เข้าป่าหากล้วยไม้ครั้งแรกในชีวิต (14)
บ่ายวันนั้น หลังเก็บกล้วยไม้ได้ชนิดหนึ่งแล้ว หลายคนในคณะรู้สึกตื่นเต้น บางคนอาจตื่นเต้นเพราะค่านิยมของคำว่ากล้วยไม้มันขึ้นสมองก็ได้ โดยที่ตัวเองหาสนใจอะไรลึกซึ้งไม่ หากเป็นเช่นนั้นจริงคงบอกได้ว่า แม้จะติดมือกลับบ้านมาก็คงโยนทิ้งไว้แค่โคนเสาเรือน แล้วก็ปล่
ดังได้กล่าวมาแล้วว่าคณะของเราจะต้องเดินทางไปยังอำเภอต่างๆ ผมจึงมีเรื่องมาเล่าสู่กันฟัง หลังจากที่บรรดาเหล่ากองเกวียนได้มุ่งหน้าเข้าสู่ตัวอำเภอต่างๆ ซึ่งสภาพของแต่ละอำเภอนั้น นับว่าอยู่ห่างไกลความเจริญทางวัตถุ อีกทั้งการศึกษาของชาวบ้านก็ค่อนข้างย่ำแย่ ถนนหนทางมีลักษณะเป็นฝุ่น ไม่มีไฟฟ้าใช้และโรคภัยไข้เจ็บต่างๆ ยังคงชุกชุม แม้ว่าจะมีปัญหาที่กล่าว แต่ก็มีร้านค้าชาวจีนที่เข้าไปทำการค้าขายกันอยู่แล้ว อย่างยิ่งการขายข้าวสารและของชำ ซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นขั้นพื้นฐานของชีวิตที่ตกอยู่ในสภาพดังกล่าว
กับอีกด้านหนึ่ง เนื่องจากชาวบ้านในชนบทยังต้องพึ่งการทำนาเป็นหลัก พ่อค้าเจ้าของโรงสีข้าวจึงเป็นอีกฝ่ายที่มีบทบาทสำคัญ ทำให้การรับซื้อข้าวเปลือกจากชาวนาก็ดี การขายข้าวสารให้ชาวนาและคนในชนบทเพื่อนำไปบริโภคในชีวิตประจำวันก็ดี เป็นสิ่งซึ่งอาจก่อให้เกิดการใช้เครื่องมือชั่งตวงวัดเอารัดเอาเปรียบกันได้
นับตั้งแต่การนำเครื่องชั่งตวงวัดที่ไม่ได้รับการตรวจรับรองความถูกต้องจากเจ้าหน้าที่ของรัฐมาจำหน่าย และนำมาใช้ในกิจการค้าขาย หรือมีการแก้ไขดัดแปลงเพื่อให้ตัวเองเป็นฝ่ายได้เปรียบ!
เช่น ถังตวงข้าว หากเป็นถังซึ่งใช้รับซื้อข้าวจากชาวนาก็จะทำด้วยไม้และมีการขูดผนังด้านในจนเหลือบางมาก ถ้าเป็นถังที่ใช้ตวงเพื่อการขายก็จะกระทุ้งก้นให้มันตื้นมากขึ้น ส่วน เครื่องชั่ง ก็เช่นเดียวกัน อาจมีการแกะเอาตะกั่วซึ่งเจ้าหน้าที่ของรัฐติดผนึกไว้หลังจากการตรวจสอบแล้วออกเพื่อแก้ไขใหม่
สิ่งเหล่านี้หากเจ้าหน้าที่ตำรวจมีส่วนร่วมรู้เห็น และได้รับผลประโยชน์จากการกระทำอันผิดกฎหมายกับพ่อค้า เจ้าหน้าที่ที่เดินทางมาตรวจสอบหากขาดข้อมูลและไหวพริบย่อมเสี่ยงต่ออันตรายได้มาก ในสภาพที่การคมนาคมและการสื่อสารขาดการติดต่อกับภายนอก!
"ระพี สาคริก"