เหตุกับผล | คมชัดลึก

   คน ที่มีอายุยืนยง            เพราะ ไม่ปลงชีวิตสัตว์
 คน ร่ำรวยทรัพย์สมบัติ      เพราะ ชอบบำเพ็ญทาน
 คน มียศศักดิ์อัครฐาน       เพราะ เป็นคนไม่ขี้อิจฉา
 คน มีรูปร่างงามโสภา        เพราะ เป็นคนไม่ขี้โกรธ
 คน ไม่มีโรคภัยทุกข์โทษ  เพราะ ไม่ทรมานสัตว์
 คน ชื่อเสียงไม่วิบัติ          เพราะ รักษาศีล
 คน ไม่ถูกคดีหมิ่น            เพราะ ไม่ใส่ร้ายป้ายสีผู้อื่น
 คน มีบริวารดาษดื่น          เพราะ มีเมตตา
 คน มีปัญญา                   เพราะ ชอบสดับธรรรม

 คำว่า “คนมี” ทั้ง ๑๐ ประการ นั้น คือ วิบาก และเป็นกัมมัสสกตกรรมในฝ่ายดี อันเห็นได้ในปัจจุบัน

 คำว่า “เพราะ” คือ เหตุแห่งกรรมในอดีต
 ในกัมมัสสกตกรรม นั้น มีข้อเดียวที่มิใช่เป็นผลกรรมเก่าเท่านั้น แต่เป็นกรรมใหม่ของบางคนที่ถูกกระทำ คือ การใส่ร้ายป้ายสี นั้น อาจเกิดมีขึ้นได้ เพราะคนเข้าใจผิด  อิจฉา หาทางโค่นล้ม ซึ่งผู้กระทำมีจิตมืดมิด ด้วยมิจฉาทิฐิ ได้กระทำต่อผู้ที่เป็นคนดี คนมีคุณ คนมีบุญ คนมีบารมี

 ผู้ใดกระทำการใส่ร้าย มุ่งร้าย ปองร้าย ทำร้าย ผู้กระทำนั้น ย่อมได้รับผลเอง ทั้งในปัจจุบันชาติ และอนาคตชาติ  คือ ย่อมได้รับความวิบัติ ๑๐ ประการ ดั่งที่สมเด็จพระบรมศาสดาจารย์ได้แสดงไว้ในขุททกนิกายแห่งธรรมบทว่า

  "โย ฑณฺเฑน อฑณฺเฑสุ ทสนฺนมญฺญตรํ ฐานํ อปฺปทุฏฺเฐสุ ทุสฺสติ ขิปฺปเมว นิคจฺฉติ เป็นอาทิ"

"พระราชวิจิตรปฏิภาณ (เจ้าคุณพิพิธ)"