พอแล้วรวย -ภูมิปัญญาไทย ผันสู่ วิถีเศรษฐกิจพอเพียง | คมชัดลึก

 โดยรวบรวมองค์ความรู้ด้านการอนุรักษ์ทรัพยากร แสดงผลงานการพัฒนาและการใช้ประโยชน์ทรัพยากรไทยอย่างยั่งยืนไว้อย่างครบถ้วนในงานเดียว ด้วยความพยายามของพระองค์ท่าน เพื่อรักษาไว้ซึ่งทรัพยากรและพันธุกรรมพืชอันมีค่าของประเทศได้ดำเนินการติดต่อกันมาถึง 16 ปีแล้ว

 คนที่สนใจภูมิปัญญาไทยในภาคปฏิบัติ และต้องการเรียนรู้การประยุกต์ภูมิปัญญาไทยในวิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียงก็ต้องไม่พลาดนิทรรศการมีชีวิตที่พาเราเข้าสู่หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง ที่แสดงการใช้ภูมิปัญญาไทยในชีวิตจริงตั้งแต่หัวจรดเท้า ตั้งแต่การกิน การอยู่ การใช้พลังงาน การดูแลสุขภาพ การดูแลทรัพยากรธรรมชาติ ดิน น้ำ ป่า

 เมื่อเอ่ยถึงความชาญฉลาดของภูมิปัญญาไทยกับการประยุกต์ใช้งานในชีวิตประจำวัน เราต้องยกนิ้วให้ “ผ้าขาวม้า” เพราะผ้าขาวม้า เป็นตัวแทนแสดงออกถึงภูมิปัญญาอันชาญฉลาดของบรรพบุรุษเราได้ครบถ้วนและทรงพลังมากที่สุด

 ผ้าขาวม้ารูปทรงสี่เหลี่ยมผืนผ้าที่อยู่คู่กับวิถีชีวิตคนไทยมานาน มีกันทุกบ้าน ใช้กันทุกบ้าน เป็นผ้าที่ทน ทำจากฝ้าย สีสันหลากหลาย ย้อมได้สวยสดงดงามเป็นสีจากธรรมชาติแท้ๆ สีแดงจากเปลือกมังคุด ลูกแสด แก่นฝาง รากยอ สีเหลืองจากขมิ้นชัน แก่นขนุน แก่นแข รากสะกือ เปลือกไม้นมแมว แก่นสุพรรณิการ์ ดอกดาวเรือง สีเหลืองไพรจากเปลือกกระท้อน สีเขียวจากใบหูกวาง เปลือกสมอ เปลือกกะหูด สีม่วงจากลูกหว้า ดอกอัญชัน สีน้ำเงินจากต้นคราม เป็นต้น

 นับเป็นความชาญฉลาดของภูมิปัญญาไทยที่รู้จักใช้สีสันจากธรรมชาติมาสร้างความงามลงบนผืนผ้า ไม่เพียงเท่านั้น ประโยชน์ใช้สอยของผ้าขาวม้าผืนเดียวมีมากมายนับไม่ถ้วน ถือเป็นผ้ามหัศจรรย์ได้จริงๆ

 ในการแข่งขันถึงประโยชน์การใช้งานของ “ผ้าขาวม้า” ครั้งหนึ่ง ชาวบ้านสามารถบอกประโยชน์ใช้สอยของผ้าขาวม้าได้มากถึง 200 อย่าง ตั้งแต่เกิดจนตาย

 อาทิ เป็นผ้าให้แม่จับยึดเบ่งเวลาคลอดลูก เป็นเปลน้อยให้ลูกนอน เป็นกระเป๋าหิ้วลูกไปไหนมาไหน เป็นเป้ใส่สัมภาระเวลาเดินทาง เป็นผ้าเช็ดตัว เป็นผ้าปูที่นอน ปูนั่ง เป็นผ้าห่ม เป็นผ้าพันคอ พันเอว เป็นผ้าปัดยุงแมลงวันแมลงหวี่ เป็นผ้านุ่ง เป็นกางเกงใน กางเกงขาสั้น เป็นผ้าคลุมอกผู้หญิง เป็นโจงกระเบน เป็นผ้าซิ่น เป็นสไบ เป็นผ้าพันคอ คลุมไหล่ คลุมหัว เป็นผ้ากันลมกันแดด เป็นผ้าเช็ดปากเช็ดหน้า เป็นผ้าขี้ริ้ว ปัดกวาดเช็ดถู เป็นผ้าประดับตกแต่ง ผ้าม่าน ผ้าคลุมโต๊ะ เป็นผ้ารองรับผลหมากรากไม้ เช่น ทุเรียน มังคุด เป็นผ้ารองภาชนะทูนหัว เป็นผ้าใช้สำหรับดึงรัดลากของหนัก

 รวมทั้งเป็นอุปกรณ์การแพทย์แผนไทยอย่างดี เช่น ใช้บิดคอ ดึงคอให้เข้าที่ ใช้กัดลดความเจ็บปวด พันแผลห้ามเลือด แม้เวลาจะทำผิดคิดร้ายผ้าขาวม้าก็ยังเป็นพระเอก ใช้หน่วงเหนี่ยวกักขังมัดมือมัดเท้ามัดปาก แม้หมดอาลัยตายอยากในชีวิตคิดอะไรไม่ออกบอกผ้าขาวม้า รับรองไม่ผิดหวัง

 ผ้าขาวม้าช่วยได้ ผิดกับ “เนกไท” ฝรั่งที่แปลตรงตัวว่า “ผูกคอ” แต่เวลาต้องใช้มันผูกคอให้ตายจริงๆ มันกลับไม่ทำหน้าที่ สู้ผ้าขาวม้าก็ไม่ได้ เฮ้อ

 อย่างนี้ไม่เรียกว่า คนไทยฉลาดกว่าฝรั่ง แล้วจะให้เรียกว่าอะไร มีผ้าขาวม้าผืนเดียว ชีวิตครบทุกรสชาติจริงๆ
       อาจารย์ยักษ์ ณ มหาลัยคอกหมู