
เส้นทางอาชีพ - อาชีพช่างปั้นที่หมู่บ้าน"มอญ"
คิดว่าช่วงนี้หลายคนคงกลับมาทำงานตามปกติหลังจากหยุดยาวหลายวันในช่วงเทศกาลปีใหม่ โดยก่อนหน้านั้นไม่กี่วันผมมีโอกาสร่วมเดินทางไปกับสำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ (วช.) เพื่อไปเยี่ยมชมงานวิจัยในหลายจังหวัดทางภาคเหนือตอนล่าง ที่ได้รับทุนสนับสนุนจาก วช. หนึ่
เชื่อว่าหลายคนคงไม่ทราบว่า ผลิตภัณฑ์เครื่องปั้นดินเผา ถ้าเป็นฝีมือคนมอญแท้ๆ ที่วางจำหน่ายอยู่ทั่วไปตามท้องตลาดในทุกวันนี้เกือบทั้งหมดมาจาก จ.นครสวรรค์ แหล่งผลิตเครื่องปั้นดินเผาของคนมอญที่ใหญ่ที่สุดในปัจจุบัน แม้กระทั่งผลิตภัณฑ์ที่วางจำหน่ายอยู่ตามร้านต่างๆ บนเกาะเกร็ด จ.นนทบุรี ส่วนใหญ่ก็นำมาจากที่นี่เช่นกัน
ใน จ.นครสวรรค์ มีหมู่บ้านหนึ่งซึ่งชาวบ้านประกอบอาชีพเครื่องปั้นดินเผาเป็นอาชีพเลี้ยงครอบครัวสืบเนื่องกันมากว่า 200 ปี จนกระทั่งปัจจุบันอาชีพการทำเครื่องปั้นดินเผาก็ยังปรากฏให้เห็นในหมู่บ้านและเป็นอาชีพหลักซึ่งต่างจากหมู่บ้านอื่นๆ ที่ส่วนใหญ่จะประกอบอาชีพทำนา ทำสวน ทำไร่ โดยหมู่บ้านที่กล่าวมานี้ก็คือหมู่บ้านมอญ ต.บ้านแก่ง อ.เมือง จ.นครสวรรค์
หมู่บ้านแห่งนี้อยู่ห่างจากตัวเมืองนครสวรรค์ประมาณ 17 กิโลเมตร ดูจากชื่อ "บ้านมอญ" ก็น่าจะมีความสัมพันธ์กับชาวมอญบ้าง ซึ่งจากการสอบถามป้าเป้า เลี้ยงสุข วัย 60 ปีเศษ ซึ่งยึดอาชีพทำเครื่องปั้นดินเผามาตั้งแต่บรรพบุรุษ ทำให้ทราบว่ามีชาวมอญ 4 ครอบครัวได้อพยพหนีสงครามมาจาก อ.ปากเกร็ด จ.นนทบุรี ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 1 ได้แก่ ครอบครัว "เลี้ยงสุข" ครอบครัว "ช่างปั้น" ครอบครัว "เรืองบุญ" และครอบครัว "แก้วสุทธิ"
ซึ่งทั้งสี่ครอบครัวนี้ มีความชำนาญในการปั้นโอ่งเป็นอาชีพเลี้ยงครอบครัว โดยในช่วงแรกๆ ที่อพยพมาก็ยึดอาชีพปั้นโอ่งขายในละแวกใกล้เคียง โดยนำดินเหนียวมาจากบริเวณบึงเขาดิน ซึ่งอยู่ห่างจากหมู่บ้านออกไปประมาณ 500 เมตรมาทดลองเผา ปรากฏว่าเป็นดินที่ใช้ได้ เผาแล้วเนื้อดินไม่ร่วนแตกกราน จึงได้ใช้ดินเหนียวในบริเวณนั้นมาปั้นโดยตลอดไม่มีวันหมด เนื่องจากเวลาน้ำท่วมบึง ดินเหนียวในบริเวณใกล้เคียงมาทับถมใหม่และมีสภาพเป็นดินเหนียวที่ใช้ปั้นและเผาได้อย่างมีคุณภาพที่ดีเช่นเดิม
นับว่าสภาพแวดล้อมได้เอื้ออำนวยต่อชาวบ้านมอญในการประกอบอาชีพเครื่องปั้นดินเผาเป็นอย่างยิ่ง ถ้าใครสนใจผลิตภัณฑ์เครื่องปั้นดินเผาหลากสีหลายสไตล์ มีลวดลายที่ไม่เหมือนใครโดยฝีมือชาวมอญ หรือเยี่ยมชมกระบวนการผลิตในทุกขั้นตอน ติดต่อป้าเป้า โทร.08-1038-0393 ได้ตลอดเวลา
สุรัตน์ อัตตะ



