่วยที่มีอาการวูบร่วมด้วย จะค่อนข้างชัดเจน แต่บางคนที่ยังไม่มีอาการนี้ ก็ไม่คิดว่า เป็นโรคลมชัก สุดท้ายพอทิ้งไว้และเกิดชักกระตุก อันตรายเกินไป
 ถ้าความผิดปกติของคลื่นไฟฟ้าในสมองไปปรากฏที่สมองส่วนควบคุมจิตใจ ก็อาจมีอาการทางจิตใจที่ผิดปกติไป การตรวจคลื่นไฟฟ้าสมอง (EEG)  จะช่วยเช็กคลื่นไฟฟ้าสมองที่ผิดปกติในผู้ป่วยโรคลมชักได้
 โรงพยาบาลกรุงเทพ ให้บริการทั้งชนิด Routine EEG ใช้เวลาตรวจ 30 นาที (โอกาสค้นพบคลื่นไฟฟ้าสมองผิดปกติในผู้ที่เป็นโรคลมชักราว 60%) และชนิด VDO-EEG monitoring เป็นการตรวจคลื่นไฟฟ้าสมอง 24 ชม. พร้อมวิดีโอบันทึกกิจกรรมของผู้ป่วยเปรียบเทียบกับคลื่นไฟฟ้าในสมองในแต่ละขณะ ซึ่งแพทย์อาจสั่งตรวจเพียง 24 ชม. หรือตรวจติดต่อกันหลายวันแล้วแต่ความเหมาะสม
 โรงพยาบาลกรุงเทพมีบริการตรวจทางกัมมันตรังสี (Ictal SPECT) และการตรวจ PET Scan รวมทั้งการตรวจตำแหน่งความจำในสมอง ซึ่งการตรวจเหล่านี้จำเป็นต้องตรวจควบคู่กันเพื่อการกำหนดตำแหน่งสมองบริเวณที่มีคลื่นไฟฟ้าผิดปกติให้ชัดเจนก่อนทำการผ่าตัดสมอง ในเมืองไทยมีการผ่าตัดสมองเพื่อรักษาโรคลมชักปีละประมาณ 100 กว่าราย ซึ่งถือว่าไม่มากถ้าเทียบกับผู้ป่วยที่มีอาการดื้อยาในขณะนี้หลายหมื่นคน โรงพยาบาลที่พร้อมทุกด้านในการรักษาโรคลมชักด้วยการผ่าตัดสมองยังมีไม่กี่แห่ง
ศูนย์สมองและระบบประสาทกรุงเทพ
โรงพยาบาลกรุงเทพ โทร.1719