กล้วยไข่ | คมชัดลึก

 ถึงแม้กล้วยไข่จะเป็นที่รู้จักของคนไทยทั่วไป แต่นักวิจัยที่ให้ความสนใจในการพัฒนาเรื่องราวต่างๆ เกี่ยวกับกล้วยไข่มีค่อนข้างน้อยมาก ก็เลยเป็นผลทำให้การปลูกกล้วยไข่ไม่ยั่งยืนเท่าที่ควร เพราะหลายครั้งเมื่อเกิดปัญหาขึ้นก็ไม่มีวิชาความรู้มาช่วยแก้ปัญหาได้ ผลก็คือผู้ผลิตหลายรายอาจต้องเลิกปลูกแล้วหันไปปลูกอย่างอื่นแทน

 งานวิจัยที่เกี่ยวกับกล้วยไข่เท่าที่มีและใช้ประโยชน์ได้ตอนนี้ก็คงเป็นเรื่องของพันธุ์ และการปลูกดูแลรักษาในแง่มุมต่างๆ เช่น การให้ปุ๋ยพร้อมน้ำและเรื่องของโรคและแมลง เป็นต้น งานวิจัยเกี่ยวกับพันธุ์ส่วนใหญ่เป็นงานวิจัยของ ศ.เบญจมาศ ศิลาย้อย จากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ซึ่งได้พันธุ์ใหม่ออกมา มีลักษณะเด่นคือผลอ้วนป้อม และเปลือกหนา โดยตั้งชื่อว่าพันธุ์เกษตรศาสตร์ 2 ซึ่งตอนนี้มีการปลูกแพร่หลายในหลายพื้นที่ของประเทศไทย ส่วนพันธุ์เดิมๆ ที่มีปลูกกันอยู่ก็ได้แก่พันธุ์กำแพงเพชร หรือสุโขทัย ซึ่งก็ปลูกกันมากทางภาคเหนือ

 การปลูกกล้วยไข่ก็เหมือนการปลูกไม้ผลทั่วๆ ไป มีการเตรียมหลุมปลูก โดยใช้ระยะปลูกที่เหมาะสม ให้ปุ๋ย ให้ยา และให้น้ำ ซึ่งเป็นแนวปฏิบัติทั่วไป แต่มีการวิจัยเกี่ยวกับการให้ปุ๋ยพร้อมน้ำ ซึ่งเป็นวิธีที่ค่อนข้างใหม่ และเป็นการนำผลงานวิจัยมาใช้ประโยชน์โดยตรง ซึ่งเรื่องนี้เป็นผลงานวิจัยของ รศ. ดร.อิทธิสุนทร นันทกิจ จากสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง ซึ่งได้ทดลองวางระบบน้ำหยดในแปลงกล้วยไข่ แล้วมีการใช้ปุ๋ยผสมลงไปในน้ำเพื่อให้ต้นกล้วยได้รับปุ๋ยอย่างสม่ำเสมอ ผลที่ได้รับคือกล้วยไข่มีคุณภาพดีขึ้น รวมทั้งประหยัดทั้งปุ๋ยและน้ำ เพียงแต่การลงทุนขั้นต้นค่อนข้างสูงเท่านั้น แต่ในระยะยาวแล้วน่าจะคุ้มค่า โดยเฉพาะอย่างยิ่งการปลูกกล้วยไข่เพื่อการส่งออก ซึ่งต้องการความสม่ำเสมอและคุณภาพดี

 นอกจากจะมีการศึกษาเรื่องการให้ปุ๋ยพร้อมน้ำแล้ว ก็ยังมีการศึกษาระบบการให้น้ำ การให้ปุ๋ย และการจัดการศัตรูพืช โดยนักวิจัยอีกหลายคน แต่ที่สำคัญก็คือ เมื่อได้ความรู้เหล่านี้มาแล้ว ก็มีกระบวนการถ่ายทอดความรู้สู่ผู้ปลูกและผู้ที่เกี่ยวข้อง โดยทีมวิจัยซึ่งนำโดย รศ.ดร.จริยา วิสิทธิ์พานิช จากมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ จึงได้ร่วมกันจัดอบรมกลุ่มเกษตรกรที่ผลิตกล้วยไข่เพื่อการส่งออก และเจ้าหน้าที่ส่งเสริมการเกษตร โดยได้จัดทำคู่มือการผลิตกล้วยไข่คุณภาพขึ้นมา 1 เล่ม เพื่อใช้เป็นเอกสารประกอบการอบรมดังกล่าว โดยได้รวบรวมผลงานวิจัยแล้วนำมาเรียบเรียงเป็นขั้นตอนการผลิตกล้วยไข่คุณภาพ ซึ่งประกอบด้วยรูปภาพแสดงขั้นตอนอย่างละเอียด เหมาะที่จะใช้เป็นคู่มือสำหรับเกษตรกรทั่วไป โดยเนื้อหาส่วนใหญ่ในคู่มือนี้มาจากผลงานวิจัยที่ได้รับการสนับสนุนจาก สกว. ตั้งแต่ปี 2549 จนถึงปัจจุบัน

 คราวหน้าจะนำเรื่องการให้ปุ๋ยกล้วยไข่พร้อมระบบน้ำมาเล่าให้ฟังต่อ เพราะเป็นประเด็นที่น่าสนใจและมีผู้นำไปใช้แล้วได้ผลดี เพื่อที่จะได้เป็นแนวทางการผลิตกล้วยไข่คุณภาพสูงต่อไปครับ

รศ.ดร.พีรเดช ทองอำไพ