รากเหง้าของ..."ครู" | คมชัดลึก

  ทางทิเบตนั้น ความหมายของครูหมายความว่าอย่างไร ทางทิเบตถือว่า ถ้าไม่มีครู เราก็จะไม่สามารถเข้าถึงพระธรรมอันประเสริฐได้ นั่นคือ พระไตรรัตน์

 เพราะฉะนั้น ก่อนที่เราจะนึกถึงพระไตรรัตน์ ก่อนที่จะกล่าวคำอาราธนา ขอไตรสรณคมน์เป็นที่ระลึกถึง ชาวทิเบตจะกราบครูบาอาจารย์เสียก่อน ขอยึดถือครูบาอาจารย์เป็นที่พึ่งที่ระลึกก่อน เพราะถ้าไม่มีครูที่ดีแล้ว ก็จะไม่มีคนสั่งสอนอบรมความหมายสาระของไตรสรณคมน์

 เวลาที่เขาทำพิธีรับศิษย์อาจารย์นั้น เขาจะไม่ทำพร่ำเพรื่อ เขาไม่รับลูกศิษย์นับร้อยนับพัน แต่ถ้าอาจารย์ท่านใดรับลูกศิษย์แล้ว ลูกศิษย์จะต้องไปแสวงอาจารย์ เมื่อเฝ้ามองแน่ใจแล้วว่า อาจารย์ผู้นี้เราจะขอให้เป็นครูของเรา หมายถึงว่า เขาจะต้องมีความผูกพันกับชีวิตของเรา ไม่ใช่ว่าจนสิ้นชีวิตชาตินี้  แต่ไปจนบรรลุมรรคผลนิพพาน จะเห็นความสัมพันธ์อันงดงามระหว่างครูกับศิษย์

 เมื่อครูตายครูก็จะไปบอกศิษย์ แม้จะอยู่คนละภพกันแล้ว ก็ยังติดตามดูแลลูกศิษย์ เพราะว่าท่านมีความรับผิดชอบต่อลูกศิษย์ เพื่อจะประคับประคองให้ไปถึงฝั่งพระนิพพาน

 อาตมาคิดว่า เรื่องตาที่สาม เป็นเรื่องที่ให้ภาพความสัมพันธ์ศิษย์กับอาจารย์ได้ดีที่สุดเล่มหนึ่ง ถ้าใครสนใจก็ลองหาอ่านเอา

 เมื่อเป็นอย่างนั้น การรับเป็นศิษย์เป็นอาจารย์กันนั้น ต้องทุ่มเท เคี่ยวเข็ญให้ลูกศิษย์ได้รู้ธรรมอันสูงสุด บางครั้งอาจารย์จะเก่งอีกทางหนึ่ง แต่ไม่เก่งอีกทางหนึ่ง แต่เห็นว่า ศาสตร์แขนงนี้จะช่วยลูกศิษย์ได้

 เมื่อเราระลึกถึงครูใกล้ตัวที่สุดของเราก็คือ แม่ สูงสุดของเราก็คือ องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้เป็นบรมครู

 ทำไมจึงยกให้องค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นบรมครู เพราะว่าความจริงที่ท่านค้นพบนั้น เป็นความจริงอันประเสริฐ ที่จะช่วยเหลือเราสรรพสัตว์ทั้งหลายให้ก้าวล่วงความทุกข์ไปได้

 นี่ก็คือ ครูคนสำคัญของเรา ที่เราจะต้องมีเป้าหมายดำเนินตามรอยพระบาทของท่าน ลูกศิษย์ที่ดีต้องกรำกับการเคี่ยวเข็ญของครู ครูที่ดีก็ต้องมีอุตสาหะ วิริยะ

 การที่จะเคี่ยวเข็ญลูกศิษย์ให้ได้ศักยภาพอย่างเต็มที่ คุณโยมลองพิจารณาตัวเองว่า คุณโยมเป็นครูที่ดีหรือเปล่า คุณโยมเป็นศิษย์ที่ดีหรือเปล่า เอาสองอย่างนี้เข้ามาพิจารณา แล้วเราจะค่อยๆ เติบโตขึ้นมาด้วยกัน นำไปสู่ชีวิตที่ประเสริฐ ทั้งศิษย์ และครู

 เมื่อถึงจุดนั้น ศิษย์ก็เป็นครู ครูก็เป็นศิษย์ ความสัมพันธ์ระหว่างศิษย์กับครูก็เปรียบเหมือนสายรุ้งเช่นกัน หากเราเป็นครู เราก็ต้องเป็นครูที่ดี หากเราเป็นศิษย์ เราก็ต้องเป็นศิษย์ที่ดี   

"ธัมมนันทา"